III KK 95/25

III KK 95/25 POSTANOWIENIE Dnia 29 października 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie J. P. skazanego z art. 148 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 października 2025 r. wniosku obrońcy skazanego o wyłączenie sędzi Anny Dziergawki od udziału w sprawie III KK 95/25, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art.42 § 1 k.p.k. oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, postanowił wyłączyć sędzię Annę Dziergawkę od udziału w sprawie Sądu Najwyższego o sygn. akt III KK 95/25. UZASADNIENIE Przedmiotem rozpoznania Sądu Najwyższego w sprawie zarejestrowanej pod sygn. III KK 95/25 jest kasacja obrońcy J. P. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 lipca 2024 r., sygn. akt II Aka 75/24. Po wyłączeniu od udziału w tej sprawie – na wnioski obrońcy – sędzi Małgorzaty Bednarek (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 lipca 2025 r., KRI 1121), a następnie sędziego Stanisława Stankiewicza (postanowienia z dnia 24 III KK 95/25 2 września 2025 r., KRI 1230), sprawa przydzielona została – zarządzeniem osoby pełniącej funkcję Prezesa Izby Karnej – sędzi Annie Dziergawce. W dniu 17 października 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy J. P. w wyłączenie, na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k., od orzekania w tej sprawie również sędzi Anny Dziergawki, ponieważ Sąd z jej udziałem dotknięty byłby uchybieniem w postaci bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Wskazała również autorka wniosku na konieczność zapewnienia skazanemu prawa do rozpoznania jego kasacji przez sąd w składzie niebudzącym wątpliwości, a także konsekwencje ewentualnego niewyłączenia w postaci narażenia Skarbu Państwa na odpowiedzialność odszkodowawczą po wystąpieniu do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPCz) ze skargą na podstawie art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (EKPC) oraz obciążenie wymiaru sprawiedliwości kolejnym postępowaniem, tj. o wznowienie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek obrońcy o wyłączenie od udziału w sprawie kasacyjnej sędzi Anny Dziergawki jest oczywiście zasadny. Podzielić należy w całej rozciągłości zawartą w uzasadnieniu wniosku argumentację wskazującą na to, że udział objętej tym wnioskiem sędzi w rozpoznaniu niniejszej sprawy nie tylko narusza prawo strony do rozpoznania jej sprawy przez sąd ustanowiony na podstawie ustawy, a tym samym prawo do rzetelnego procesu, lecz także skutkować będzie – na gruncie prawa krajowego – wystąpieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej określone w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Nie istnieje konieczność powtarzania w tym miejscu wywodów wnioskodawcy znajdujących oparcie w powołanych we wniosku orzeczeniach Sądu Najwyższego. Powody wyłączenia sędzi Anny Dziergawki, posiadającej wyłącznie status sędziego ustawowego, a nie sędziego w znaczeniu konstytucyjnym, znajdują swoje uzasadnienie również w zapadłych już w tej sprawie orzeczeniach Sądu Najwyższego wyłączających od udziału w postępowaniu kasacyjnym toczącym się pod sygn. III K 95/25, sędziów: Małgorzatę Bednarek i Stanisława Stankiewicza, m.in. z uwagi na ich powołanie na urzędy sędziów Sądu Najwyższego na wnioski Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie przepisów ustawy z dnia 8 III KK 95/25 3 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3). Ponieważ sędzia Anna Dziergawka powołana została na urząd sędziego SN w tożsamym trybie zawarta w postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 30 lipca 2025 r. oraz z dnia 24 września 2025 r. argumentacja jest w pełni aktualna również wobec jej osoby. Podsumowując, udział sędzi Anny Dziergawki w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej o sygn. III KK 95/25, skutkowałby zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., mogącej w przyszłości powodować konieczność wznowienia postępowania z urzędu na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2023 r., II KO 73/23), a także naruszeniem prawa strony do rzetelnego procesu – art. 6 ust. 1 EKPC, co – w wypadku złożenia skargi do ETPCz – pociągnąć może za sobą odpowiedzialność odszkodowawczą Państwa Polskiego, z czym objęta wnioskiem sędzia powinna się liczyć. Skoro Pani Anna Dziergawka sama nie wystąpiła z inicjatywą swojego wyłączenia, uwzględnienie złożonego przez obrońcę wniosku, dla zapobieżenia zasygnalizowanym wyżej konsekwencjom, było koniecznością. Z tych względów orzeczono jak na wstępie. [J.J.] [r.g.]