III KK 178/21

WyrokIzba Karna2021-06-09

Skład orzekający: Jacek Błaszczyk, Andrzej Stępka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy środek probacyjny w postaci zobowiązania do wykonywania obowiązku alimentacyjnego może zostać orzeczony wobec skazanego na karę samoistnej grzywny za przestępstwo z art. 209 § 1 k.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że orzeczenie środka probacyjnego w postaci zobowiązania do wykonywania obowiązku alimentacyjnego jest możliwe jedynie w przypadku orzeczenia kary ograniczenia wolności, a nie kary samoistnej grzywny. W związku z tym, orzeczenie takiego obowiązku wobec skazanego na grzywnę stanowi rażące naruszenie przepisów prawa karnego materialnego.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał K.T. wyrokiem nakazowym za przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. na karę grzywny. Jednocześnie, na podstawie art. 72 § 1 pkt 3 w zw. z art. 34 § 3 k.k., zobowiązał go do wykonywania obowiązku alimentacyjnego wobec córki. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając naruszenie prawa materialnego, ponieważ orzeczenie środka probacyjnego w postaci obowiązku alimentacyjnego nie było możliwe przy karze samoistnej grzywny.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił punkt wyroku nakazowego dotyczący zobowiązania do wykonywania obowiązku alimentacyjnego i obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KK 178/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 czerwca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jacek Błaszczyk SSN Andrzej Stępka w sprawie K. T. skazanego za przestępstwo z art. 209 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 czerwca 2021 r., kasacji, wniesionej na korzyść skazanego przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w S. z dnia 26 listopada 2018 r., sygn. akt II K (…) 1) uchyla pkt II zaskarżonego wyroku nakazowego, 2) kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w S., wyrokiem nakazowym z dnia 26 listopada 2018 r., II K (…), skazał K.T. za przestępstwo określone w art. 209 § 1 k.k. na karę 50 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na 40 zł. Na podstawie art. 72 § 1 pkt 3 w zw. z art. 34 § 3 k.k. Sąd zobowiązał oskarżonego do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na utrzymanie O.B. Wyrok ten, wobec 2 niewniesienia sprzeciwu przez żadną ze stron, uprawomocnił się w dniu 28 grudnia 2018 r. Kasację od tego wyroku nakazowego wniósł na korzyść skazanego Prokurator Generalny, zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 34 § 3 k.k. w zw. z art. 72 § 1 pkt 3 k.k., polegające na orzeczeniu, na podstawie tych przepisów, wobec oskarżonego K. T., za przypisany mu czyn z art. 209 § 1 k.k., środka probacyjnego w postaci wykonywania ciążącego na oskarżonym obowiązku alimentacyjnego względem małoletniej córki O. B., podczas gdy orzeczenie tego środka probacyjnego w przypadku skazania na karę samoistnej grzywny nie było możliwe. Podnosząc ten zarzut, Prokurator Generalny wniósł o uchylenie pkt. II zaskarżonego wyroku nakazowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna, co umożliwiło rozpoznanie jej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Orzeczenie wobec sprawcy przestępstwa jednego z obowiązków probacyjnych, przy wymierzaniu kary nieizolacyjnej, jest możliwe jedynie w razie orzeczenia kary ograniczenia wolności (por. art. 34 § 3 k.k., który zresztą przywołano w pkt. II wyroku nakazowego jako podstawę nałożenia na oskarżonego obowiązku łożenia na utrzymanie O.B.). Z uwagi na to, że w tej sprawie Sąd Rejonowy skazał oskarżonego na karę grzywny, nałożenie takiego obowiązku było prawnie niemożliwe, co powoduje, że wyrok nakazowy w zaskarżonej części jest dotknięty rażącym naruszeniem art. 72 § 1 pkt 3 w zw. z art. 34 § 3 k.k. Mając na uwadze powyższe, należało uchylić pkt II zaskarżonego wyroku nakazowego. Rozstrzygnięcie takie doprowadza do stanu zgodnego z prawem, co powoduje, że brak jest podstaw do wydawania orzeczenia następczego.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 209 § 1 KKart. 72 § 1 pkt 3art. 34 § 3 KKart. 72 § 1 pkt 3 KKart. 535 § 5 KPK§ 1§ 1 pkt 3§ 3§ 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy