III KO 209/24

III KO 209/24 POSTANOWIENIE Dnia 14 listopada 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie G. Z. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 14 listopada 2025 r. sygnalizacji istnienia podstaw do wyłączenia sędziego Pawła Kołodziejskiego od orzekania w sprawie o wyłączenie sędziów Antoniego Bojańczyka i Anny Dziergawki od rozpoznania sygnalizacji wznowienia postępowania z urzędu, na podstawie art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. postanowił stwierdzić, że sędzia Paweł Kołodziejski jest wyłączony z mocy prawa od orzekania w sprawie wyłączenia sędziów Antoniego Bojańczyka i Anny Dziergawki od udziału w sprawie o sygn. akt III KO 209/24. UZASADNIENIE W sprawie zawisłej przed Sądem Najwyższym o sygn. akt III KO 209/24, przedmiotem rozpoznania jest sygnalizacja G. Z. konieczności wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 13 lipca 2023 r., sygn. akt II AKa 128/23, z uwagi na uchybienie określone w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., a związane z udziałem w składzie orzekającym Sądu pierwszej instancji (Sądu Okręgowego w Szczecinie) osoby powołanej na urząd sędziego tego Sądu na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa III KO 209/24 2 ukształtowanej w trybie przepisów ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3 – dalej w tekście ustawa o KRS z 2017 r.). Zarządzeniem z dnia 19 lutego 2025 r. osoby pełniącej funkcję Prezesa Sądu Najwyższego kierującego pracami Izby Karnej do rozpoznania tej sygnalizacji wyznaczono, poza sędzią referentem (SSN Włodzimierz Wróbel), sędziów Antoniego Bojańczyka i Annę Dziergawkę. Sędzia referent zasygnalizował konieczność wyłączenia z urzędu sędziów Antoniego Bojańczyka i Annę Dziergawki od udziału w tej sprawie wskazując, że ich orzekanie naruszałoby przysługujące stronie inicjującej prawo do sądu, a także zasadę nemo iudex in causa sua. Do rozpoznania tej sygnalizacji wyznaczeni zostali: sędzia Małgorzata Bednarek – wyłączona postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 16 kwietnia 2025 r. (KRI 911), a następnie sędzia Marek Motuk – wyłączony postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 16 września 2025 r. (KRI 1195). Jako kolejny referent do rozpoznania sygnalizacji konieczności wyłączenia z urzędu sędziów Antoniego Bojańczyka i Annę Dziergawki od udziału w sprawie III KO 209/24 wyznaczony został sędzia Paweł Kołodziejski. Zarządzeniem z dnia 29 października 2025 r. SSN Włodzimierz Wróbel wskazał na istnienie podstaw do wyłączenie z urzędu od rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów Antoniego Bojańczyka i Annę Dziergawki od udziału w sprawie III KO 209/24 również sędziego Pawła Kołodziejskiego (KRI 1334). Uzasadniając wniosek odwołał się do trybu powołania wyżej wymienionego na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie przepisów ustawy o KRS z 2017 r, a więc w trybie tożsamym jak objęci wcześniejszą sygnalizacją sędziowie Antoni Bojańczyk i Anna Dziergawka, a także sędzia orzekający w Sądzie Okręgowym w Szczecinie, którego dotyczyła z kolei sygnalizacja G. Z. . Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Sędzia Paweł Kołodziejski jest z mocy prawa wyłączony od rozpoznania sygnalizacji dotyczącej wyłączenia z urzędu sędziów Antoniego Bojańczyka i Anny Dziergawki od udziału w sprawie III KO 209/24. III KO 209/24 3 Niniejsza sprawa jest jaskrawym przykładem destrukcyjnych w swoim efekcie działań, a zasadniczo zaniechań, których przyczyną jest to, że osoby powołane na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą o KRS z 2017 r., wbrew nasuwającej się w sposób nieodparty konkluzji o konieczności powstrzymania się przez nich od rozpoznawania czy to zarzutów kasacyjnych bądź wznowieniowych, czy to jak w niniejszej sprawie związanych z wnioskami o wyłączenie, a powiązanych z trybem powoływania członków składów orzekających sądów powszechnych lub Sądu Najwyższego, nie widzą potrzeby składania oświadczeń o wyłączeniu się od rozpoznania sprawy z uwagi na wystąpienie przyczyny wyłączenia z art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k. lub przynajmniej żądania wyłączenia w oparciu o przepis art. 41 § 1 k.p.k. A przecież sam fakt, że w przypadku wszystkich tych sędziów zasadniczą kwestią podlegającą ocenie jest identyczny tryb ich powołania, nie pozostawia wątpliwości, że orzekanie przez nich w takim układzie faktycznym, dla postronnego obserwatora, a także z punktu widzenia strony, naruszałoby zaufanie do wymiaru sprawiedliwości i byłoby de facto orzekaniem we własnej sprawie. Sąd Najwyższy rozpoznający obecną sygnalizację w całej rozciągłości podziela przy tym stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wydanego już w tej sprawie postanowienie z dnia 16 września 2025 r. (KRI 1195) i nie znajdując konieczności jego w tym miejscu powielania do przedstawionej tam argumentacji prawnej się odwołuje, uznając ją za własną, bowiem kwestia konieczności wyłączenia ex lege sędziego Pawła Kołodziejskiego niczym nie różni się do sytuacji wcześniej wyznaczonego do rozpoznania sygnalizacji wskazującej na konieczność wyłączenia z urzędu sędziów Antoniego Bojańczyka i Anny Dziergawki – sędziego Marka Motuka. Można więc jedynie w tym układzie postulować, w szczególności do obojga wymienionych wyżej sędziów, aby dla dobra wymiaru sprawiedliwości wskazane wyżej kroki w kierunku samowyłączenia na podstawie art. 42 § 2 k.p.k. podjęli, czyniąc tym samym zadość postulatowi wynikającemu nie tylko z art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k., a przede wszystkim realizującego zapisy art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wartości. III KO 209/24 4 Kierując się powołanymi wyżej względami orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. [J.J.] [a.ł]