II KZ 39/16
PostanowienieIzba Karna2016-10-26
Skład orzekający: Waldemar Płóciennik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane przez zastępcę przewodniczącego wydziału karnego sądu okręgowego, jest wadliwe z powodu rzekomej nieważności postępowania lub obrazą przepisów postępowania, gdy kasacja nie podnosi zarzutów z art. 439 k.p.k., a skazanemu wymierzono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji jest oczywiście bezzasadne. W polskim postępowaniu karnym nie istnieje instytucja „nieważności postępowania”. Ponadto, zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasacja na korzyść oskarżonego może być wniesiona jedynie w przypadku skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, chyba że podniesiono zarzuty z art. 439 k.p.k., czego w niniejszej sprawie nie uczyniono.Stan faktyczny
Obrońca skazanego R. K. złożył zażalenie na zarządzenie sądu okręgowego o odmowie przyjęcia kasacji. Zarządzenie to zostało wydane z powodu niedopuszczalności kasacji, ponieważ skazanemu wymierzono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a w kasacji nie podniesiono zarzutów opartych na art. 439 k.p.k. Obrońca zarzucił nieważność postępowania oraz obrazę przepisów postępowania, wskazując na rzekome uchybienia sędziego wydającego zarządzenie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KZ 39/16 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik w sprawie R. K. skazanego z art. 284 § 2 k.k. i innych po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 października 2016 r., zażalenia obrońcy skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 1 lipca 2016 r., sygn. akt V WKK (…), o odmowie przyjęcia kasacji p o s t a n o w i ł utrzymać zaskarżone zarządzenie w mocy. UZASADNIENIE Opisanym wyżej zarządzeniem odmówiono przyjęcia kasacji obrońcy skazanego R. K. od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 1 kwietnia 2016 r., sygn. akt V Ka (…), z uwagi na jej niedopuszczalność, bowiem skazanemu wymierzono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a w kasacji nie podniesiono zarzutu opartego na przepisach art. 439 k.p.k. W zażaleniu od tego zarządzenia obrońca skazanego zarzucił: „1) Nieważność postępowania polegającą na tym, iż zarządzenie o przyjęciu kasacji wydał z-ca przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego P. C., który przewodniczył również w wydanym zarządzeniu z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn.
2 akt V WKK (…), w którym kasację od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 7 lipca 2015 r., w sprawie V Ka (...), wnosił adw. C. P. , jako oskarżyciel prywatny. Ponadto w sprawie V WKK (...) zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji wydawał również S.S.O. P. C.. 2) Obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wydanego zarządzenia, a mianowicie art. 530 § 1, w związku z art. 439 k.p.k. kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w tym przepisie, z powodu uchybień, lub innego rażącego naruszenia prawa, jeśli mogło mieć istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia.” W następstwie tych zarzutów skarżący wniósł o „zmianę zaskarżonego zarządzenia i przekazanie jej Sądowi Najwyższemu Izbie Karnej, jako instancji kasacyjnej”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest oczywiście bezzasadne. W obowiązującej procedurze karnej nie istnieje instytucja „nieważności postępowania”, przywoływana w pierwszym zarzucie, o czym – jak się wydaje – profesjonalny pełnomocnik procesowy powinien wiedzieć (instytucja nieważności orzeczenia została wyeliminowana na mocy ustawy z dnia 10 stycznia 2003 r. – Dz. U. Nr 17, poz. 155). Analiza treści zażalenia wskazuje, że być może skarżący wadliwość zarządzenia, w kontekście pierwszego zarzutu, postrzega przez pryzmat zaistnienia bezwzględnych przyczyn wyłączenia sędziego wydającego zarządzenie, przewidzianych w art. 40 k.p.k. Rzecz jednak w tym, że żadna z przewidzianych w tym przepisie sytuacji nie ma w rozważanej sprawie zastosowania. W grę nie może także wchodzić wyłączenie sędziego w trybie art. 41 k.p.k., bowiem fakt, że w innych sprawach wydano zarządzenie niekorzystne z punktu widzenia obrońcy skazanego, sam przez się nie stanowi okoliczności, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Równie oczywiście bezzasadny jest drugi z podniesionych zarzutów. Z treści art. 523 § 2 k.p.k. wynika jednoznacznie, że kasacja na korzyść oskarżonego może być wniesiona jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, co w rozważanej sprawie nie miało miejsca. Powyższe ograniczenie nie obowiązuje,
3 jeżeli kasację wniesiono z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (por. art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.). W kasacji sporządzonej przez obrońcę skazanego zarzutu takiego jednak nie podniesiono. Kierując się powyższym stwierdził należało, że zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie, bowiem zaskarżone zarządzenie wydane zostało w zgodzie z obowiązującym prawem.
Powiązane orzeczenia
- II KZ 38/25 2026-01-27Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji jako niedopuszczalnej z mocy ustawy, oparte na braku wskazania uchybień z art. 439 k.p.k., jest zasadne, gdy obrońca podnosi zarzuty dotyczące postępowania dowodowego, które mo…
- IV KZ 6/21 2021-02-18Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, oparte na stwierdzeniu niedopuszczalności środka z mocy prawa z uwagi na brak przesłanek z art. 439 k.p.k. w sytuacji, gdy orzeczono karę pozbawienia wolności z warunkowym zaw…
- I KZ 27/26 2026-07-08Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 530 § 3 k.p.k. w sytuacji, gdy w kasacji nie sformułowano zarzutów z art. 439 § 1 k.p.k. w sprawie, w której orzeczono karę pozbawienia wolności z war…
- II KZ 32/25 2025-10-07Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 523 § 2 k.p.k. z powodu niedopuszczalności kasacji wniesionej na korzyść skazanego, który nie został skazany na karę pozbawienia wolności bez warunkow…
- II KZ 32/19 2019-10-11Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wniesione przez skazanego, który nie został skazany na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, może być uwzględnione, jeśli nie wskaz…
Powołane przepisy
art. 284 § 2 KKart. 439 KPKart. 530 § 1art. 40 KPKart. 41 KPKart. 523 § 2 KPKart. 523 § 4 pkt 1 KPK§ 2§ 1§ 4 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy