II KZ 47/23
PostanowienieIzba Karna2023-07-17
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk, Jerzy Grubba, Małgorzata Wąsek-Wiaderek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, wniesione przez obrońcę, powinno zostać pozostawione bez rozpoznania, jeśli inne zażalenie na to samo postanowienie, wniesione przez innego obrońcę tej samej osoby, zostało już prawomocnie rozpoznane?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, wniesione przez obrońcę oskarżonego, podlega pozostawieniu bez rozpoznania, jeżeli inne zażalenie na to samo postanowienie, wniesione przez innego obrońcę tej samej osoby, zostało już prawomocnie rozpoznane. Niedopuszczalne jest ponowne rozpoznawanie zażalenia, które dotyczy postanowienia, które już się uprawomocniło. Dodatkowo, jeśli nowe zażalenie nie zawiera nowych zarzutów w stosunku do już rozpoznanego, również powinno zostać pozostawione bez rozpoznania.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy wydał postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego D.D. na okres 3 miesięcy. Obrońca oskarżonego wniósł zażalenie na to postanowienie, kwestionując zasadność zastosowania środka zapobiegawczego. Sąd Najwyższy rozpoznał jednak, że inne zażalenie na to samo postanowienie, wniesione przez innego obrońcę tego samego oskarżonego, zostało już wcześniej prawomocnie rozpoznane i utrzymane w mocy.Rozstrzygnięcie
Zażalenie obrońcy oskarżonego na postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania zostało pozostawione bez rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
II KZ 47/23 POSTANOWIENIE Dnia 17 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący) SSN Jerzy Grubba SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek (sprawozdawca) Protokolant Dorota Szczerbiak w sprawie D.D. oskarżonego o czyn z art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (t.j.: Dz. U. 2023, poz. 172) i in., po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 17 lipca 2023 r. zażalenia obrońcy oskarżonego na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2023 r., sygn. akt II KK 487/22, o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, na podstawie art. 430 § 1 k.p.k., p o s t a n o w i ł zażalenie pozostawić bez rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy, wyrokiem z dnia 28 czerwca 2023 r., sygn. akt II KK 487/22, wydanym po rozpoznaniu kasacji wniesionej m.in. przez obrońcę oskarżonego D.D., od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 22 listopada 2021 r., sygn. akt X Ka 461/20, wobec tego oskarżonego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Pruszkowie z dnia 19 grudnia 2019 r., sygn. akt II K 664/15, uchylił zaskarżony wyrok w całości i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Jednocześnie, postanowieniem z dnia 28 czerwca 2023 r., sygn. akt II KK 487/22, wydanym na rozprawie kasacyjnej, w trybie art. 538 § 2 k.p.k., Sąd
II KZ 47/23 2 Najwyższy zastosował w stosunku do oskarżonego D.D. (a także w stosunku do oskarżonego K.D.) środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania na okres 3 miesięcy, to jest do dnia 26 września 2023 r., określając, że wobec uchylenia prawomocnego wyroku i ogłoszenia postanowienia o tymczasowym aresztowaniu w dniu 28 czerwca 2023 r. o godz. 14:05, trwanie tego środka przymusu należy liczyć od tej właśnie chwili i według niej oznaczyć należy rzeczywiste pozbawienia wolności oskarżonych w warunkach aresztu tymczasowego. W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia podniesiono, że zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazuje na duże prawdopodobieństwo, iż obaj oskarżeni dopuścili się zarzucanych im przestępstw. Takimi dowodami są dowody zgromadzone w toku postępowania karnego omówione w uzasadnieniu nieprawomocnego wyroku Sądu pierwszej instancji – a zatem spełniona została przesłanka z art. 249 § 1 k.p.k. Ponadto, Sąd Najwyższy wskazał, że oskarżonemu D.D. wymierzono nieprawomocnie karę łączną 7 lat pozbawienia wolności. W tej sytuacji potrzeba zastosowania izolacyjnego środka zapobiegawczego znajduje uzasadnienie w przesłance przewidzianej w art. 258 § 2 k.p.k. Istnieje bowiem potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania w związku z grożącą oskarżonemu surową karą, której perspektywa odbycia mogłaby go skłonić do podjęcia bezprawnych działań zmierzających do utrudniania właściwego i bez zakłóceń przebiegu postępowania. Żaden inny środek zapobiegawczy nie zagwarantuje zabezpieczenia toku postępowania karnego w fazie postępowania odwoławczego. Nie istnieją przy tym okoliczności wymienione w art. 259 § 1 k.p.k. Zażalenie na to postanowienie wniósł obrońca oskarżonego. Zaskarżył je w całości i zarzucił „obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie: a) art. 249 § 1 k.p.k. polegającą na niezasadnym uznaniu, że zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania odwoławczego jest konieczne, w szczególności poprzez stosowanie najsurowszego środka zapobiegawczego, a wydany w stosunku do oskarżonego nieprawomocny wyrok wskazuje na duże prawdopodobieństwo, iż oskarżony dopuścił się popełnienia zarzucanych mu przestępstw, w sytuacji gdy przesłanka „dużego prawdopodobieństwa”, musi być
II KZ 47/23 3 wsparta koniecznością zapewnienia prawidłowego toku postępowania, co powinno być wykazane w treści uzasadnienia skarżonego postanowienia; b) art. 258 § 2 k.p.k. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że oskarżony będzie w bezprawny sposób utrudniał postępowanie karne, pomimo że cały materiał dowodowy został zgromadzony i zabezpieczony, uchylenie wyroku Sądu II instancji nastąpiło z przyczyn proceduralnych, a wymiar grożącej oskarżonemu kary nie może stanowić samoistnej przesłanki do zastosowania środka zapobiegawczego w postaci aresztu tymczasowego”. Mając powyższe na uwadze, obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i uchylenie tymczasowego aresztowana wobec oskarżonego D.D., ewentualnie, z ostrożności procesowej, o kumulatywne zastosowanie w miejsce tymczasowego aresztowania środków zapobiegawczych o charakterze wolnościowym, tj. poręczenia majątkowego, dozoru Policji i zakazu opuszczania kraju połączonego z zatrzymaniem paszportu. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie należało pozostawić bez rozpoznania. Zaskarżone postanowienie zostało już poddane kontroli w stosunku do D.D. Postanowieniem z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt II KZ 46/23, rozpoznając zażalenie wniesione przez obrońcę oskarżonego – adw. A.W., Sąd Najwyższy utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Należy podzielić pogląd, zgodnie z którym niedopuszczalne jest rozpoznanie zażalenia, wniesionego przez jednego z obrońców oskarżonego, na postanowienie, które już się uprawomocniło na skutek rozpoznania zażalenia innego obrońcy tej samej osoby (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2003 r., I KZP 31/03, OSNKW 2003, z. 11-12, poz. 95; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 marca 2023 r., II KZ 22/23). Nie bez znaczenia jest również to, że zażalenie wniesione w tej sprawie przez adw. P.F. nie zawiera nowych i innych zarzutów niż to, które było przedmiotem rozpoznania w sprawie II KZ 46/23. Zażalenie kwestionuje bowiem spełnienie w tej sprawie przesłanek tymczasowego aresztowania, tj. zastosowanie art. 249 § 1 k.p.k. i art. 258 § 2 k.p.k.
II KZ 47/23 4 Mając na uwadze powyższe, należało orzec jak w części dyspozytywnej niniejszego postanowienia. (TM) [ał]
Powiązane orzeczenia
- III KZ 1/25 2025-03-04Czy tymczasowe aresztowanie jest uzasadnione w sytuacji, gdy oskarżonemu grozi surowa kara, a jednocześnie nie ma dowodów na jego utrudnianie postępowania, a jego zachowanie w przeszłości było wzorowe?
- II KZ 46/23 2023-07-11Czy zastosowanie tymczasowego aresztowania w celu zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania jest uzasadnione grożącą oskarżonemu surową karą, gdy oskarżony nie podejmował dotychczas działań zmierzających do utrudnien…
- II KZ 25/24 2024-05-28Czy postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego, któremu sąd pierwszej instancji wymierzył karę pozbawienia wolności przewyższającą 3 lata, może być utrzymane w mocy, mimo wniesienia zażaleni…
- II KK 178/18 2019-02-26Czy tymczasowe aresztowanie jako środek zapobiegawczy może być stosowane wobec oskarżonego, któremu nieprawomocnie orzeczono karę pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata, nawet jeśli nie podejmował on działań utrudnia…
- II KZ 47/24 2024-10-02Czy zastosowanie tymczasowego aresztowania na podstawie art. 249 § 1 k.p.k. w zw. z art. 258 § 2 k.p.k. jest dopuszczalne bez uprzedniego przesłuchania oskarżonego, gdy środek ten jest stosowany po uchyleniu wyroku i prz…
Powołane przepisy
art. 56 ust. 3art. 430 § 1 KPKart. 538 § 2 KPKart. 249 § 1 KPKart. 258 § 2 KPKart. 259 § 1 KPK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy