IV K 724/58

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława S. oskarżonego z art. 215 § 1 k.k., po rozpoznaniu założonej przez oskarżonego rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 20 maja 1958 r. na podstawie art. 375, 383 pkt 3 i 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał temuż Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 20 maja 1958 r. Stanisław S. skazany został na podstawie art. 215 § 1 k.k. na karę jednego roku więzienia.Przypisany Stanisławowi S. czyn przestępny polegał na tym, że na głównej szosie Kraków - Warszawa spowodował niebezpieczeństwo katastrofy w komunikacji lądowej przez to, iż prowadząc pod wpływem alkoholu i z nadmierną szybkością samochód ciężarowy marki "Zis 5", nie nadający się do eksploatacji z powodu dużego zużycia mechanizmu układu kierowniczego, stracił panowanie nad pojazdem, zaczepiając lewą stroną samochodu o słup telefoniczny i doszczętnie rozbijając ten pojazd.Od wyżej opisanego wyroku założył rewizję oskarżony.Rewizja oskarżonego Stanisława S. domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku i uniewinnienia oskarżonego od zarzutu aktu oskarżenia, ewentualnie o zmianę wyroku w części dotyczącej kary, przez zastosowanie dobrodziejstwa art. 61 k.k.Rewizja zarzuca:a)błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, przez uznanie, iż oskarżony w krytycznym dniu prowadził samochód w stanie zamroczenia alkoholowego, podczas gdy oskarżony wyjaśnił i wyjaśnienia te nie zostały niczym obalone, że wypił rano dwa kieliszki wódki, nie wiedział wtedy, że będzie wysłany służbowo w drogę: wypadek miał miejsce około godz. 18 i nastąpił niezależnie od oskarżonego,b)rażącą niewspółmierność kary, wynikłą na skutek nierozważenia, że ciężar gatunkowy przewinienia - gdyby nawet przyjąć winę oskarżonego - jest tak znikomy, że pozwala na zastosowanie względem oskarżonego, cieszącego się dobrą opinią, warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył co następuje:Zarzut rewizji dotyczący błędnej oceny okoliczności faktycznych, nie jest pozbawiony słuszności.Jakkolwiek Sąd Wojewódzki, na podstawie opinii biegłego, Jana W. ustalił, że oskarżony Stanisław S. "wypił większą ilość alkoholu, aniżeli podał, tj. więcej niż 2 kieliszki wódki", to jednak przyjmując takie ustalenie, Sąd Wojewódzki nie zanalizował opinii biegłego, który zastrzegł się, że opinia ta może być wtedy miarodajna, gdy "przyjmiemy, że Stanisław S. był badany przy pomocy tego probierza, który znajduje się w aktach oraz, że badanie było zgodne z instrukcją."W aktach sprawy brak protokołu dotyczącego sposobu pobrania próbki trzeźwości oskarżonego, a sam "probierz trzeźwości", na którym warunkowo oparł się biegły, nadesłano w ślad za aktami dopiero w dniu 29 marca 1958 r., akt oskarżenia wpłynął do Sądu 14 marca 1958 r., czyn popełniono dnia 13 grudnia 1957 r. i oskarżonego w tym samym dniu zatrzymano.Powyższej okoliczności Sąd I instancji nie rozważył, a opierając się o opinię biegłego, nie usunął wątpliwości, co do sposobu badania stopnia trzeźwości oskarżonego.Oskarżony w toku przewodu sądowego wyjaśnił, że "do probierza balonika nie zakładali", co zdaje się wskazywać na to, że - jeśli dać wiarę oskarżonemu - przy pobieraniu próbki trzeźwości, nie dopełniono obowiązku wynikającego z pkt 4 instrukcji co do sposobu użycia "probierza trzeźwości", a mianowicie założenia balonika na dolną część rurki bez ustnika.Również Sąd Wojewódzki nie rozważył opinii biegłego Stanisława H., że na spowodowanie wypadku, miał wpływ "nadmiernie wyrobiony mechanizm kierowniczy", oraz brak po stronie oskarżonego doświadczenia i umiejętności jazdy, a w uzasadnieniu wyroku ograniczył się tylko do stwierdzenia, że stan faktyczny sprawy, ustalił Sąd na podstawie (...) opinii biegłego Stanisława H.Tego rodzaju powołanie się na zeznanie świadka, czy opinię biegłego, bez analizy tych dowodów, powoduje obrazę art. 339 § 2 k.p.k., albowiem jak już na to wskazywał Sąd Najwyższy (wyrok Sądu Najwyższego - Izba Karna z dnia 21 kwietnia 1952 r. I. K. 972/51 - OSN 1953/I poz. 12, wyrok Sądu Najwyższego - Izba Karna z dnia 22 listopada 1957 r. IV K 426/57 - OSN 1958/III poz. 33), wymienienie tylko w uzasadnieniu wyroku dowodów przeprowadzanych w toku przewodu sądowego bez wskazania jakie fakty sąd uznał za udowodnione lub nieudowodnione, na jakich oparł się dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych, nie daje możności sądowi rewizyjnemu skontrolowania prawidłowego procesu logicznego, który doprowadził Sąd I instancji do wypowiedzianych w sentencji wyroku wniosków.Sąd Wojewódzki - uznając zatem, iż oskarżony Stanisław S. dopuścił się przestępstwa z art. 215 § 1 k.k. - nie wskazał: po pierwsze, na czym polegało nieprawidłowe prowadzenie przez oskarżonego pojazdu, po drugie nie wykazał, jakie było stężenie alkoholu we krwi oskarżonego.Nasuwa się również wątpliwość, czy do protokołu wpisane zostały zeznania świadków w całości.Jakkolwiek uchybienia przy protokołowaniu nie mają wpływu na treść wyroku i nie mogą powodować, same przez się, jego uchylenia (wyrok Sądu Najwyższego - Izba Karna z dnia 22 marca 1932 r. II. 4K. 166/32 - Zb. Orz. 1932/VI poz. 123), to jednak, skoro się zważy, że protokół rozprawy jako ważny dokument procesowy o charakterze sprawozdawczym, ma umożliwiać kontrolę prawidłowości dokonanych czynności procesowych, to niepodobna na uchybienie takie nie zwrócić uwagi.Jedną z dozwolonych, w warunkach art. 299 k.p.k., czynności procesowych, jest porównawcze odczytywanie zeznań świadka czy biegłego ze śledztwa. Wprowadzenie zatem do protokołu stwierdzenia, że "poza tym świadek zeznaje jak w śledztwie", gdy w istocie świadek w śledztwie nie składał zeznań, tworzyć może domniemanie, iż całości zeznań świadka nie wpisano do protokołu.W tych warunkach, skoro powstaje wątpliwość i wątpliwości tej usunąć nie można, należy uchybienie takie uznać nie za uchybienie przy protokołowaniu, lecz za uchybienie istotne, powodujące między innymi konieczność uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.Z powyższych zasad Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.