III KKN 579/99

WyrokIzba Karna2001-01-12

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd odwoławczy, dokonując zmiany ustaleń faktycznych przyjętych przez sąd pierwszej instancji, może orzec surowszą karę pozbawienia wolności, jeśli sąd pierwszej instancji orzekł karę grzywny?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że kasacje prokuratora i obrońcy w zakresie zarzutu obrazy art. 454 § 2 kpk są zasadne. Sąd Okręgowy nie zastosował prawidłowo tego przepisu, który stanowi, że sąd odwoławczy, dokonując zmiany ustaleń faktycznych przyjętych przez sąd pierwszej instancji, nie może orzec surowszej kary pozbawienia wolności. W sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji orzekł karę grzywny, sąd odwoławczy nie mógł orzec kary pozbawienia wolności w jakimkolwiek rozmiarze, lecz winien uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
R. S. został oskarżony o usiłowanie kradzieży samochodu, jednak Sąd Rejonowy zakwalifikował jego czyn jako wykroczenie i skazał go na karę grzywny. Sąd Okręgowy, apelując na niekorzyść oskarżonego, zmienił kwalifikację prawną czynu na przestępstwo z art. 279 § 1 kk i orzekł karę jednego roku pozbawienia wolności. Kasacje wniesione przez obrońcę i prokuratora zarzuciły Sądowi Okręgowemu naruszenie art. 454 § 2 kpk poprzez orzeczenie surowszej kary pozbawienia wolności po zmianie ustaleń faktycznych.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Zarządził również zwrot opłaty kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KKN 579/99 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 stycznia 2001 r. Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie następującym: Przewodniczący: SSN – Józef Szewczyk Sędziowie: SN – Marian Buliński – sprawozdawca SN – Józef Skwierawski Protokolant – Michał Wierzbowski przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej – Waldemara Smardzewskiego po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2001 r. sprawy R. S., skazanego z art. 279 § 1 kk, z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę oraz prokuratora na korzyść skazanego, od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 19 maja 1999 r., sygn. akt: IV Ka (…) zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 15 marca 1999 r., sygn. akt: III K (…) 2 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w B. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym; 2. zarządza zwrot opłaty kasacyjnej w kwocie 500 zł na rzecz oskarżonego. U Z A S A D N I E N I E R. S. został oskarżony o popełnienie przestępstwa określonego w art. 11 § 1 w zw. z art. 208 kk z 1969 r. polegającego na tym, że w dniu 28 czerwca 1998 r. w B. przy ul. R. włamał się do samochodu marki VW „Golf” nr rej. (…) wartości 19.900 złotych należącego do S. S. poprzez ukręcenie wkładki zamka w drzwiach pojazdu po lewej stronie, a następnie za pomocą nieustalonego narzędzia włożonego do stacyjki próbował uruchomić samochód usiłując dokonać jego kradzieży, lecz zamierzonego celu nie osiągnął, gdyż został zatrzymany przez funkcjonariuszy Straży Miejskiej. Wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 15 marca 1999 r. R. S. został skazany za popełnienie wykroczenia określonego w art. 11 § 1 kw w zw. z art. 119 § 1 kw – a polegającego na tym, że w dniu 28 czerwca 1998 r. w B. – M. przy ul. R. po otwarciu uchylonych drzwi po lewej stronie samochodu marki WV „Golf” nr rej. (…) należącego do S. S. usiłował dokonać kradzieży fotelika dziecięcego zamontowanego w wymienionym samochodzie na tylnym siedzeniu, o wartości co najmniej 100 złotych, lecz zamierzonego celu nie osiągnął, gdyż został zatrzymany przez funkcjonariuszy Straży Miejskiej – na karę grzywny w wysokości 1000 złotych. 3 Apelację od tego wyroku na niekorzyść oskarżonego złożył prokurator zarzucając temuż orzeczeniu obrazę art. 13 § 1 kk w zw. z art. 279 § 1 kk i na tej podstawie wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez przyjęcie powyższej kwalifikacji prawnej jego czynu i wymierzenie oskarżonemu kary 1 roku pozbawienia wolności i grzywnę 20 stawek po 20 złotych. Sąd Okręgowy w B. wyrokiem z dnia 19 maja 1999 r. zmienił zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że oskarżonego R. S. uznał za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu w akcie oskarżenia tj. przestepstwa z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 279 § 1 kk i za to na podstawie art. 14 § 1 kk w zw. z art. 279 § 1 kk skazał go na karę 1 roku pozbawienia wolności. Kasację od tego wyroku wnieśli obrońca oraz Prokurator Okręgowy w B. na korzyść skazanego. Obrońca zarzucił temu wyrokowi obrazę prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 279 kk oraz obrazę przepisów prawa procesowego mających decydujący wpływ na treść wyroku, art. 454 § 2 kpk – polegającego na wymierzeniu kary surowszej, jednocześnie zmieniając ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę zaskarżonego wyroku. Natomiast prokurator zarzucił temuż wyrokowi rażące naruszenie art. 454 § 2 kpk poprzez wymierzenie oskarżonemu kary jednego roku pozbawienia wolności za przestępstwo z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 279 § 1 kk przy zmianie ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Rejonowy. W tym stanie Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacje prokuratora oraz obrońcy w zakresie zarzutu obrazy art. 454 § 2 kpk są zasadne. Sąd Okręgowy nie zwrócił uwagi, że zgodnie z art. 454 § 2 kpk dokonując zmiany ustaleń faktycznych przyjętych przez sąd pierwszej instancji nie może w postępowaniu odwoławczym orzec surowszej kary pozbawienia wolności. W omawianej sprawie wobec wymierzenia przez sąd pierwszej 4 instancji kary grzywny nie mógł orzec w postępowaniu odwoławczym kary pozbawienia wolności w jakimkolwiek rozmiarze, lecz winien prawidłowo uchylić zaskarżony wyrok i sprawę przekazać sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Naprawiając ten błąd instancji odwoławczej Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 279 § 1 kkart. 11 § 1art. 208 kkart. 119 § 1art. 13 § 1 kkart. 14 § 1 kkart. 279 kkart. 454 § 2 kpk§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026. · PDF źródłowy