III KK 355/24

PostanowienieIzba Karna2026-10-13

Skład orzekający: Stanisław Stankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku oddalenia kasacji wniesionej przez oskarżyciela prywatnego, uniewinniony oskarżony ma prawo do zwrotu kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym od oskarżyciela prywatnego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek obrońcy uniewinnionego oskarżonego o zasądzenie kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym zasługuje na uwzględnienie. Koszty te, w tym uzasadnione wydatki strony z tytułu ustanowienia obrońcy, zaliczają się do kosztów procesu, a nie kosztów sądowych. W sprawach z oskarżenia prywatnego, w razie nieuwzględnienia kasacji, koszty procesu ponosi ten, kto wniósł kasację. Uniewinniony oskarżony, jako strona wygrywająca postępowanie kasacyjne, powinien uzyskać zwrot poniesionych kosztów obrony.
Stan faktyczny
Sąd Najwyższy oddalił kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego od wyroku sądu odwoławczego, który zmieniał wyrok sądu pierwszej instancji. Następnie obrońca uniewinnionego oskarżonego złożył wniosek o zasądzenie od oskarżyciela prywatnego zwrotu kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym. Wniosek został uzupełniony o fakturę VAT.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zasądził od oskarżyciela prywatnego na rzecz uniewinnionego oskarżonego kwotę 3 690 zł tytułem zwrotu kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym.

Pełny tekst orzeczenia

III KK 355/24 POSTANOWIENIE Dnia 13 października 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Stanisław Stankiewicz w sprawie J. B. uniewinnionego od popełnienia czynu z art. 212 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 października 2026 r., wniosku obrońcy uniewinnionego o zasądzenie kosztów związanych z obroną w postępowania kasacyjnym, na podstawie art. 626 § 2 k.p.k., art. 636 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k. i art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. oraz art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U.2024.1564 t.j.) w zw. z § 16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2023.215 t.j.), p o s t a n o w i ł: zasądzić od oskarżyciela prywatnego M. S. na rzecz J. B. kwotę 3 690 zł (trzy tysiące sześćset dziewięćdziesiąt złotych), tytułem zwrotu kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2025 r., wydanym w sprawie o sygn. akt III KK 355/24, Sąd Najwyższy na rozprawie oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację wniesioną przez pełnomocnika oskarżyciela prywatnego od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 20 lutego 2024 r., sygn. akt IV Ka 48/24, III KK 355/24 2 zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 26 października 2023 r., sygn. akt IV K 143/22. W orzeczeniu tym Sąd Najwyższy rozstrzygnął także o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego, którymi obciążono oskarżyciela prywatnego. Obrońca uniewinnionego J. B. (adw. W. Ł. ) skierował do Sądu Najwyższego wniosek o zasądzenie od oskarżyciela prywatnego M. S. zwrotu kosztów związanych z obroną w postępowaniu kasacyjnym. W dniu 28 września 2026 r. wniosek ten został odpowiednio uzupełniony poprzez złożenie stosownej faktury VAT. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek obrońcy zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 626 § 2 k.p.k., jeżeli w orzeczeniu kończącym postępowanie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, jak również gdy zachodzi konieczność dodatkowego ustalenia ich wysokości lub rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wykonawczego, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio sąd pierwszej instancji lub sąd odwoławczy, a w zakresie dodatkowego ustalenia wysokości kosztów także referendarz sądowy właściwego sądu. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie również w postępowaniu kasacyjnym (arg. ex art. 637a k.p.k.). Po myśli art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. w sprawach z oskarżenia publicznego, w razie nieuwzględnienia kasacji wniesionej wyłącznie przez oskarżyciela posiłkowego, koszty procesu za postępowanie kasacyjne ponosi na ogólnych zasadach ten, kto wniósł kasację. Jednakże w art. 636 § 3 k.p.k. jasno wskazano, iż przepisy § 1 i 2 stosuje się odpowiednio w sprawach z oskarżenia prywatnego. Nadto, nie ulega wątpliwości, że do kosztów procesu zalicza się uzasadnione wydatki stron z tytułu ustanowienia w sprawie jednego obrońcy lub pełnomocnika (art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. W związku z tym, że uzasadnione wydatki strony, w tym z tytułu ustanowienia w spawie jednego obrońcy, nie należą do kosztów sądowych, a zaliczają się do kosztów procesu, konieczne było zatem wydanie uzupełniającego orzeczenia o kosztach, stosownie do treści art. 626 § 2 k.p.k. W realiach przedmiotowej sprawy wydatkami J. B. będą zatem te koszty, które poniósł on w związku z ustanowieniem obrońcy w postępowaniu kasacyjnym. Opłaty za czynności adwokackie ustala umowa zawarta przez adwokata z klientem (art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze [Dz.U.2024.1564 t.j.]), jednakże w odniesieniu do zasądzenia na rzecz strony kosztów od przeciwnika procesowego, należy uwzględniać treść (§ 16) rozporządzenia Ministra III KK 355/24 3 Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2023.215 t.j.). W świetle powyższego oznacza to, że w rozważanej sprawie koszty procesu obciążają niewątpliwie oskarżyciela prywatnego M. S.. Uniewinniony prawomocnie J. B., jako wygrywający proces na etapie postępowania kasacyjnego, powinien zatem uzyskać zwrot całości poniesionych kosztów związanych z tym postępowaniem. Koszty obrony w postępowaniu kasacyjnym zostały przez obrońcę należycie wykazane dołączoną do wniosku fakturą VAT, co implikowało niniejsze rozstrzygnięcie o zasądzeniu od oskarżyciela prywatnego na rzecz J. B. kwoty 3 690 złotych. Z powyższych względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [J.J.] [r.g.]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 212 § 1 KKart. 626 § 2 KPKart. 636 § 1art. 637a KPKart. 616 § 1 pkt 2 KPKart. 16 ust. 1art. 637a KPKart. 636 § 1 KPKart. 636 § 3 KPKart. 616 § 1 pkt 2 KPKart. 16 ust. 1§ 1

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy