III KS 28/25
Izba Karna2025-12-19
Skład orzekający: Zbigniew Puszkarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu skargowym, w którym sąd nie wydał orzeczenia kończącego postępowanie karne, jest dopuszczalny?Ratio decidendi
Orzeczenie wydane na skutek rozpoznania skargi (art. 539a § 1 k.p.k.) nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie karne, a zatem nie może zawierać rozstrzygnięcia co do poniesionych przez stronę kosztów zastępstwa procesowego. Decyzja w tym przedmiocie należy do sądu wydającego orzeczenie kończące postępowanie.Stan faktyczny
Po oddaleniu skargi obrońcy przez Sąd Najwyższy i obciążeniu oskarżonego kosztami postępowania skargowego, pełnomocnik oskarżycieli prywatnych wystąpił o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego od oskarżonego. Sąd Najwyższy uznał wniosek za przedwczesny, wskazując, że nie jest to orzeczenie kończące postępowanie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, uznając go za przedwczesny, ponieważ orzeczenie w sprawie skargi nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie karne.Pełny tekst orzeczenia
III KS 28/25 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie E.L. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 19 grudnia 2025 r. wniosku pełnomocnika oskarżycieli prywatnych w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu skargowym na podstawie art. 626 § 1 k.p.k. a contrario postanowił: wniosku nie uwzględnić. UZASADNIENIE Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 4 lipca 2025 r., sygn. akt III KS 28/25, oddalił skargę obrońcy oskarżonego E. L. od wyroku kasatoryjnego Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 8 stycznia 2025 r., sygn. akt IV Ka 1468/24 i kosztami postępowania skargowego obciążył oskarżonego. Następnie pełnomocnik oskarżycieli prywatnych – J.K. i G.K. zwrócił się o „zasądzenie kosztów postępowania skargowego od oskarżonego na rzecz oskarżycieli prywatnych, w tym kosztów obrony według norm przepisanych”. Nie podał przy tym podstawy prawnej tego żądania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
III KS 28/25 2 Odnosząc się do tego wystąpienia, w pierwszej kolejności należy zauważyć, że niezrozumiałe jest żądanie kosztów obrony, skoro autor wniosku, radca prawny, reprezentuje oskarżycieli prywatnych, a nie oskarżonego. Nie jest też jasne, dlaczego pełnomocnik wystąpił o zasądzenie kosztów w sytuacji, gdy w postępowaniu skargowym nie przejawił żadnej aktywności. Ważniejsza wszakże jest okoliczność, że przedmiotowy wniosek jest przedwczesny, czego nie zmienia zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego orzeczenie o obciążeniu oskarżonego kosztami postępowania skargowego, na tym etapie postępowania niemogące odnosić się do poniesionych przez stronę przeciwną kosztów zastępstwa procesowego. Art. 626 § 1 k.p.k. stanowi, że kto, w jakiej części i zakresie ponosi koszty procesu (należą do nich m.in. uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie jednego obrońcy lub pełnomocnika – art. 616 § 1 k.p.k.), sąd określa w orzeczeniu kończącym postępowanie. Sąd Najwyższy niejednokrotnie wskazywał, że orzeczenie wydane na skutek rozpoznania skargi, o której mowa w art. 539a § 1 k.p.k., nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie karne, skoro przesądza jedynie na jakim etapie – pierwszoinstancyjnym czy odwoławczym – to postępowanie będzie się dalej toczyło. W konsekwencji w orzeczeniu, o którym mowa w art. 539e § 2 k.p.k., nie zamieszcza się rozstrzygnięcia co do poniesionych przez stronę kosztów zastępstwa procesowego (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 30 stycznia 2019 r., V KS 28/18; z dnia 21 listopada 2024 r., I KS 36/24; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2024 r., IV KS 13/24; także D. Świecki, [w:] Kodeks postępowania karnego. Tom II. Komentarz aktualizowany, red. D. Świecki, LEX/el 2025, t. 38-40 do art. 539a). Zgodnie ze wspomnianym art. 626 § 1 k.p.k. decyzja w tym przedmiocie należy do sądu wydającego orzeczenie kończące postępowanie, w realiach niniejszej sprawy do Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie, któremu prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie sprawa oskarżonego E.L. została przekazana do ponownego rozpoznania. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. [WB] [r.g.]
III KS 28/25 3
Powiązane orzeczenia
- I KK 74/20 2020-06-24Czy wstrzymanie wykonania zaskarżonego kasacją wyroku w części dotyczącej kosztów procesu jest dopuszczalne, gdy sąd odwoławczy po raz pierwszy orzekł o tych kosztach?
- II KS 9/24 2024-04-22Czy skarga obrońcy oskarżonego od wyroku sądu okręgowego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania powinna zostać oddalona?
- I KZP 11/05 2005-04-20Czy sąd, ustalając wysokość kosztów procesu na podstawie art. 626 § 2 k.p.k., może skorygować zasady rozłożenia kosztów ustalone w prawomocnym orzeczeniu kończącym postępowanie?
- I KO 30/23 2023-12-20Czy w przypadku pozostawienia wniosku o wznowienie postępowania karnego bez rozpoznania, Sąd Najwyższy ma obowiązek orzec o kosztach postępowania wznowieniowego i ustalić ich wysokość?
- III KK 241/22 2022-06-21Czy wstrzymanie wykonania orzeczenia w zakresie kosztów zastępstwa procesowego i opłaty sądowej jest uzasadnione w sytuacji, gdy wniesiono kasację, a wnioskodawca powołuje się na trudną sytuację finansową?
Powołane przepisy
art. 626 § 1 KPKart. 616 § 1 KPKart. 539a § 1 KPKart. 539e § 2 KPKart. 539a§ 1§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy