III KO 86/13

Sygn. akt III KO 86/13 POSTANOWIENIE Dnia 11 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Roman Sądej SSN Dariusz Świecki w sprawie M. Ł. o odwołanie warunkowego przedterminowego zwolnienia, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 11 grudnia 2013 r., wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w L., zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 20 lutego 2013 r., p o s t a n o w i ł: 1. oddalić wniosek o wznowienie postępowania, 2. obciążyć skazanego M. Ł. kosztami postępowania o wznowienie postępowania. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2011 r., Sąd Okręgowy w Z. warunkowo zwolnił M. Ł. z odbycia reszty kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokami Sądu Okręgowego w L.: z dnia 7 października 2005 r., w sprawie IV K …/05, za czyn z art. 280 § 2 k.k., w wymiarze 4 lat pozbawienia wolności oraz z dnia 29 lipca 2008 r. w sprawie IV K …/08, za czyny z art. 291 § 1 k.k. i inne, w wymiarze łącznym 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, wyznaczając skazanemu okres próby do dnia 24 czerwca 2013 r. i ustanawiając dla niego dozór kuratora 2 sądowego oraz nakładając obowiązki w postaci powstrzymywania się od nadużywania alkoholu i zakazu kontaktów ze środowiskiem przestępczym. W dniu 18 września 2012 r. kurator sądowy złożył do Sądu Okręgowego w L. wniosek o odwołanie warunkowego przedterminowego zwolnienia wskazując na fakt skazania M. Ł. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w L. z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt IX K …/12, za popełnione w okresie 17 grudnia 2011 r. – 16 stycznia 2012 r., przestępstwo z art. 284 § 3 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k., na karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 5 lat. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2013 r., Sąd Okręgowy w L. na podstawie art. 160 § 1 pkt 1 k.k.w. odwołał warunkowe przedterminowe zwolnienie udzielone M. Ł., z reszt nieodbytej kary pozbawienia wolności, zaś orzeczenie to, po rozpoznaniu zażalenia obrońcy skazanego, utrzymane zostało w mocy postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 20 lutego 2013 r. W dniu 5 listopada 2013 r. do Sądu Najwyższego przekazany został wniosek obrońcy skazanego M. Ł. o wznowienie postępowania w przedmiocie odwołania warunkowego przedterminowego zwolnienie, uchylenie zapadłych w tej sprawie postanowień sądów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w L. Formułując powyższy wniosek, jako podstawę wznowienia postępowania, obrońca wskazał przepis art. 540 § 2 k.p.k., powołując się przy tym na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 lipca 2013 r., SK 9/10, zgodnie z którym: „art. 75 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) w zakresie, w jakim nie przewiduje możliwości odstąpienia przez sąd od zarządzenia wykonania kary w sytuacji, gdy wobec skazanego ponownie orzeczono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, jeżeli przemawiają za tym szczególne względy, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej”. W pisemnym stanowisku prokurator Prokuratury Generalnej wniósł o oddalenie wniosku o wznowienie postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 3 Zgodnie z art. 540 § 2 k.p.k. postępowanie wznawia się na korzyść strony, jeżeli Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą przepisu prawnego, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Treść powołanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że warunkiem wznowienia postępowanie w takim wypadku jest, mówiąc skrótowo, „niekonstytucyjność” przepisu będącego podstawą wydania orzeczenia zakwestionowanego we wniosku o wznowienie postępowania. W tym stanie rzeczy, nie można odmówić zasadności twierdzeniu wyrażonemu w pisemnym stanowisku przez prokuratora Prokuratury Generalnej, w którym – wnosząc o nieuwzględnienie wniosku – zauważa, że powołany przez skarżącego wyrok Trybunału Konstytucyjnego rozstrzygnął o niekonstytucyjności art. 75 § 1 k.k., nie zaś o niezgodności z konstytucją art. 160 § 1 pkt 1 k.k.w., a to właśnie w oparciu o ten ostatni przepis, nie zaś na podstawie art. 75 § 1 k.k., odwołano w stosunku do M. Ł. warunkowe przedterminowe zwolnienie. Pomimo więc pewnych podobieństw z instytucją zarządzenia wykonania warunkowo zawieszonej kary pozbawienia wolności, brak jakichkolwiek podstaw do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie z powołaniem się na przepis art. 540 § 2 k.p.k., gdyż art. 160 § 1 pkt 1 k.k.w. nadal korzysta z domniemania konstytucyjności. Wobec powyższego, tracą na znaczeniu i nie wymagają dalszego komentarza również te, przeprowadzone przez autora wniosku wywody, w których – powołując się na poglądy wyrażane przez komentatorów – wskazuje na spełnienie przesłanek do wznowienia postępowania z art. 540 § 2 k.p.k. pomimo prolongaty przez Trybunał Konstytucyjny, na okres 18 miesięcy, utraty mocy zakwestionowanego przepis. Z tych względów postanowiono jak na wstępie, obciążając skazanego kosztami postępowania o wznowienie postępowania – art. 639 k.p.k.