III KB 73/25
Izba Karna2025-05-28
Skład orzekający: Igora Zgolińskiego
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, może być odrzucony z powodu braku wskazania konkretnych okoliczności świadczących o naruszeniu tych standardów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, stwierdzając, że nie wskazywał on na konkretne okoliczności, jak sposób postępowania sędziego po powołaniu lub wpływ okoliczności związanych z powołaniem na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności. Samo powołanie się na wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku, gdyż oznaczałoby to jego automatyczne uwzględnienie w każdej sprawie, co jest sprzeczne z celem przepisów dotyczących testu niezawisłości.Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności. Wniosek został złożony w ustawowym terminie i spełniał wymogi formalne pisma procesowego. Sąd Najwyższy uznał jednak, że wniosek nie zawierał wystarczających podstaw merytorycznych, nie wskazując konkretnych okoliczności świadczących o naruszeniu niezawisłości lub bezstronności sędziego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności. Jednocześnie postanowił nadać dalszy bieg alternatywnemu wnioskowi o wyłączenie sędziego.Pełny tekst orzeczenia
III KB 73/25 ZARZĄDZENIE Dnia 28 maja 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Zbigniew Kapiński W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN Igora Zgolińskiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – skazanej (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcy skazanej (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i - czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN), 1) wniosek odrzucić; 2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz dołączyć do akt III KK 484/24; 3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN Igora Zgolińskiego; 4) z uwagi na alternatywny wniosek pismo odnotować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych jako wniosek o wyłączenie sędziego w oparciu o art. 41 k.p.k. i jako takiemu nadać dalszy bieg; 5) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób.
III KB 73/25 2 UZASADNIENIE Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić. Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje bowiem, poza niestanowiącymi jakiejkolwiek podstawy wniosku cytatami z orzeczeń Sądu Najwyższego, na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności związane z powołaniem oraz sposób postępowania sędziego po powołaniu – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – miałyby wpływać na naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN. W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § 2 uSN, jako obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie złożenia przez niego wniosku o
III KB 73/25 3 przeprowadzenie testu niezależności, który został odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione. Z uwagi na alternatywny wniosek zawarty w piśmie, pismo należało odnotować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych jako wniosek o wyłączenie sędziego w oparciu o art. 41 k.p.k. i jako takiemu nadać dalszy bieg. Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje. [J.J.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- III KB 63/25 2025-05-19Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, sporządzony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, który nie wskazuje na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego…
- II KB 25/24 2024-09-11Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, może zostać odrzucony z powodu braku wskazania, w jaki sposób okoliczności zw…
- IV KB 2/25 2025-01-23Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę skazanego w postępowaniu karnym, powinien zostać odrzucony, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędziego…
- III KB 181/25 2025-12-29Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę oskarżonego w postępowaniu karnym, powinien zostać odrzucony, jeśli nie wskazuje na sposób postępowania sędzie…
- III KB 9/25 2025-02-05Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, złożony przez obrońcę w postępowaniu karnym, który nie wskazuje w jaki sposób okoliczności związane z powołaniem sędziego i jego pos…
Powołane przepisy
art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 119 § 1 KPKart. 29 § 9art. 41 KPKart. 99 § 2 KPKart. 29 § 5art. 85 § 2art. 29 § 11
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy