II KO 79/24
Izba Karna2024-07-04
Skład orzekający: Michał Laskowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy prezes sądu apelacyjnego reprezentuje Skarb Państwa w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie, zachodzi uzasadniona obawa co do bezstronności sądu, co uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wystąpienie Sądu Apelacyjnego w Lublinie o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu było zasadne. Stosując art. 44² pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 558 k.p.k., Sąd Najwyższy stwierdził, że gdy prezes sądu apelacyjnego występuje jako reprezentant Skarbu Państwa w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie, może istnieć uzasadniona obawa co do bezstronności sądu w wymiarze zewnętrznym. Wobec tego, dla zapewnienia bezstronności, sprawę przekazano Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy w Lublinie zasądził od Skarbu Państwa na rzecz O. S. zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z tymczasowego aresztowania, oddalając wniosek o odszkodowanie. Sąd Apelacyjny w Lublinie obniżył zasądzone zadośćuczynienie i zasądził odszkodowanie. Sąd Najwyższy uchylił to orzeczenie. Sąd Apelacyjny w Lublinie wystąpił o przekazanie sprawy innemu sądowi, wskazując, że jego prezes reprezentuje Skarb Państwa, co może budzić wątpliwości co do bezstronności.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę O. S. Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie.Pełny tekst orzeczenia
II KO 79/24 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski w sprawie O. S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 4 lipca 2024 r., inicjatywy przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wyrażonej w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 5 czerwca 2024 r., sygn. akt II AKa 122/24, na podstawie art. 442 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 558 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę O. S. Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynął postulat Sądu Apelacyjnego w Lublinie co do przekazania innemu sądowi równorzędnemu sprawy O. S. , w której mamy do czynie z następującym układem procesowym: wyrokiem z 2 czerwca 2022 r. Sąd Okręgowy w Lublinie zasądził od Skarbu Państwa na rzecz O. S. zadośćuczynienie za doznaną krzywdę wynikłą z wykonywania wobec niego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania i oddalił wniosek w części, w jakiej strona domagała się odszkodowania. Wyrokiem z 22 listopada 2022 r. Sąd Apelacyjny w Lublinie zmienił wyrok zaskarżony apelacją pełnomocnika Skarbu Państwa, reprezentowanego przez prezesa Sądu Apelacyjnego w Lublinie (zaskarżył wyrok pierwszoinstancyjny na niekorzyść wnioskodawcy co do wysokości zasądzonego zadośćuczynienia) i pełnomocnika wnioskodawcy (zażądał zasądzenia odszkodowania i podwyższenia zasądzonego zadośćuczynienia), w ten sposób, że obniżył zasądzoną kwotę i zasądził na rzecz wnioskodawcy odszkodowanie. Kasację od tego orzeczenia odwoławczego wywiedli
II KO 79/24 2 pełnomocnik Skarbu Państwa reprezentowanego przez prezesa Sądu Apelacyjnego w Lublinie i pełnomocnik wnioskodawcy i Sąd Najwyższy wyrokiem z 28 marca 2024 r. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wystąpienia, Sąd właściwy miejscowo do rozpoznania zażalenia wskazał, że pozostawienie sprawy w Sądzie właściwym terytorialnie do jej rozpoznania spowoduje, że Sąd Apelacyjny będzie zobowiązany do rozstrzygnięcia sprawy, w której dochodzone roszczenie wiąże się z działaniem tegoż Sądu, a organem reprezentującym Skarb Państwa jest jego prezes. Sąd Najwyższy zważył, co następuje; Wystąpienie zawarte w postanowieniu Sądu Apelacyjnego w Lublinie okazało się zasadne. Należy za punkt wyjścia przyjąć, że regulacja zawarta w art. 558 k.p.k. dotycząca uzupełniającego stosowania przepisów k.p.c. pozwala na stosowanie art. 44² pkt 1 k.p.c. w sprawach prowadzonych na podstawie m.in. Rozdziału 58 k.p.k. Na gruncie niniejszej sprawy względy prawne i aksjologiczne leżące u podstaw art. 44² pkt 1 k.p.c., zwłaszcza postrzeganie sądu jako organu bezstronnego, przemawiają za jego stosowaniem w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie. Zachodzić może bowiem uzasadniona obawa co do bezstronności sądu w wymiarze zewnętrznym, gdy reprezentantem Skarbu Państwa będzie prezes tego samego sądu, przed którym toczyć się będzie postępowanie o odszkodowanie i zadośćuczynienie. Wobec uznania zasadności wskazanych przez Sąd Apelacyjny przesłanek wystąpienia o przekazanie sprawy należało, uwzględniając dyspozycję art. 44² pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 558 k.p.k. przekazać sprawę do rozpoznania w postępowaniu odwoławczym Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie. [J.J.] [ał]
II KO 79/24 3
Powiązane orzeczenia
- II KK 404/24 2024-12-19Jaka jest wysokość wynagrodzenia należnego tłumaczowi przysięgłemu za przetłumaczenie dokumentu w sprawie karnej?
- II KK 389/25 2025-12-22Jaka jest wysokość wynagrodzenia należnego tłumaczowi przysięgłemu za przetłumaczenie dokumentu w sprawie karnej?
- II KO 76/24 2025-03-05Czy tłumaczowi przysięgłemu należy się wynagrodzenie za przetłumaczenie dokumentu w sprawie karnej, i w jakiej wysokości?
- II KK 314/23 2023-12-20Jaka jest wysokość wynagrodzenia należnego tłumaczowi przysięgłemu za tłumaczenie dokumentów w sprawie karnej?
- II KK 614/23 2024-01-23Jaka jest wysokość wynagrodzenia należnego tłumaczowi przysięgłemu za tłumaczenie dokumentów w sprawie karnej?
Powołane przepisy
art. 442 pkt 1 KPCart. 558 KPKart. 44
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy