III KO 87/18
Izba Karna2018-08-28
Skład orzekający: Kazimierz Klugiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fakt, że oskarżeni są funkcjonariuszami Policji z komisariatu znajdującego się na obszarze właściwości sądu, a sprawa uzyskała rozgłos medialny, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że samo oskarżenie funkcjonariuszy Policji nie stanowi wystarczającej podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi, gdyż mogłoby to prowadzić do sytuacji, w której funkcjonariusze Policji byliby sądzeni poza obszarem swojej pracy, co stanowiłoby wyraz generalnej nieufności do sędziów. Rozgłos medialny sprawy nie przemawia za przekazaniem, a wręcz przeciwnie, społeczeństwo ma prawo śledzić przebieg procesu. Mechanizmy wyłączenia sędziego stanowią wystarczające zabezpieczenie obiektywnego rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w B. wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy przeciwko funkcjonariuszom Policji, B.K. i P.B., oskarżonym o przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Uzasadnieniem wniosku były względy dobra wymiaru sprawiedliwości, wskazując na fakt, że oskarżeni są funkcjonariuszami Policji z terenu właściwości sądu oraz na rozgłos medialny sprawy. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił nie uwzględnić wniosku Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KO 87/18 POSTANOWIENIE Dnia 28 sierpnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie B.K. i P.B., oskarżonych z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 sierpnia 2018 r., wniosku Sądu Rejonowego w B. z dnia 29 czerwca 2018 r., sygn. akt III K […]/18, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2018 r., sygn. akt III K […]/18, Sąd Rejonowy w B. wystąpił z inicjatywą przekazania innemu sądowi równorzędnemu sprawy przeciwko B.K. i P.B., oskarżonym o przestępstwa z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., uzasadniając ją względami dobra wymiaru sprawiedliwości. W pisemnych motywach wskazał, że oskarżeni są funkcjonariuszami Policji z Komisariatu Policji […] , którzy wykonywali liczne czynności procesowe w toku postępowań przygotowawczych w sprawach rozpoznawanych w Wydziale III Karnym Sądu Rejonowego w B. W przekonaniu Sądu, z uwagi na ten fakt, a także biorąc pod uwagę rozgłos medialny sprawy, w powszechnym odczuciu może zachodzić podejrzenie co do rzetelności procesu
2 przeciwko osobom, które z sądem rozpoznającym sprawę miały wieloletni kontakt zawodowy. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego nie zasługuje na uwzględnienie. Należy na wstępie podkreślić, że skorzystanie przez Sąd Najwyższy z uprawnienia, o którym mowa w art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, albowiem stanowi odstępstwo od ogólnych przepisów o właściwości miejscowej. Zagrożenie dla interesu wymiaru sprawiedliwości, które uzasadniałoby zastosowanie instytucji unormowanej w ww. przepisie musi być zatem realne oraz istotne, zaś przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu powinno prowadzić do całkowitego zniesienia tego zagrożenia. Okoliczność, że osobami oskarżonymi w sprawie są funkcjonariusze Policji z komisariatu znajdującego się na obszarze właściwości Sądu Rejonowego w B. nie może prowadzić do uznania, że w Sądzie tym brak jest warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy tych policjantów. Jak akcentuje się w orzecznictwie, przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do sytuacji, w której funkcjonariusze Policji z reguły nie będą sądzeni przez sądy działające na obszarze ich miejsca pracy, a więc w sposób zgodny z ogólnie obowiązującymi zasadami Kodeksu postępowania karnego. Stanowiłoby to wyraz generalnej nieufności do niezależności i obiektywizmu sędziów w rozpoznawaniu pewnych kategorii spraw karnych. Zastosowanie art. 37 k.p.k. w niniejszej sprawie prowadziłoby zatem do nadużycia tej instytucji, szkodząc interesowi wymiaru sprawiedliwości (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2008 r., II KO 94/07, OSNwSK 2008/1/428; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 kwietnia 2010 r., III KO 21/10, OSNwSK 2010/1/784). Należy mieć również na uwadze to, że w wypadku, gdy między sędzią wyznaczonym do rozpoznania niniejszej sprawy, a choćby jednym z oskarżonych zachodziłaby okoliczność, o której mowa w art. 41 § 1 k.p.k., to taki sędzia może złożyć stosowny wniosek o jego wyłączenie. Mechanizm ten oraz pozostałe instytucje przewidziane w Kodeksie postępowania karnego (m.in. także w art. 40 k.p.k.) stanowią dostateczne, a przy tym proporcjonalne zabezpieczenie obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy.
3 Jeżeli natomiast chodzi o tzw. „medialność sprawy”, to w ocenie Sądu Najwyższego fakt dużego zainteresowania społeczeństwa i mediów zdarzeniem objętym aktem oskarżenia, nie tylko nie przemawia za przekazaniem takiej sprawy innemu sądowi równorzędnemu, ale wręcz temu się sprzeciwia. Społeczeństwo ma bowiem – za pośrednictwem także mediów – pełne prawo śledzić przebieg procesu i być poinformowanym o jego wyniku, a co nadto zgodne jest z interesem wymiaru sprawiedliwości. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. ał
Powiązane orzeczenia
- III KO 70/18 2018-07-11Czy fakt, że oskarżeni są funkcjonariuszami policji, którzy wielokrotnie występowali jako świadkowie przed sądem i z którym utrzymywali współpracę, stanowi podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze wz…
- V KO 47/12 2012-08-29Czy w sytuacji, gdy oskarżona była funkcjonariuszem policji działającym na obszarze właściwości sądu, a świadkami w sprawie są inni funkcjonariusze i prokuratorzy z tej jednostki, istnieją podstawy do przekazania sprawy…
- II KO 177/24 2024-12-16Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy oskarżony jest funkcjonariuszem policji, a oskarżycielką była była funkcjonar…
- V KO 153/24 2025-01-28Czy fakt, że oskarżona będąca funkcjonariuszem Straży Miejskiej występuje przed sądem właściwym miejscowo jako oskarżyciel publiczny w sprawach o wykroczenia, uzasadnia przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi rów…
- V KO 10/13 2013-02-21Czy obawy dotyczące potencjalnego braku obiektywizmu sądu w sprawie dotyczącej funkcjonariusza publicznego, wynikające z lokalnych kontrowersji i zainteresowania mediów, stanowią wystarczającą podstawę do przekazania spr…
Powołane przepisy
art. 231 § 1 KKart. 157 § 2 KKart. 11 § 2 KKart. 37 KPKart. 41 § 1 KPKart. 40 KPK§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy