III KK 111/21

Sygn. akt III KK 111/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lipca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz (przewodniczący) SSN Andrzej Tomczyk (sprawozdawca) SSN Paweł Wiliński Protokolant Elżbieta Wawer w sprawie K. P. (dawniej K.), w przedmiocie wyroku łącznego, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 27 lipca 2021 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku łącznego Sądu Rejonowego w B. z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt XI K (…), uchyla zaskarżony wyrok łączny i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.. UZASADNIENIE W wyroku łącznym Sądu Rejonowego w B. z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt XI K (…), przyjęto, że K. P. (dawniej K.) został skazany następującymi prawomocnymi wyrokami: 2 „1. wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego VI Zamiejscowy Wydział Karny w N. w S. z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt VI K (…), na karę łączną 6 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności, którą to karę łączną będzie odbywał od dnia 7 sierpnia 2020 r. do 16 sierpnia 2021 r.; 2. wyrokiem Sądu Rejonowego w N. z dnia 21 grudnia 2017 r., sygn. akt II K (…) za przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 279 § 1 k.k. i in., na karę łączną 3 lat pozbawienia wolności, którą to karę będzie odbywał od 16 sierpnia 2021 r. do 15 sierpnia 2024 r.; 3. wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia 7 maja 2018 r., sygn. akt II K (…), za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. i in. na karę roku i 10 miesięcy pozbawienia wolności, którą to karę odbywa od dnia 12 października 2018 r. do 7 sierpnia 2020 r.; 4. wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 9 września 2019 r., sygn. akt IV K (…), za przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 286 § 1 k.k. i in. na karę 9 miesięcy pozbawienia wolności, którą to karę będzie odbywał od dnia 15 sierpnia 2024 r. do 12 maja 2025 r.” Sąd ten, na podstawie art. 569 § 1 k.p.k. w zw. z art. 85 § 1 i 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył kary pozbawienia wolności orzeczone tak opisanymi wyrokami i wymierzył w ich miejsce karę łączną 11 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, zaliczając na jej poczet okresy zatrzymań i kar już odbytych: - w sprawie VI K (…) od 30 grudnia 2008 r. do 21 października 2009 r., od 4 listopada 2009 r. do 12 listopada 2009 r., od 6 kwietnia 2013 r. do 20 września 2016 r., od 15 grudnia 2008 r. do 17 grudnia 2008 r., od 9 września 2008 r. do 10 września 2008 r.; - w sprawie II K (…) od 12 października 2018 r. Nadto zwolnił skazanego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, które przejął na rzecz Skarbu Państwa. 3 Wyrok ten nie został zaskarżony i uprawomocnił się w dniu 16 września 2020 r. Kasację od tego wyroku wniósł Prokurator Generalny. Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. zaskarżył wyrok w całości, na korzyść K. P. (dawniej K.), zarzucając „rażące i mające wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego procesowego – art. 410 k.p.k., polegające na pominięciu przez sąd wynikającej z materiału dowodowego i mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia okoliczności co do wymiaru kary łącznej orzeczonej wobec K. P. (dawniej K.) wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w S., VI Wydziału Zamiejscowego z siedzibą w N. z dnia 11 marca 2014 r., sygn. akt VI K (…) i w konsekwencji błędnym przyjęciu, iż wyrokiem tym wymierzono karę łączną 6 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności zamiast 5 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności, w następstwie czego doszło do wadliwego, bo z rażącym naruszeniem art. 86 § 1 k.k. orzeczenia kary łącznej w wymiarze przekraczającym określone w tym przepisie granice”. Podnosząc tak sformułowany zarzut, Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku łącznego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, a wobec tego możliwe było uwzględnienie jej w trybie w art. 535 § 5 k.p.k., tj. na posiedzeniu bez udziału stron. Nie ulega wątpliwości, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane z rażącym i mającym istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia naruszeniem przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli zachodzą warunki do orzeczenia kary łącznej, sąd wymierza tę karę w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy, która nie może przekroczyć określonych wielkości. Uwzględniając powyższe unormowanie trzeba zatem stwierdzić, że orzekając w sprawie K. P. (dawniej K.), Sąd Rejonowy mógł orzec karę łączną 4 pozbawienia wolności w granicach od 5 lat i 4 miesięcy (najwyższa z wymierzonych kar podlegających łączeniu) do 10 lat i 11 miesięcy (suma łączonych kar). Wymierzając skazanemu karę łączną 11 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, rażąco naruszył art. 86 § 1 k.k., z tym skutkiem, że ukształtował tę karę na poziomie wyższym niż dopuszczalny tym przepisem. Celowe będzie zauważyć, że przedmiotowe uchybienie zaistniało nie z powodu nieznajomości przez Sąd elementarnych reguł wymierzania kary łącznej, ale ze względu na wadliwe przytoczenie w części wstępnej wyroku łącznego treści wyroku łącznego Sądu Rejonowego VI Zamiejscowy Wydział Karny w N. w S. z dnia 11 marca 2014 r., sygn. VI K (…). Mianowicie omyłkowo podano, że wyrokiem tym K. K. wymierzono karę łączną 6 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności, zamiast 5 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności. Omyłkowo również podano nazwę sądu, z odpisu wyroku z dnia 11 marca 2014 r. wynika, że był to Sąd Rejonowy w S., VI Wydział Zamiejscowy z siedzibą w N.. Stwierdzenie opisanego wyżej uchybienia nakazywało uchylić zaskarżony wyrok łączny i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania właściwemu sądowi, który wyda orzeczenie zgodne z prawem. Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.