III KK 151/20

WyrokIzba Karna2020-12-02

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz, Dariusz Kala, Marek Motuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, który orzekł karę surowszą niż kara orzeczona w uchylonym wyroku, mimo że kasacja została wniesiona na korzyść oskarżonej?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że utrzymanie w mocy wyroku orzekającego karę surowszą niż w uchylonym wyroku, mimo że kasacja została wniesiona na korzyść oskarżonej, stanowi rażące naruszenie art. 443 k.p.k. Sąd odwoławczy, zgodnie z art. 440 k.p.k., powinien był dokonać korekty wyroku na korzyść oskarżonej, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy pierwotnie skazał J. D. na karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych. Po uchyleniu tego wyroku w wyniku kasacji na korzyść oskarżonej, sąd pierwszej instancji ponownie rozpoznał sprawę i skazał ją na 100 stawek dziennych grzywny. Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając naruszenie art. 443 k.p.k. poprzez orzeczenie surowszej kary niż uchylona.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w L. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KK 151/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący) SSN Dariusz Kala SSN Marek Motuk (sprawozdawca) Protokolant Jolanta Grabowska po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 grudnia 2020 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k. sprawy J. D. skazanej z art. 276 k.k. z powodu kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść od wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 26 stycznia 2018 r., sygn. akt V Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt II K (…) uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze grzywny i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Okręgowemu w L. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE 2 Sąd Rejonowy w W. wyrokiem nakazowym z dnia 16 czerwca 2016r. w sprawie II K (…) uznał oskarżoną J. D. za winną popełnienia przestępstwa z art. 276 k.k. i za to na podstawie tegoż przepisu i art. 33 § 3 k.k. skazał ją na karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł. Wobec odmowy przyjęcia sprzeciwu oskarżonej jako wniesionego po terminie, wyrok nakazowy uprawomocnił się. W następstwie kasacji wniesionej na korzyść oskarżonej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego od w/w prawomocnego wyroku nakazowego, Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 21 marca 2017 r. w sprawie o sygn. akt III KK (…), uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z dnia 3 października 2017 r. wydanym w sprawie II K (…), uznając oskarżoną za winną popełnienia zarzucanego jej przestępstwa z art. 276 k.k., skazał ją na podstawie tegoż przepisu i art. 33 § 3 k.k. na karę grzywny w wymiarze 100 stawek, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł. Od powyższego wyroku apelację wniósł obrońca J. D. podnosząc zarzuty błędu w ustaleniach faktycznych, obrazy art. 7 k.p.k. w zw. z art. 5 § 2 k.p.k. i art. 26 § 1 i 2 k.k. Skarżący w apelacji nie podniósł zarzutu obrazy art. 443 k.p.k., nie dostrzegając uchybienia w nim opisanego. Sąd Okręgowy w L. wyrokiem z dnia 26 stycznia 2018 r. w sprawie o sygn. akt V Ka (...) zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego. Prawomocny wyrok sądu odwoławczego zaskarżył Prokurator Generalny w części dotyczącej orzeczenia o karze, na korzyść skazanej, zarzucając mu rażące i mające istotny wpływ na jego treść naruszenie przepisów prawa karnego procesowego – art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k., polegające na nieprzeprowadzeniu prawidłowej kontroli odwoławczej i utrzymaniu w mocy rażąco niesprawiedliwego wyroku I instancji, obarczonego naruszeniem art. 443 k.p.k. na skutek wydania przez ten sąd, przy ponownym rozpoznaniu sprawy J. D. 3 orzeczenia surowszego niż uchylone, mimo, że orzeczenie to zaskarżone było wyłącznie na korzyść oskarżonej. W konkluzji wniósł o uchylenie w zaskarżonej części wyroku i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna. Wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 3 października 2017 r. skazujący oskarżoną na karę 100 stawek grzywny zapadł z oczywistą i rażącą obrazą art. 443 k.p.k., albowiem pierwszym wyrokiem nakazowym tegoż sądu z dnia 16 czerwca 2016 r., który następnie został uchylony w następstwie kasacji wniesionej na korzyść skazanej przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego, J. D. została skazana na karę 50 stawek grzywny. W obu wyrokach wysokość stawki dziennej ustalono na 10 zł. Sąd Rejonowy w W. ponownie rozpoznając sprawę nie mógł zatem, w myśl art. 443 k.p.k., orzec kary surowszej niż ta, która została wymierzona w uchylonym uprzednio wyroku nakazowym. Rozpoznając apelację sąd odwoławczy nie dokonał korekty wyroku I instancji na korzyść oskarżonej mimo tego, iż był do tego zobligowany treścią art. 440 k.p.k., niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych przez obrońcę zarzutów. Kara grzywny błędnie wymierzona w wydanym po ponownym rozpoznaniu sprawy wyroku z dnia 3 października 2017 r. (100 stawek dziennych) była dwukrotnie wyższa od kary grzywny orzeczonej w uchylonym wcześniej wyroku nakazowym (50 stawek dziennych). W tym stanie rzeczy wyrok ten jest niewątpliwie rażąco niesprawiedliwy dla oskarżonej i jako taki winien być przez sąd odwoławczy zmieniony na jej korzyść. Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze i sprawę w tym zakresie przekazał sądowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 5 KPKart. 276 KKart. 33 § 3 KKart. 7 KPKart. 5 § 2 KPKart. 26 § 1art. 443 KPKart. 433 § 1 KPKart. 440 KPK§ 5§ 3§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy