II KZ 53/26
PostanowienieIzba Karna2026-10-21
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak świadomości prawnej i współpraca z obrońcą mogą stanowić wystarczające podstawy do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jeśli strona nie wykazała niezawinionego charakteru niedotrzymania terminu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, uznając, że skazana nie wykazała, iż niedochowanie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku było przez nią niezawinione. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu wykazania przyczyn niedotrzymania terminu zawitego spoczywa na stronie wnoszącej o jego przywrócenie, a sama współpraca z obrońcą lub ogólne powołanie się na brak świadomości prawnej nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Skazana złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy nie uwzględnił tego wniosku, uznając, że skazana nie wykazała niezawinionego charakteru niedotrzymania terminu. Skazana wniosła zażalenie, powołując się na brak świadomości prawnej i współpracę z obrońcą. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Okręgowego.Pełny tekst orzeczenia
II KZ 53/26
POSTANOWIENIE
Dnia 21 października 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz
w sprawie J. L.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 21 października 2026 r.,
zażalenia skazanej na postanowienie Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w
Warszawie
z dnia 28 sierpnia 2026 r., sygn. akt VI Ka 556/25,
o nieuwzględnieniu wniosku skazanej
o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia
wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie
z dnia 20 marca 2026 r., sygn. akt VI Ka 556/25,
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2026 r., sygn. akt VI Ka 556/25, Sąd
Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie nie uwzględnił wniosku skazanej o
przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie
uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 20 marca 2026 r., sygn. akt VI Ka 556/25.
Odpis ww. postanowienia doręczono J. L. w dniu 17 września 2026 r., k. 1208, t. VI).
Skazana w korespondencji nadanej w dniu 24 września 2026 r. (k.1211, t. VI)
wniosła do Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie pismo potraktowane
jako zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia
II KZ 53/26 2
wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Skazana nie
podniosła w nim jednak żadnego zarzutu, a jedynie powołała się na brak
świadomości prawnej oraz współpracę ze swoim obrońcą.
Sąd Najwyższy rozważy, co następuje.
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 126 § 1 k.p.k., jeżeli niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło
z przyczyn od strony niezależnych, strona w zawitym terminie 7 dni od daty ustania
przeszkody może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie
czynności, która miała być w terminie wykonana; to samo stosuje się do osób
niebędących stronami. W kwestii przywrócenia terminu orzeka postanowieniem
organ, przed którym należało dokonać czynności (art. 126 § 2 k.p.k.).
Kwestionowanie rozstrzygnięcia w kwestii przywrócenia terminu na dokonanie
czynności procesowej wymaga wykazania wadliwości Sądu orzekającego w tym
przedmiocie, w kontekście analizy podstaw przywrócenia terminu. W orzecznictwie
ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym: „to na stronie wnoszącej o
przywrócenie terminu zawitego ciąży obowiązek wskazania wszystkich okoliczności,
które uniemożliwiły jej dokonanie czynności procesowej w przewidzianym terminie,
a także uprawdopodobnienie, że nastąpiło to z przyczyn od strony niezależnych, tj.
przekonywującego uzasadnienia zaistniałego uchybienia i wskazania podstaw
swoich twierdzeń” (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 lutego 2021 r., II KZ
1/21, LEX nr 3123455; zob. też np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca
2019 r., V KZ 25/19, LEX nr 2699520).
Przenosząc powyższe zapatrywanie prawne na grunt realiów procesowych
należy zauważyć, że Sąd Okręgowy miał podstawy do nieuwzględnienia wniosku o
przywrócenie terminu, zasadnie uznając, że skazana nie wykazała, iż niedochowanie
terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie było przez nią niezawinione. Sąd ten
trafnie zauważył, że pomimo wydania wyroku przez Sąd odwoławczy w dniu 20
marca 2026 r., skazana podjęła inicjatywę ukierunkowaną na uzyskanie
uzasadnienia tego orzeczenia dopiero w lipcu 2026 r. Nie bez racji wskazał również,
że bez znaczenia dla sprawy miała kwestia współpracy z obrońcą, skoro wniosek o
sporządzenie uzasadnienia jest czynnością niesformalizowaną, którą skazana mogła
zrealizować samodzielnie, zwłaszcza że wcześniej występowała do sądów z różnymi
pismami. Zasadnie też Sąd Okręgowy zaakcentował, że ciężar dowodu wykazania
przyczyn niedotrzymania terminu zawitego spoczywa na stronie, która wnosi o jego
II KZ 53/26 3
przywrócenie, co było istotne w kontekście powoływania się skazanej na swój stan
zdrowia, bez wykazania jednak konkretnych okoliczności, które mogłyby potwierdzić,
że jej zwłoka w wystąpieniu z wnioskiem o uzasadnienie wyroku Sądu
odwoławczego wynikała z niedyspozycji zdrowotnej.
Mając na uwadze powyższe rozważania, wobec niestwierdzenia okoliczności,
o których mowa w art. 439 § 1 k.p.k., Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
[J.J.]
[a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III KZ 36/18 2018-10-03Czy brak wiedzy prawniczej i brak kontaktu z obrońcą mogą stanowić wystarczające podstawy do przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jeśli strona nie wykazała należytej staranności w…
- III KZ 12/25 2025-05-12Czy sąd powinien przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, jeżeli strona miała możliwość skontaktowania się z jednym z obrońców, który był obecny przy ogłoszeniu wyroku, a nie…
- III KZ 105/14 2015-01-22Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, który nie zawiera wskazania przyczyny niedotrzymania terminu zawitego i daty ustania przeszkody, może zostać uznany za skuteczny?
- V KZ 52/25 2025-12-08Czy uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, spowodowane zaniedbaniem obrońcy, może być uznane za przyczynę niezależną od skazanego, uzasadniającą przywrócenie terminu?
- II KZ 7/17 2017-03-15Czy brak wiedzy o terminie i sposobie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, spowodowany niestawiennictwem na ogłoszenie wyroku, może stanowić podstawę do przywrócenia terminu zawitego?
Powołane przepisy
art. 126 § 1 KPKart. 126 § 2 KPKart. 439 § 1 KPK§ 1§ 2
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy