IV KK 317/19
WyrokIzba Karna2019-06-18
Skład orzekający: Tomasz Artymiuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Sąd Najwyższy może oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, jeśli zarzuty dotyczą naruszenia przepisów procesowych, ale w istocie zmierzają do podważenia ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Kasacja wniesiona na podstawie zarzutów naruszenia przepisów procesowych, które w rzeczywistości stanowią próbę podważenia ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, jest niedopuszczalna na tym etapie postępowania i powinna zostać oddalona jako oczywiście bezzasadna. Szczegółowość uzasadnienia sądu odwoławczego, w wykonaniu art. 457 § 3 k.p.k., jest uzależniona od jakości oceny dokonanej przez sąd pierwszej instancji; jeśli ocena ta jest wszechstronna i logiczna, sąd drugiej instancji jest zwolniony z drobiazgowego odnoszenia się do zarzutów apelacji kwestionujących tę ocenę.Stan faktyczny
Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, skazujący M. K. za kradzież pieniędzy i biżuterii z mieszkania. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k. i art. 7 k.p.k. Zarzuty te miały dotyczyć braku rozważenia wniosków apelacji, wadliwego uzasadnienia wyroku oraz bezkrytycznej akceptacji ustaleń sądu pierwszej instancji. Prokurator wniósł o oddalenie kasacji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zwolnił skazanego od ponoszenia kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KK 317/19 POSTANOWIENIE Dnia 18 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie M. K. skazanego z art. 278 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. w dniu 18 czerwca 2019 r. kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 3 stycznia 2019 r., sygn. akt VII Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 29 maja 2018 r., sygn. akt IX K […], p o s t a n o w i ł: 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. zwolnić skazanego M. K. od ponoszenia kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 3 stycznia 2019 r., sygn. akt VII Ka […], po rozpoznaniu apelacji oskarżonych M. K. i Ł. P., Sąd Okręgowy w B. utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 29 maja 2018 r., sygn. akt IX K […], którym to wyrokiem oskarżeni zostali uznani za winnych tego, że „w dniu 14 grudnia 2016 r., w B. woj. […], z mieszkania własności I. S., działając wspólnie i w porozumieniu, wykorzystując nieuwagę pokrzywdzonej, dokonali zaboru w celu przywłaszczenia pieniędzy w kwocie 5750 złotych oraz biżuterii o wartości 550 zł, czym spowodowali szkodę w kocie 6300 zł na rzecz I. S.”, przy czym Ł. P. działał w warunkach powrotu do przestępstwa z art. 64 § 1 k.k., tj. w odniesieniu do M. K. przestępstwa
2 określonego w art. 278 § 1 k.k., za co temu ostatniemu wymierzono karę 6 miesięcy pozbawienia wolności. Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego M. K., który podniósł w niej zarzuty: 1. „rażącego naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 433 § 2 k.p.k., poprzez faktyczny brak rozważenia wszystkich wniosków i zarzutów wskazanych w środku odwoławczym, w szczególności w zakresie podniesionego w apelacji obrońcy zarzutu naruszenia prawa procesowego (art. 7 k.p.k.) i błędnej oceny dowodu z wyjaśnień oskarżonych, co do którego Sąd Odwoławczy w zasadzie się nie wypowiedział, stwierdzając jedynie, iż podziela w tym zakresie stanowisko Sądu I Instancji, zaś uzasadnienie apelacji w tym zakresie było szczegółowe i wymagało głębokiego rozważenia, które winno znaleźć odzwierciedlenie w pisemnym uzasadnieniu wyroku; 2. rażącego naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 457 § 3 k.p.k., poprzez sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku bez szczegółowego wskazania czym kierował się Sąd wydając wyrok oraz dlaczego zarzuty i wnioski apelacji Sąd uznał za zasadne albo niezasadne i poprzestaniu jedynie na stwierdzeniach o podzieleniu stanowiska Sądu I Instancji, co uniemożliwia prawidłową kontrolę orzeczenia w ramach nadzwyczajnych środków zaskarżenia; 3. rażącego naruszenia prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 7 k.p.k., poprzez dokonanie pełnej i bezkrytycznej akceptacji ustaleń faktycznych Sądu I Instancji, co doprowadziło do przeniknięcia uchybień popełnionych przez Sąd Rejonowy do postępowania odwoławczego, w szczególności w wyniku błędnej i niepełnej oceny dowodu z wyjaśnień oskarżonych”. W oparciu o te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w B.. W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Rejonowej B. Południe w B. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
3 Nie można odmówić racji oskarżycielowi publicznemu, który w swoim pisemnym stanowisku zauważa, że wniesiona w tej sprawie przez obrońcę kasacja jest oczywiście bezzasadna. Uprawniało to do jej oddalenia na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Pomimo podniesienia w kasacji zarzutów kwestionujących sposób dokonanej w tej sprawie kontroli odwoławczej (pkt 1 i 2 petitum kasacji) zasadnie autor odpowiedzi na kasację stwierdza, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu nadzwyczajnego środka zaskarżenia, nie pozostawia wątpliwości, iż w rzeczywistości skarżący, pod pozorem naruszenia przez sąd ad quem prawa procesowego, podjął – niedopuszczalną na tym etapie postępowania (art. 523 § 1 k.p.k.) – próbę podważenia poczynionych i to przez Sąd pierwszej instancji ustaleń faktycznych. Słusznie też w tym piśmie procesowym wywodzi się, że stopień szczegółowości rozważań sądu odwoławczego, poczynionych w wykonaniu dyspozycji art. 457 § 3 k.p.k., uzależniony jest od jakości oceny dokonanej przez sąd pierwszej instancji. Jeżeli ocena ta jest wszechstronna, pełna, logiczna i wsparta zasadami doświadczenia życiowego, to wówczas sąd drugiej instancji zwolniony jest od równie drobiazgowego odniesienia się do zarzutów apelacji, kwestionujących de facto tę ocenę (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2018 r., V KK 384/17, OSNKW 2018, z. 9, poz. 59). Co więcej, szczegółowość pisemnej motywacji orzeczenia sądu ad quem zależy również od tego, jak dalece wywody skarżącego poparte są odwołaniem się do materiału dowodowego oraz, jak szeroka jest argumentacja związana z zagadnieniami prawnymi, w przypadku postawienia orzeczeniu zarzutów wymagających tego rodzaju umotywowania (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2017 r., III KK 5/17). Uzasadnienie Sądu Okręgowego w B. jest wprawdzie syntetyczne, zawiera jednak te wszystkie elementy, które wymagane są od tego rodzaju dokumentu, a w szczególności wyjaśnia, czym kierował się ten Sąd wydając wyrok i dlaczego zarzuty i wnioski apelacji uznał za niezasadne. Słusznie w szczególności zauważono, że rozbieżności w wyjaśnieniach oskarżonych uniemożliwiały, co trafnie wywiódł sąd a quo, uznanie za wiarygodne tych ich części, w których twierdzili, że nie działali wspólnie i w porozumieniu. Wymowy takiego oczywistego
4 faktu, który w sposób precyzyjny ustalony został przez Sąd Rejonowy w B. i precyzyjnie przez ten Sąd umotywowany, w powiązaniu z zasadami doświadczenia życiowego, na co zwrócił również uwagę Sąd odwoławczy, nie mogły więc zmienić te zawarte w zwykłym środku zaskarżenia rozważania obrońcy, w których odwoływał się do znaczenia leksykalnego niektórych wypowiadanych przez skazanego Ł. P. stwierdzeń. Możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu odmiennych poglądów nie oznacza przecież, że sąd ten dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych, co było (obok obrazy art. 7 k.p.k.) podstawowym zarzutem apelacji. Skarżący pomija wreszcie, że jednym z głównych argumentów czyniących wersję oskarżonych niewiarygodną, były nie tyle zeznania pokrzywdzonej, co w pierwszym rzędzie depozycje świadka T. R., a także dalszy przebieg wypadków po ucieczce skazanego M. K., aż do momenty zatrzymania obu sprawców. Powyższe przeczy twierdzeniom autora kasacji, że Sąd drugiej instancji procedował z naruszeniem art. 433 § 2 k.p.k. Całkowicie oderwany od realiów procesowych niniejszej sprawy jest zarzut z pkt 3 petitum kasacji. O bezpośrednim naruszeniu przez sąd odwoławczy art. 7 k.p.k. można byłoby bowiem mówić wyłącznie wówczas, gdyby w instancji ad quem uzupełniano materiał dowodowy i te nowe dowody oceniono z naruszeniem określonej w tym przepisie reguły, lub też dokonano odmiennej oceny dowodów od tej jaka przyjęta została w orzeczeniu sądu meriti. Tymczasem w tej sprawie żadna ze wskazanych wyżej sytuacji nie miała miejsca, a w szczególności Sąd Okręgowy nie orzekał reformatoryjnie. Uwzględniają więc całokształt poczynionych wyżej rozważań oraz nie znajdując podstaw do orzekania w zakresie szerszym (art. 536 k.p.k.), postanowiono jak w części dyspozytywnej, zwalniając skazanego M. K. – art. 624 § 1 k.p.k. – od ponoszenia kosztów postępowania kasacyjnego z powodów, które skutkowały zwolnieniem go wcześniej od uiszczenia opłaty od kasacji. [aw]
Powiązane orzeczenia
- III KK 451/15 2015-12-17Czy Sąd Najwyższy może oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, jeśli zarzuty w niej podniesione dotyczą naruszenia przepisów proceduralnych, które nie miały istotnego wpływu na treść orzeczenia lub nie wskazują na ni…
- V KK 394/16 2017-02-06Czy Sąd Najwyższy może oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, gdy zarzuty dotyczą błędnych ustaleń faktycznych, a nie rażącego naruszenia prawa procesowego lub materialnego?
- V KK 167/18 2018-06-07Czy Sąd Najwyższy powinien uchylić wyrok sądu odwoławczego z powodu zarzutów naruszenia prawa procesowego, które miały istotny wpływ na treść orzeczenia?
- III KK 248/16 2016-07-14Czy kasacja wniesiona przeciwko wyrokowi sądu odwoławczego, który utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, może skutecznie zarzucać naruszenie przepisów procesowych dotyczących oceny dowodów i rozstrzygania wątpli…
- III KK 413/15 2016-04-26Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na ustalenia faktyczne i całość rozstrzygnięcia, może być uznana za oczywiście bezzasadną, jeśli w istocie zmierza do kw…
Powołane przepisy
art. 278 § 1 KKart. 535 § 3 KPKart. 64 § 1 KKart. 433 § 2 KPKart. 7 KPKart. 457 § 3 KPKart. 523 § 1 KPKart. 536 KPKart. 624 § 1 KPK§ 1§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy