III KO 103/25

Izba Karna2025-07-30

Skład orzekający: Andrzej Tomczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeśli kasacja od tego wyroku została już oddalona jako oczywiście bezzasadna?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, gdy wyrok został już poddany kontroli kasacyjnej, a kasacja została oddalona. Oddalenie kasacji, w tym w zakresie uchybień z art. 439 k.p.k., oznacza, że Sąd Najwyższy uznał orzeczenie za nie dotknięte żadną bezwzględną przyczyną odwoławczą. Ponadto, wznowienie postępowania nie może dotyczyć okoliczności ujawnionych przed zakończeniem postępowania kasacyjnego, a przepis art. 542 § 4 k.p.k. ma na celu zapobieganie powielaniu kontroli bezwzględnych podstaw odwoławczych.
Stan faktyczny
Skazany M. J. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie. Wniosek został potraktowany jako prośba o wznowienie z urzędu z uwagi na sygnalizowanie bezwzględnej przesłanki odwoławczej. Wyrok, którego wznowienia domagał się skazany, był już przedmiotem kontroli kasacyjnej, w której Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu i nie uwzględnił wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

III KO 103/25 ZARZĄDZENIE Dnia 30 lipca 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Tomczyk Kliknij tutaj, aby wprowadzić tekst. zarządził: 1. stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 8 września 2021r., sygn. akt II AKa 58/21; 2. nie uwzględnić wniosku skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu; 3. zakreślić sprawę jako załatwioną w inny sposób. UZASADNIENIE Pismem z 9 czerwca 2025 r. M. J. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 8 września 2021 r., sygn. akt II AKa 58/21. Pismo to zostało potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania z urzędu, z uwagi na sygnalizowanie zaistnienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej wynikającej z treści art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Inicjatywa skazanego nie mogła przynieść oczekiwanego skutku, ponieważ wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 8 września 2021 r., sygn. akt II AKa 58/21, został poddany kontroli w postępowaniu kasacyjnym na skutek kasacji wniesionej przez obrońcę M.J.. Postanowieniem z 26 maja 2022 r., sygn. akt III KK 160/22, Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. Oznacza to, że Sąd Najwyższy, będąc zobligowany w postępowaniu kasacyjnym do zbadania kasacji w zakresie uchybień z art. 439 k.p.k., niezależnie od tego czy były one przez skarżącego podnoszone, oddalając kasację, uznał, że orzeczenie III KO 103/25 2 kończące prawomocnie postępowanie, którego wznowienia skazany oczekuje, nie było dotknięte żadną bezwzględną przyczyną odwoławczą. Dodatkowo wskazać należy, że podnoszona przez skazanego okoliczność uzasadniająca potrzebę wznowienia postępowania nie została ujawniona po zakończeniu postępowania kasacyjnego. Zauważyć ponadto należy, że regulacja art. 542 § 4 k.p.k. – jak słusznie zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z 13 lipca 2022 r., IV KO 160/21 - służyć ma w zamierzeniu ustawodawcy przeciwdziałaniu dublującego się sprawdzania bezwzględnych podstaw odwoławczych. Przepis ten ma również blokować wybór przez stronę któregoś z dwóch nadzwyczajnych środków zaskarżenia i wskazuje, że podstawą do kwestionowania tego, czy w sprawie zaistniała bezwzględna podstawa odwoławcza jest w pierwszym rzędzie kasacja. Wznowienie postępowania zatem może dotyczyć jedynie sytuacji ujawnionych jako wcześniej nieznane i w wyniku działań po zakończonym postępowaniu kasacyjnym. W związku z powyższym brak było podstaw do wznowienia postępowania, co powoduje, iż bezprzedmiotowe było wyznaczenie skazanemu obrońcy z urzędu. [J.J.] [a.ł]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 439 KPKart. 542 § 4 KPK§ 1 pkt 2§ 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy