V KO 40/16
Izba Karna2016-05-24
Skład orzekający: Andrzej Ryński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który powtarza okoliczności już rozpoznawane lub opiera się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych i oceny dowodów, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny na etapie wstępnej kontroli na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy może odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania karnego bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeżeli wniosek jest oczywiście bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k. Oczywista bezzasadność może wynikać z powoływania się na okoliczności już rozpoznawane lub z kwestionowania ustaleń faktycznych i oceny dowodów, które nie stanowią podstaw do wznowienia postępowania.Stan faktyczny
Skazany D. J. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego. Wniosek ten powtarzał okoliczności podnoszone już we wcześniejszym wniosku skazanego z 2013 r., w którym przyznano mu obrońcę z urzędu, nie stwierdzając podstaw do wznowienia. Skazany nie powołał się na żadne z ustawowych przyczyn wznowienia, a jedynie kwestionował ustalenia faktyczne i ocenę dowodów przez sądy obu instancji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania wobec jego oczywistej bezzasadności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KO 40/16 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 24 maja 2016 r., w sprawie D. J. wniosku skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II AKa […], utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 20 czerwca 2007 r., sygn. akt III K […], na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., p o s t a n o w i ł: odmówić przyjęcia wniosku wobec jego oczywistej bezzasadności. UZASADNIENIE Do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek D. J. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II AKa […] wraz z wnioskiem o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i podpisania wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Na wstępie wskazać trzeba, że wniosek o wznowienie postępowania należy do tzw. nadzwyczajnych środków zaskarżenia przewidzianych w Kodeksie postępowania karnego. Dotyczy on prawomocnych orzeczeń i może doprowadzić do ich uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy, na podstawie ściśle
2 określonych w ustawie podstaw o wyjątkowym charakterze (zob. art. 540,k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k. i art. 542 § 3 k.p.k.). We wniosku należy powołać się na ewentualną podstawę wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Zaznaczyć bowiem należy, że ustawą nowelizującą z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 1247) wprowadzono do Kodeksu postępowania karnego w art. 545 § 3 k.p.k. wstępną kontrolę wniosku o wznowienie, chcąc wyeliminować konieczność przeprowadzania różnego rodzaju czynności procesowych związanych z wnioskiem, który w stopniu oczywistym nie może doprowadzić do wznowienia postępowania. Przepis art. 545 § 3 k.p.k. przewiduje możliwość odmowy przyjęcia wniosku i to bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych o ile jest on oczywiście bezzasadny. Ustawodawca wskazał w treści tego przepisu okoliczności, które mogą wskazywać na oczywistą bezzasadności wniosku, ale wskazanie to nie jest wyczerpujące, o czym świadczy użyte w ustawie wyrażenie „w szczególności”. Chodzi zwłaszcza o odwoływanie się do tych okoliczności, które były już rozpoznawane na skutek wniosku o wznowienie postępowania lub z urzędu. W toku postępowania przewidzianego w art. 545 § 3 k.p.k. nie dochodzi zatem do merytorycznego rozpoznania wniosku, ani do badania jego zasadności pod kątem ewentualnych podstaw wznowienia, ale do kontroli tego wniosku mającej charakter quasi formalny, wstępny, choć pod kątem hipotetycznej możliwości wznowienia. Dopiero po tym badaniu i stwierdzeniu braku podstaw do uznania wniosku za oczywiście bezzasadny przechodzi się do dalszych czynności prowadzących do merytorycznego rozpoznania wniosku (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2015 r., sygn. akt II KO 49/15, LEX nr 1812335). W przywołanym powyżej orzeczeniu Sąd Najwyższy wskazał, że przy ocenie oczywistej bezzasadności wniosku o wznowienie postępowania, niepochodzącego od obrońcy lub pełnomocnika, decydująca jest sama jego treść. Wspomniana oczywista bezzasadność wniosku może wynikać z tego, że wskazano na podstawy wznowienia, które nie są przewidziane w ustawie albo z tego, że w ogóle nie powołano żadnych podstaw wznowienia, ograniczając się do postulowania
3 przeprowadzenia kolejnej kontroli odwoławczej prawomocnego wyroku objętego tym wnioskiem. W odniesieniu do wniosku skazanego złożonego w sprawie niniejszej należy zwrócić uwagę że okoliczności, na które powołuje się D. J. były już przez niego podnoszone we wniosku złożonym w Sądzie Najwyższym w 2013 r. w sprawie o sygn. akt V KO 54/13. Na wniosek skazanego przyznano mu wówczas obrońcę z urzędu, który nie stwierdził podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania (k. 48,55-56, akt V KO 54/13). Ponawiając swój wniosek w przedmiotowej sprawie, skazany nie powołuje się na żadną z przyczyn mogących stanowić podstawy wznowieniowe, o których mowa w przepisach art. 540 k.p.k. czy art. 542 § 3 k.p.k. Analiza tego pisma, jak też kolejnych kierowanych do Sądu Najwyższego w tej sprawie łącznie z pismem, które wpłynęło w dniu 20 maja 2016 r., wskazuje, że D. J. podnosi okoliczności związane z poczynionymi w sprawami ustaleniami faktycznymi i podważa prawidłowość oceny dowodów, co rzecz jasna nie może stanowić przyczyn wznowienia postępowania, o których mowa w powołanych wyżej przepisach. Skazany, któremu finalnie przypisano zabójstwo M. K. z zamiarem ewentualnym, zarówno w obecnej sprawie, jak też w poprzednim postępowaniu – sygn. akt V KO 54/13, niezmiennie nawiązuje do dokonanej przez Sądy obu instancji oceny zeznań A. P. i W. P., która wykluczyła ich udział w pobiciu pokrzywdzonego. Mając na uwadze wszystkie te okoliczności Sąd Najwyższy orzekł jak w części wstępnej postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- III KO 123/17 2018-02-07Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera argumentacji pozwalającej na powiązanie jego treści z podstawami wznowienia określonymi w art. 540-540b k.p.k. lub art. 542 § 3 k.p.k., może zostać odrzuco…
- I KO 110/25 2025-11-06Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który ogranicza się do krytyki ustaleń faktycznych i oceny dowodów, może zostać uznany za oczywiście bezzasadny i odrzucony bez dalszych czynności?
- V KO 1/16 2016-02-25Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który opiera się na okolicznościach już rozpoznanych w poprzednim postępowaniu wznowieniowym, może zostać odrzucony na wstępnym etapie kontroli jako oczywiście bezzasadny na…
- III KO 75/22 2022-07-13Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie zawiera argumentacji pozwalającej na ustalenie wystąpienia okoliczności uzasadniających wznowienie określonych w art. 540 § 1-3 k.p.k., może zostać odrzucony na po…
- V KO 47/16 2016-07-07Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który odwołuje się do okoliczności już rozpoznawanych w postępowaniu lub stanowiących podstawę ustaleń faktycznych, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podst…
Powołane przepisy
art. 545 § 3 KPKart. 540art. 540a KPKart. 540b KPKart. 542 § 3 KPKart. 540 KPK§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy