III KO 75/22
Izba Karna2022-07-13
Skład orzekający: Andrzej Stępka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera argumentacji pozwalającej na ustalenie wystąpienia okoliczności uzasadniających wznowienie określonych w art. 540 § 1-3 k.p.k., może zostać odrzucony na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. jako oczywisty bezzasadny?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., gdy z jego treści wynika oczywista bezzasadność, bez wzywania strony do usunięcia braków formalnych. W trybie tym sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku ani jego zasadności pod kątem podstaw wznowienia, lecz dokonuje kontroli o charakterze quasi-formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sądu odwoławczego nie stanowi podstawy wznowieniowej, gdyż postępowanie to jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a nie trzecią instancją odwoławczą.Stan faktyczny
Skazany J. K. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, motywując go nierzetelnym rozpoznaniem apelacji, błędną oceną dowodów oraz nieprawidłowościami popełnionymi przez sędziów i prokuratora. Wniosek został przekazany do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy stwierdził, że wniosek nie zawiera argumentacji pozwalającej na ustalenie podstaw wznowienia określonych w art. 540 k.p.k. i odmówił jego przyjęcia jako oczywisty bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku skazanego o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 75/22 POSTANOWIENIE Dnia 13 lipca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2022 r. na posiedzeniu bez udziału stron w sprawie J. K. wniosku skazanego o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt II AKa […], utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 9 kwietnia 2015 r., sygn. akt III K […], na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Pismem z dnia 27 maja 2022 r. skierowanym do Sądu Apelacyjnego w […] skazany J. K. wystąpił o wznowienie w/w postępowania. Swój wniosek motywował tym, że Sąd Apelacyjny nierzetelnie rozpoznał wniesioną apelację, nadto skazany zarzucił błędną ocenę dowodów przeprowadzoną przez Sądy obu instancji oraz szereg nieprawidłowości, jakich mieli dopuścić się sędziowie rozpoznający niniejszą sprawę oraz prokurator prowadzący postępowanie przygotowawcze. Kolejnym pismem z dnia 14 czerwca 2022 r. skazany wystąpił również o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu. Wniosek powyższy został przekazany do Sądu Najwyższego w dniu 17 czerwca 2022 r. (data wpływu – 27 czerwca 2022 r.) Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje.
2 Zgodnie z przepisem art. 545 § 3 k.p.k. sąd odmawia przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, bez wzywania strony do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Co istotne i co należy wyraźnie podkreślić to fakt, że w trybie art. 545 § 3 k.p.k. sąd nie rozpoznaje merytorycznie wniosku i nie bada także jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia. Natomiast wniosek taki podlega kontroli o charakterze quasi formalnym, pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016, z. 1, poz. 5). Odnosząc powyższe uwagi do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że żadne z pism skazanego J. K. nie zawiera argumentacji, która pozwoliłaby na ustalenie, iż w sprawie miały miejsce okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania ujęte w art. 540 § 1 do § 3 k.p.k. Należy przypomnieć, że wniosek o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego może opierać się jedynie na konkretnie wskazanych przesłankach, wymienionych w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k. i art. 540b k.p.k. Zgodnie z art. 540 § 1 k.p.k. postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli: 1) w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa, a istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia; 2) po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że: a) skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze; b) skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary; c) sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne, błędnie przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu. Podkreślić należy, że w sprawie o wznowienie postępowania nie dokonuje się na nowo oceny zebranych w toku procesu dowodów i poprawności przyjętych w oparciu o nie ustaleń faktycznych będących podstawą prawomocnego wyroku. Nie bada się w ramach tej procedury oceny zasadności orzeczeń procedujących w sprawie sądów, tak jak to się czyni w ramach kontroli instancyjnej. Sąd w ramach postępowania wznowieniowego jest uprawniony zbadać tylko to, czy ujawniły się
3 nowe fakty lub dowody, wykazujące znaczne prawdopodobieństwo błędności tego wyroku skazującego, a nie czynić ustalenia faktyczne na podstawie tych dowodów. Wszystkie te okoliczności, oceniane w kontekście art. 545 § 3 k.p.k., przesądzają o oczywistej bezzasadności złożonego przez J. K. wniosku o wznowienie postępowania. Nie stanowi podstawy wznowieniowej niezadowolenie strony procesowej z rozstrzygnięcia sądu odwoławczego, gdyż postępowanie wznowieniowe jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a nie trzecią instancją odwoławczą, a skazany nie sprecyzował podstaw zmierzających do wzruszenia prawomocnych wyroków sądowych w sposób spełniający kryteria ustawowe. Tak sformułowany wniosek, który nie spełnia żadnych wymogów, nie może stanowić również podstawy do wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania, czy ewentualnego wzywania skazanego do usunięcia braków formalnych w postaci zrealizowania wymogu przymusu adwokackiego obowiązującego przed wszczęciem postępowań nadzwyczajnych oraz wniesienia stosownej opłaty. Należy jednak zauważyć, iż złożenie wniosku o wznowienie postępowania na korzyść skazanego nie jest ograniczone żadnym terminem, zatem może on to uczynić po zebraniu odpowiednich środków i zleceniu sporządzenia wniosku ustanowionemu przez siebie adwokatowi lub radcy prawnemu, o ile obrońca uzna, że powody do wznowienia rzeczywiście zachodzą. Trzeba też zwrócić uwagę, że skazany już uprzednio wnosił o wznowienie tego samego postępowania, zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 13 sierpnia 2015 r., sygn. akt II AKa […] Przewodniczący II Wydziału Izby Karnej Sądu Najwyższego zarządzeniem z dnia 13 maja 2020 r., sygn. akt V KO 27/20, odmówił przyjęcia wniosku skazanego J. K. o wznowienie w/w postępowania, wobec nieuzupełnienia przez skazanego braków formalnych wniosku. Postanowieniem z dnia 1 lipca 2020 r., sygn. akt V KZ 20/20, Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu zażalenia skazanego, utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie. Ponownie w dniu 1 października 2020 r., w sprawie V KO 56/20, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kolejnego wniosku skazanego z tej samej przyczyny. Mimo, że we wskazanych orzeczeniach Sąd Najwyższy obszernie wskazywał powody odmowy przyjęcia osobistych wniosków skazanego o wznowienie postępowania, skazany ignoruje te okoliczności i ponawia wnioski oparte o te same okoliczności.
4 Z tych powodów Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie. [as]
Powiązane orzeczenia
- III KO 123/17 2018-02-07Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera argumentacji pozwalającej na powiązanie jego treści z podstawami wznowienia określonymi w art. 540-540b k.p.k. lub art. 542 § 3 k.p.k., może zostać odrzuco…
- III KO 99/22 2022-10-12Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera konkretnych przesłanek ustawowych i opiera się na ogólnych stwierdzeniach o niedbalstwie i oszustwie, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na p…
- V KO 40/16 2016-05-24Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który powtarza okoliczności już rozpoznawane lub opiera się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych i oceny dowodów, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny na etapie wstę…
- V KO 48/22 2022-06-23Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera konkretnych informacji o nowych faktach lub dowodach, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.?
- III KO 1/18 2018-02-15Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, oparty na tych samych argumentach, które były już wielokrotnie rozpatrywane przez Sąd Najwyższy i nie wskazujący na nowe fakty lub dowody u…
Powołane przepisy
art. 545 § 3 KPKart. 540 § 1art. 540 KPKart. 540a KPKart. 540b KPKart. 540 § 1 KPK§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy