II KO 91/23
Izba Karna2023-08-24
Skład orzekający: Dariusz Kala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, gdy Sąd Apelacyjny sam naprawił wadliwy podział czynności sędziów, który był podstawą wniosku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, ponieważ Sąd Apelacyjny sam naprawił wadliwy podział czynności sędziów, który stanowił podstawę wniosku. W związku z przywróceniem poprzednich zasad przydziału spraw o wyłączenie sędziego, które zapewniają rozpoznawanie takich spraw przez wszystkich sędziów na zasadach ogólnych, ustały okoliczności uzasadniające przekazanie sprawy. Sąd Najwyższy został zwolniony z analizy kwestii wadliwości poprzedniego podziału czynności i jego wpływu na prawo do bezstronnego sądu.Stan faktyczny
Sąd Apelacyjny zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, wskazując na wadliwy podział czynności sędziów w II Wydziale Karnym, który ograniczał rozpoznawanie wniosków o wyłączenie sędziego do wskazanych sędziów. Po złożeniu wniosku, Sąd Apelacyjny wprowadził nowy podział czynności, przywracając poprzednie zasady, zgodnie z którymi sprawy o wyłączenie sędziego przydzielane są wszystkim sędziom na zasadach ogólnych.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
II KO 91/23 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie K. B. i in. oskarżonego o przestępstwo z art. 252 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 sierpnia 2023 r. wniosku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 4 lipca 2023 r., sygn. akt II AKz [...], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 4 lipca 2023 r., sygn. akt II AKz [...], Sąd Apelacyjny w […], na podstawie art. 37 k.p.k., zwrócił się o przekazanie sprawy w przedmiocie wniosku o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego w […] D. T. od orzekania w sprawie II AKz […] innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu postanowienia wskazano m.in., że od dnia 16 czerwca 2023 r. nastąpiła zmiana podziału czynności sędziów orzekających w II Wydziale Karnym Sądu Apelacyjnego w […], polegająca na powierzeniu rozpoznawania, w ramach sekcji zażaleniowo-wnioskowej tego Wydziału, spraw AKo, obejmujących wnioski o wyłączenie sędziego, wskazanym sędziom tego Sądu: SSA P. S., SSA A. N. oraz SSO del. P. B., z jednoczesnym wyłączeniem od rozpoznawania takich spraw pozostałych sędziów orzekających w II Wydziale Karnym tego Sądu. W ocenie organu wnioskującego, takie ukształtowanie składu sądu mającego
II KO 91/23 2 rozpoznawać wnioski o wyłączenie sędziów, jest sprzeczne z prawem i nie zapewnia stronie prawa do bezstronnego i niezawisłego sądu ustanowionego ustawą. Powyższe, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, uzasadnia w ocenie Sądu Apelacyjnego w […] potrzebę przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Apelacyjnego w […], z przyczyn wskazanych poniżej, nie zasługiwał na uwzględnienie. Jako powód uzasadniający przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu organ wnioskujący wskazał bowiem wadliwe ukształtowanie, w II Wydziale Karnym Sądu Apelacyjnego w […], sposobu wyznaczania składu sądu mającego rozpoznawać wnioski o wyłączenie sędziego, do czego miało dojść w wyniku wprowadzonych w dniu 16 czerwca 2023 r. zmian podziału czynności sędziów orzekających w tym Wydziale. Zmiany te związane były z powierzeniem rozpoznawania, w ramach sekcji zażaleniowo-wnioskowej, spraw AKo obejmujących wnioski o wyłączenie sędziego, tylko wskazanym sędziom tego Sądu: SSA P. S., SSA A. N. oraz SSO del. P. B., z jednoczesnym wyłączeniem od rozpoznawania takich spraw pozostałych sędziów orzekających w II Wydziale Karnym. Po wystąpieniu przez Sąd Apelacyjny w […] z przedmiotowym wnioskiem nastąpiła kolejna zmiana zakresu czynności sędziów orzekających w II Wydziale Karnym tego sądu. Jak wynika z pisma Prezesa Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 21 lipca 2023 r. oraz z wyciągu z protokołu nr […] z posiedzenia Kolegium Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 18 lipca 2023 r., a nadto aktualnej „informacji o podziale czynności oraz sposobie uczestniczenia w przydziale spraw w Sądzie Apelacyjnym w […]”, w dniu 19 lipca 2023 r wprowadzono podziały czynności sędziów II
II KO 91/23 3 Wydziału Karnego o nowym brzmieniu, przywracając jednocześnie zapisy obowiązujące przed zmianą, która weszła w życie w dniu 16 czerwca 2023 r. W konsekwencji powyższego i w zgodzie z obowiązującymi regulacjami, sprawy o wyłączenie sędziego mają być zatem przydzielane do rozpoznania wszystkim sędziom na zasadach ogólnych. W obliczu tej sytuacji należało stwierdzić, że skoro aktualnie nie zachodzą już wyeksponowane we wniosku okoliczności, które w ocenie Sądu Apelacyjnego w […] miały uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., nie ma również podstaw do uwzględnienia rzeczonego wniosku. Powyższa okoliczność zwalnia Sąd Najwyższy od konieczności prowadzenia analiz zarówno w kwestii tego, czy w zaistniałym na gruncie przedmiotowej sprawy układzie sytuacyjnym organ, który wystąpił z wnioskiem mógł być potraktowany jako sąd, o którym mowa w art. 37 k.p.k., a także na temat wpływu, jaki poprzednio obowiązujące zasady podziału czynności miały mieć na prawo stron do rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia. (M.K.) [ł.n]
II KO 91/23 4
Powiązane orzeczenia
- II KO 35/25 2025-03-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innego sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. w sytuacji, gdy sąd właściwy miejscowo wskazuje na odgórny podział czynności sędziom pionu karnego, prowadzący do ograni…
- II KO 85/23 2023-08-03Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. może być uwzględniony, jeśli podstawy wniosku ustały po jego wniesieniu?
- II KO 96/23 2023-08-01Czy w sytuacji, gdy sąd apelacyjny dokonał zmian w podziale czynności sędziów, wyłączając część z nich od orzekania w sprawach dotyczących wyłączenia sędziego, a następnie przywrócił poprzednie zasady podziału czynności,…
- II KO 103/23 2023-09-14Czy wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z powodu wadliwego ukształtowania składu sądu rozpoznającego wnioski o wyłączenie sędziego powinien zostać uwzględniony, jeśli podstawy wniosku…
- V KO 7/25 2025-01-27Czy istnieją podstawy do przekazania rozpoznania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Powołane przepisy
art. 252 § 1 KKart. 37 KPK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy