III KK 656/18

WyrokIzba Karna2020-03-12

Skład orzekający: Waldemar Płóciennik, Dariusz Kala, Kazimierz Klugiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokata dla oskarżyciela posiłkowego w postępowaniu kasacyjnym powinien być uwzględniony, a jeśli tak, to w jakiej wysokości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu dla oskarżycielki posiłkowej w postępowaniu kasacyjnym zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pełnomocnik reprezentował ją na rozprawie. Jednakże, wysokość dochodzonej opłaty została ustalona nieprawidłowo, ponieważ pełnomocnik oparł ją na przepisach dotyczących opłat za czynności adwokackie przy ustanowieniu pełnomocnika z wyboru, a nie na przepisach dotyczących pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Stan faktyczny
Sąd Najwyższy oddalił kasację wniesioną przez obrońcę skazanego. Następnie wpłynął wniosek pełnomocnika o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu dla oskarżycielki posiłkowej w postępowaniu kasacyjnym. Pełnomocnik reprezentował oskarżycielkę na rozprawie przed Sądem Najwyższym. Wniosek o zasądzenie kosztów został uznany za zasadny co do zasady, jednakże wysokość dochodzonej opłaty została uznana za nieprawidłową.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w dochodzonej wysokości, ustalając należną opłatę na kwotę 738 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KK 656/18 POSTANOWIENIE Dnia 12 marca 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Dariusz Kala SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca) Protokolant Marta Brylińska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Józefa Gemry, w sprawie Z. W. skazanego z art. 197 § 3 pkt 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 12 marca 2020 r., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 29 maja 2018 r., sygn. akt II AKa (…), utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 29 grudnia 2017 r., sygn. akt IV K (…), 1. oddala kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. kosztami procesu w postępowaniu kasacyjnym obciąża skazanego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 12 marca 2020 r., sygn. akt III KK 656/18, Sąd Najwyższy oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację sporządzoną i wniesioną przez obrońcę skazanego Z. W.. W postanowieniu tym rozstrzygnięto o kosztach postępowania kasacyjnego obciążając nimi skazanego, natomiast nie orzeczono co do kosztów pomocy prawnej świadczonej na rzecz oskarżycielki posiłkowej J. B. przez wyznaczoną (zarządzeniem z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt IV K (…) – k. 2 226) pełnomocnik z urzędu adw. U.C. . W dniu 19 marca 2019r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek pełnomocnik o zasądzenie na jej rzecz od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, zawierający oświadczenie, że koszty te nie zostały uregulowane w żadnej część przez oskarżycielkę posiłkową J. B.. Procedując w trybie art. 626 § 2 k.p.k. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej co do zasadny zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pełnomocnik wyznaczona dla oskarżycielki posiłkowej z urzędu, poprzez ustanowionego substytuta rad. pr. Ł. S. reprezentowała J. B. na rozprawie przed Sądem Najwyższym. Nie można się natomiast zgodzić z wysokością dochodzonej opłaty, która – jak wynika z załączonej do wniosku faktury VAT Nr (…) – określona została przez pełnomocnika na kwotę 1476 zł. Koszty związane z pomocą prawną świadczoną na rzecz oskarżyciela posiłkowego przez adwokata wyznaczonego mu z urzędu zobligowany jest ponieść Skarb Państwa. Podstawę prawną takiego rozstrzygnięcia stanowi art. 29 ust 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tj.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1184 ze zm.), natomiast wysokość należnej opłaty określają w takim wypadku przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 18). Tymczasem pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej swój wniosek adresowany do Skarbu Państwa oparła o regulację § 11 ust. 2 pkt 6 i ust. 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), który w takiej sytuacji nie ma wszakże zastosowania, określając stawkę za reprezentowanie J.B. przed Sądem Najwyższym na 1200 zł, powiększonej jednocześnie o stawkę podatku VAT. Ten ostatni przepis wchodziłby w grę wyłącznie wówczas, gdyby oskarżycielka posiłkowa ustanowiła pełnomocnika z wyboru, a dochodzona kwota, uiszczona przez nią na rzecz adwokata i potwierdzona fakturą, podlegałaby zwrotowi i to na jej rzecz a nie pełnomocnika, co 3 więcej od strony obciążonej kosztami postępowania kasacyjnego (w tym wypadku skazanego Z. W.). Natomiast w sytuacji, wyznaczenia pełnomocnika z urzędu § 17 ust. 2 pkt 6 oraz ust. 7 wskazanego wyżej pierwszego z rozporządzeń ministra Sprawiedliwości przewiduje opłatę w wysokości 600 zł. Ustala się ją w tej właśnie wysokości (§ 4 ust. 1 tego rozporządzenia), z możliwością podniesienia wyłącznie o 50% (§ 4 ust. 2 – przy wystąpieniu przewidzianych w tym przepisie okoliczności, czego wnioskująca nie wykazała) oraz powiększonej o podatek od towarów i usług (§ 4 ust. 3). W tym stanie rzeczy należna pełnomocnikowi z urzędu opłata związana z udziałem w rozprawie kasacyjnej musiała zostać określona na kwotę 738 zł, na którą złożyły się: kwota 600 zł wynikająca z powołanego § 17 ust. 2 pkt 9 oraz podatek VAT w kwocie 138 zł (23% należności głównej). Mając na uwadze powyższe postanowiono jak na wstępie. Na postanowienie niniejsze zażalenie nie przysługuje.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 197 § 3 pkt 3 KKart. 11 § 2 KKart. 626 § 2 KPKart. 29 ust 1§ 3 pkt 3§ 2§ 11 ust. 2§ 17 ust. 2§ 4 ust. 1§ 4 ust. 2§ 4 ust. 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 22.07.2026. · PDF źródłowy