III KO 126/23
Izba Karna2023-11-21
Skład orzekający: Jerzy Grubba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty stawiane sędziemu i prokuratorowi, związane wyłącznie z ich zwykłą pracą orzeczniczą i zawodową, uzasadniają przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że sam fakt, iż sprawa dotyczy sędziego lub prokuratora, nie oznacza automatycznie konieczności przekazania sprawy innemu sądowi. Przesłanki z art. 37 k.p.k. nie są spełnione, gdy zarzuty mają charakter związany ze zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczy się postępowanie dyscyplinarne o to samo zachowanie. Przekazanie sprawy w takich okolicznościach nie służy budowaniu przekonania o bezstronności sądów, a może wręcz sugerować łatwość manipulowania właściwością sądów.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w K. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Przedmiotem sprawy było zażalenie na postanowienie prokuratury o odmowie wszczęcia śledztwa. Postępowanie dotyczyło zarzutów stawianych sędziemu Sądu Rejonowego w K. oraz prokuratorowi Prokuratury Rejonowej w K. Sąd Rejonowy uzasadniał wniosek potencjalnymi wątpliwościami co do bezstronności sędziów.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
III KO 126/23 POSTANOWIENIE Dnia 21 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba w sprawie zażalenia A.K. na postanowienie Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie z dnia 13 października 2021r. (sygn. akt […]) po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 21 listopada 2023r. wniosku Sądu Rejonowego w K. z dnia 17 października 2023r., sygn. akt II Ko 190/23/S o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: nie uwzględnić wniosku UZASADNIENIE Wniosek Sądu Rejonowego w K. nie jest zasadny. Jak wynika z akt, przedmiotem rozstrzygania w niniejszej sprawie jest zażalenie na postanowienie Prokuratury Rejonowej w Chrzanowie z dnia 13 października 2021r. o odmowie wszczęcia śledztwa. Postępowanie dotyczy zarzutów stawianych sędziemu Sądu Rejonowego w K. oraz prokuratora Prokuratury Rejonowej w K.
III KO 126/23 2 Na wstępie niniejszych rozważań zauważyć należy, że postawiony zarzut dotyczy sędziego, który wydał rozstrzygnięcie, które nie satysfakcjonuje strony prowadzonego postępowania. W ocenie Sądu Najwyższego sam fakt, że postępowanie dotyczy sędziego, nie oznacza automatycznie konieczności przyjęcia, iż spełnione zostały przesłanki z art. 37 k.p.k. poprzez możliwość zrodzenia się w opinii publicznej wątpliwości co do bezstronności wszystkich sędziów orzekających w określonym okręgu sądowym. W tym wypadku najistotniejsze jest to, że stawiane sędziemu zarzuty mają charakter wyłącznie wiążący się z jego zwykłą pracą orzeczniczą i nie toczy się przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne o to samo zachowanie. Okoliczności, na które powołuje się Sąd, nie wykraczają poza zakres wskazanego powyżej normalnego funkcjonowania sądu. Czyni to przekazywanie sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, innemu sądowi równorzędnemu, niecelowym. Wcale bowiem nie służy wytwarzaniu w społeczeństwie przekonania o bezstronności sądów, lecz przeciwnie, może budować przekonanie o łatwości manipulowania ich ustawową właściwością. Jeżeli natomiast istnieją inne względy, które nakazują poszczególnym sędziom wyłączenie się od rozpoznania tej sprawy, winny one zostać rozpoznane w trybie złożenia wniosków na podstawie art. 42§1 k.p.k. Taka sytuacja ma zresztą miejsce w niniejszej sprawie. Powyższe należy odnieść również do zarzutu stawianego jednemu z prokuratorów. Sam fakt wykonywania obowiązków zawodowych na terenie właściwości określonego sądu nie może bowiem automatycznie oznaczać uzasadnionych wątpliwości co do braku bezstronności wszystkich sędziów sądu właściwego. Należy zwrócić ponadto szczególną uwagę na fakt, że od wydania skarżonego postanowienia do dnia wystąpienia z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k. upłynęły ponad dwa lata. W tym czasie nie dostrzegano, aby istniały takie zagrożenia dla dobra wymiaru sprawiedliwości, że wymagało to przekazania rozpoznania niniejszej sprawy do innego sądu równorzędnego. Tym bardziej zatem trudno dostrzec takie powody obecnie, zwłaszcza że we wniosku nie wskazano żadnych nowych okoliczności, które „pojawiłyby się” w sprawie w ostatnim czasie.
III KO 126/23 3 W tej sytuacji należy uznać, że brak jest podstaw do uwzględnienia niniejszego wniosku. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [Z.K.] [ms]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 5/22 2022-02-09Czy zarzuty stawiane sędziemu, które wiążą się wyłącznie z jego zwykłą pracą orzeczniczą, uzasadniają przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości…
- II KO 69/21 2021-08-06Czy fakt, że postępowanie dotyczy sędziego, automatycznie uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. z uwagi na wątpliwości co do bezstronności?
- V KO 15/15 2015-03-11Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, oparty na zarzutach wobec sędziów orzekających w sprawie, powinien zostać uwzględniony, jeśli zarzuty te dotyczą wyłącznie ich pracy orzeczniczej i nie t…
- II KO 37/18 2018-08-08Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest uzasadniony, gdy zarzuty stawiane sędziemu dotyczą jego zwykłej pracy orzeczniczej i nie toczy się przeciwko niemu postęp…
- IV KO 98/19 2019-09-05Czy samo skierowanie zawiadomienia o przestępstwie dotyczącego sędziego, które wiąże się wyłącznie z jego pracą orzeczniczą i nie prowadzi do postępowania dyscyplinarnego, stanowi podstawę do przekazania sprawy innemu są…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 42§1 KPK§1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy