III KZ 28/19
PostanowienieIzba Karna2019-07-04
Skład orzekający: Dariusz Świecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobista kasacja strony, która nie została sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, podlega odrzuceniu z powodu braku formalnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, stwierdzając, że osobista kasacja strony, która nie została sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, jest dotknięta brakiem formalnym. Przepis art. 526 § 2 k.p.k. ustanawia tzw. przymus adwokacko-radcowski, który wymaga, aby kasacja niepochodząca od określonych organów państwowych była sporządzona i podpisana przez fachowego przedstawiciela strony. Niezachowanie tego wymogu skutkuje brakiem możliwości nadania skardze procesowego biegu.Stan faktyczny
Skazany J. R. złożył osobistą kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego. Po otrzymaniu informacji o braku podstaw do wniesienia kasacji przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu i pouczeniu o możliwości ustanowienia pełnomocnika z wyboru, skazany nie uzupełnił braków formalnych swojej osobistej kasacji. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Sądu Apelacyjnego odmówiono przyjęcia tej kasacji z powodu nieuzupełnienia braku formalnego w postaci sporządzenia i podpisania jej przez pełnomocnika z wyboru. Skazany złożył zażalenie na to zarządzenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Sądu Apelacyjnego o odmowie przyjęcia osobistej kasacji.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KZ 28/19 POSTANOWIENIE Dnia 4 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie J. R. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 4 lipca 2019 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 21 maja 2019 r., sygn. akt WKK […], o odmowie przyjęcia osobistej kasacji wnioskodawcy, p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE J. R. złożył osobistą kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt II AKa […] z jednoczesnym wnioskiem o wyznaczenie mu pełnomocnika z urzędu. Wyznaczony z urzędu przedstawiciel strony sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia kasacji, o czym poinformowano wnioskodawcę, wraz z jednoczesnym pouczeniem go, że ma on prawo ustanowić pełnomocnika z wyboru w terminie 30 dni od doręczenia tego pouczenia celem sporządzenia i podpisania kasacji. Pouczenie to skazany odebrał w dniu 16 kwietnia 2019 r. Zarządzeniem z dnia 21 maja 2019 r. odmówiono skazanemu przyjęcia jego osobistej kasacji wobec nieuzupełnienia jej braku formalnego w postaci sporządzenia i podpisania jej przez pełnomocnika z wyboru. Na zarządzenie to J. R. złożył w terminie zażalenie. Wskazał w nim, że jego osobista kasacja „powinna być, ale nie musiała” sporządzona i podpisana przez
2 adwokata. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie to jest całkowicie bezzasadne i wobec tego nie mogło zostać uwzględnione. W pełni prawidłowo bowiem odmówiono przyjęcia kasacji własnej wnioskodawcy. Stosownie bowiem do art. 526 § 2 k.p.k., jeżeli kasacja nie pochodzi od prokuratora, Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich albo Rzecznika Praw Dziecka, powinna być sporządzona i podpisana przez obrońcę lub pełnomocnika będącego adwokatem albo radcą prawnym. Nie budzi żadnych wątpliwości, że przepis ten ustanawia tzw. przymus adwokacko-radcowski, który oznacza, że kasacja niepochodząca od prokuratora, Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich albo Rzecznika Praw Dziecka musi być (podkreślenie SN) sporządzona i podpisana przez fachowego przedstawiciela strony w osobie adwokata lub radcy prawnego. Zauważyć trzeba, że w odniesieniu do wnioskodawcy kasację winien sporządzić i podpisać pełnomocnik będący adwokatem lub radcą prawnym. Omawiany tu przymus adwokacko-radcowski stanowi jeden z wymogów formalnych kasacji. Bez jego dopełnienia skarga ta jest dotknięta brakiem formalnym, który powoduje brak możliwości nadania jej procesowego biegu. Zrealizowanie przymusu, o którym tu mowa wymaga przy tym, aby to sam adwokat lub radca prawny sporządził i podpisał daną skargę. Ograniczenie się zatem tego podmiotu jedynie do opatrzenia skargi własnym podpisem czy sporządzenie odrębnego pisma, w którym popiera on osobistą skargę strony, nie będzie wystarczające. Niezbędny jest tu bowiem wkład intelektualny przedstawiciela procesowego strony. Tak już od dawna przyjmuje się w orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. np. postanowienie SN z 20 października 1998 r., III KZ 109/98, LEX nr 34236). Z uwagi zaś na fakt, że kasacja jest wysoce sformalizowanym, nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, tylko podmioty fachowe uprawnione są do jej sporządzenia i podpisania w imieniu strony, która nie jest w stanie – jako nieprofesjonalista – ocenić samodzielnie wystąpienia podstaw do jej złożenia. W sprawie niniejszej prawidłowo zatem odmówiono przyjęcia osobistej
3 kasacji J. R., jako że nie został usunięty jej brak formalny w postaci sporządzenia i podpisania jej przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym, co stanowiło podstawę wydania zarządzenia zaskarżonego niniejszym zażaleniem. Jako że zarządzenie to wydano zgodnie z prawem, Sąd Najwyższy utrzymał je w mocy. Z tych wszystkich względów orzeczono, jak na wstępie. a
Powiązane orzeczenia
- I KZ 16/20 2020-07-09Czy osobista kasacja strony, która nie jest profesjonalnym prawnikiem, może zostać przyjęta do rozpoznania, jeśli nie została sporządzona i podpisana przez adwokata, radcę prawnego lub radcę Prokuratorii Generalnej Rzecz…
- III KZ 43/21 2021-10-27Czy osobista kasacja skazanego, która nie została sporządzona i podpisana przez adwokata, radcę prawnego lub radcę Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, powinna zostać przyjęta przez Sąd Najwyższy?
- V KZ 19/17 2017-05-25Czy osobista kasacja skazanego, sporządzona i podpisana przez niego osobiście, powinna zostać przyjęta, jeśli nie została sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego?
- II KZ 4/20 2020-01-29Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji złożonej przez oskarżyciela prywatnego, z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w postaci wymogu sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata lub radcę prawneg…
- I KZ 57/25 2025-12-19Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia osobistej kasacji z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, w tym wymogu sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata lub radcę prawnego, jest zasadne, gdy obrońca z urzędu odmów…
Powołane przepisy
art. 526 § 2 KPK§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy