III KZ 35/14
PostanowienieIzba Karna2014-07-08
Skład orzekający: Dariusz Świecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne, mimo że przepis szczególny (art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.) wyłącza możliwość zaskarżenia takiej decyzji?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zażalenie na postanowienie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest niedopuszczalne z mocy przepisu szczególnego, jakim jest art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. Nawet jeśli sąd błędnie procedował, wydając postanowienie zamiast zarządzenia, lub kierował się wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niekonstytucyjność przepisów, to przepis szczególny wyłączający możliwość zaskarżenia ma pierwszeństwo.Stan faktyczny
Skazany złożył wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji, który został odrzucony przez Sąd Okręgowy z powodu niespełnienia warunków z art. 78 § 1 k.p.k. Na to postanowienie skazany złożył zażalenie. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie, stwierdzając jego niedopuszczalność.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy pozostawił zażalenie skazanego bez rozpoznania z powodu jego niedopuszczalności.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KZ 35/14 POSTANOWIENIE Dnia 8 lipca 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki w sprawie skazanego E. B. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 lipca 2014 r. na skutek zażalenia skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 25 listopada 2013 r. w przedmiocie odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu na podstawie art. 430 § 1 w zw. z art. 518 k.p.k. p o s t a n o w i ł zażalenie pozostawić bez rozpoznania. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem nie uwzględniono wniosku skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu celem sporządzenia kasacji z uwagi na niespełnienie warunków z art. 78 § 1 k.p.k. Na to orzeczenie zażalenie złożył skazany, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę w zakresie ustalenia, że posiada wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów obrony w postępowaniu kasacyjnym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy odnieść się do sposobu procedowania w przedmiocie wniosku skazanego o wyznaczenie obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji, złożonego na podstawie art. 78 § 1 k.p.k. Z art. 81 § 1 k.p.k. wynika, że na tej podstawie wyznaczenie obrońcy z urzędu należy do kompetencji
2 prezesa sądu (przewodniczącego wydziału, upoważnionego sędziego – art. 93 § 2 k.p.k.). Przyznanie temu organowi procesowemu uprawnienia do pozytywnego rozstrzygania tego rodzaju wniosku prowadzi do stwierdzenia, że także decyzja negatywna należy do jego kompetencji, skoro ustawa nie wymaga wydania postanowienia (arg. z art. 93 § 2 k.p.k.). Dlatego też błędne było procedowanie w zakresie skierowana wniosku skazanego na posiedzenie i rozpoznanie go przez sąd. W tej kwestii wymagane było wyłącznie wydanie zarządzenia. Niezależnie jednak od błędnej formy decyzji procesowej, upoważniony sędzia Sądu Okręgowego w G. wydał zarządzenie o przyjęciu zażalenia, choć z mocy przepisu szczególnego jest ono niedopuszczalne. Zgodnie bowiem z art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. środek odwoławczy nie przysługuje na odmowę wyznaczenia adwokata lub radcy prawnego w celu sporządzenia kasacji. Nie jest przy tym jasne, bo nie wynika to ani z zarządzenia wydanego na posiedzeniu w dniu 25 listopada 2013 r. o pouczeniu skazanego o prawie wniesienia zażalenia, ani z zarządzenia z dnia 16 grudnia 2013 r. o przyjęciu zażalenia, czy w kwestii dopuszczalności zażalenia sędzia wydający te decyzje kierował się wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r., K 30/11 (OTK-A 2013/7/98), w którym stwierdzono niekonstytucyjność art. 81 § 1 k.p.k. w zakresie w jakim nie przewiduje sądowej kontroli zarządzenia prezesa sądu o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu dla oskarżonego, który złożył wniosek w trybie art. 78 § 1 k.p.k. Gdyby nawet przyjąć, że tak było i upoważniony sędzia wydając wskazane zarządzenia uznał, że do czasu nowelizacji k.p.k. mają bezpośrednie zastosowanie przepisy Konstytucji RP (art. 78 i art. 176 ust. 1), to w rozpoznawanym układzie procesowym dopuszczalność zaskarżenia decyzji o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu została wyłączona przepisem szczególnym, tj. art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy postanowił, jak powyżej.
Powiązane orzeczenia
- IV KZ 17/17 2017-09-21Czy zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wydziału o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne?
- IV KZ 30/13 2013-06-14Czy zażalenie na odmowę ustanowienia kolejnego obrońcy z urzędu w celu zbadania podstaw do wniesienia kasacji jest dopuszczalne, skoro przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowi, że środek odwoławczy w takiej sytuacji nie…
- IV KZ 44/14 2014-07-14Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie wyznaczenia adwokata z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne na gruncie art. 528 pkt 2 k.p.k., nawet jeśli skarżący został błędnie pouczony o przysługującym mu środku…
- IV KZ 21/17 2017-08-30Czy zażalenie na odmowę ustanowienia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia i wniesienia kasacji jest dopuszczalne?
- IV KZ 30/17 2017-11-15Czy zażalenie na zarządzenie o odmowie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji jest dopuszczalne, mimo że przepis art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k. stanowi, że środek odwoławczy nie przysługuje w takiej sytuacji…
Powołane przepisy
art. 430 § 1art. 518 KPKart. 78 § 1 KPKart. 81 § 1 KPKart. 93 § 2 KPKart. 528 § 1 pkt 2 KPKart. 78art. 176 ust. 1§ 1§ 2§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy