IV KK 375/13
WyrokIzba Karna2013-11-28
Skład orzekający: Rafał Malarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zachowanie pokrzywdzonego, które przybrało jedynie charakter werbalny, może być postrzegane jako atak na osobę, który mógłby zostać powstrzymany przez zadanie silnego ciosu, uzasadniając tym samym kontratyp obrony koniecznej?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że zachowanie pokrzywdzonego, które miało jedynie charakter werbalny, nie mogło być postrzegane jako atak na osobę, który mógłby zostać powstrzymany przez zadanie silnego ciosu. W związku z tym, nie można było uznać takiego działania za kontratyp obrony koniecznej, a tym samym zarzut naruszenia art. 25 k.k. okazał się chybiony.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał G. R. za przestępstwo z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i zasądził nawiązkę. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Obrońca skazanego złożył kasację, zarzucając naruszenie art. 25 k.k. przez niezastosowanie obrony koniecznej. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i zwolnił skazanego od kosztów sądowych za postępowanie kasacyjne.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KK 375/13 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 28 listopada 2013 r., sprawy G. R. skazanego z art. 157 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 14 maja 2013 r., sygn. akt IV Ka 146/13 utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 21 listopada 2012 r., p o s t a n o w i ł 1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2) zwolnić skazanego od kosztów sądowych za postępowanie kasacyjne. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K., wyrokiem z dnia 21 listopada 2012 r., skazał G. R. za przestępstwo z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. na karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, a także zasądził od niego na rzecz pokrzywdzonego nawiązkę w kwocie 2 500 zł. Sąd Okręgowy w K., po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 r. apelacji obrońcy skazanego, utrzymał w mocy wyrok Sądu pierwszej instancji, uznając apelację za oczywiście bezzasadną.
2 Kasację od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego złożył obrońca skazanego, podnosząc w niej zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 25 k.k. przez niezastosowanie w sprawie względem skazanego kontratypu obrony koniecznej. W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator Prokuratury Okręgowej w K. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym. Na akceptację przy tym zasługuje stanowisko prokuratora, zawarte w pisemnej odpowiedzi na tę skargę. Zgodnie z art. 536 k.p.k. Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację w granicach zaskarżenia i podniesionych zarzutów, a w zakresie szerszym – tylko w wypadkach określonych w art. 435 k.p.k., art. 439 k.p.k. i art. 455 k.p.k., które w niniejszej sprawie nie wystąpiły. W toku postępowania odwoławczego Sąd ad quem nie zmieniał dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych i nie przeprowadzał w związku z tym procesu subsumpcji normy prawnej do ustalonego stanu faktycznego, co miało miejsce przed Sądem pierwszej instancji. Sąd odwoławczy dokonał jedynie kontroli tego procesu. Zarzut naruszenia art. 25 k.k. w istocie skierowany więc został przeciwko rozstrzygnięciu Sądu pierwszej instancji, co stoi w oczywistej sprzeczności z art. 519 k.p.k. Również w aspekcie merytorycznym zarzut kasacyjny okazał się chybiony. W sprawie nie można przyjąć, że skazany działał w ramach obrony koniecznej. Działania pokrzywdzonego nie sposób było w ogóle rozpatrywać przez ten pryzmat, a co najwyżej w kategoriach jego przyczynienia się do przedmiotowego przestępstwa. Nawet w treści samego zarzutu autor kasacji pisze o „sprowokowaniu” zachowania skazanego przez pokrzywdzonego. Zachowanie pokrzywdzonego, które przybrało jedynie charakter werbalny, w realiach niniejszej sprawy nie mogło być zatem postrzegane jako atak na osobę G. R., który mógłby zostać powstrzymany przez zadanie pokrzywdzonemu przez skazanego silnego ciosu. W konsekwencji uznanie takiego działania za kontratyp obrony koniecznej nie wchodziło w rachubę, w związku z tym o naruszeniu art. 25 k.k. w sprawie nie
3 mogło być mowy. Na uwagę zasługuje także fakt, że okoliczności dotyczące obrony koniecznej w ogóle nie były podnoszone w toku procesu na żadnym jego etapie. W treści uzasadnienia skargi autor kasacji przedstawia argumentację, która nie mogła być przedmiotem rozpoznania w sprawie, albowiem dotyczyła w zasadzie przypisanego skazanemu zamiaru, a więc w istocie związana była z kwestionowaniem ustaleń faktycznych, wbrew wymogom zawartym w treści art. 523 § 1 k.p.k. Szczegółowe odnoszenie się do pisma procesowego skazanego, mając na względzie to, że argumenty tam wskazane nie były podnoszone w treści kasacji, stanowiłoby wyjście poza granice jej rozpoznania z art. 536 k.p.k. Postępowanie przed Sądem Najwyższym objęte jest bowiem, zgodnie z art. 526 § 2 k.p.k., przymusem adwokackim, czego konsekwencją jest możliwość rozpoznania w tym postępowaniu zarzutów podnoszonych jedynie w treści kasacji, oczywiście z wyjątkami z art. 536 k.p.k., które jednak nie miały w sprawie miejsca. Abstrahując od tego, zasygnalizować jedynie należy, że okoliczności podnoszone przez skazanego były przedmiotem kompleksowego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Mając to na uwadze, Sąd Najwyższy potraktował przedmiotową kasację jako bezzasadną w stopniu oczywistym, skutkującym jej oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k. Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k., skazanego zwolniono od kosztów postępowania kasacyjnego.
Powiązane orzeczenia
- II KK 184/14 2014-08-20Czy naruszenie prawa do obrony, polegające na rzekomo iluzorycznej obronie przez obrońcę z urzędu, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego, jeśli zarzuty dotyczące tego naruszenia nie zostały podnies…
- V KK 158/20 2020-06-29Czy naruszenie prawa do obrony oskarżonego, wynikające z odmowy jego doprowadzenia na rozprawę, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku, jeśli nie miało istotnego wpływu na jego treść?
- III KK 82/21 2021-03-30Czy naruszenie przepisów postępowania karnego, w tym prawa do obrony, miało miejsce w sytuacji, gdy sąd odwoławczy utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, a obrońca skazanego zarzucił nierzetelną ocenę materiału…
- II KK 82/13 2013-04-19Czy naruszenie prawa do obrony formalnej nastąpiło w sytuacji, gdy wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu złożony przez skazanego nie został rozpoznany przez sąd pierwszej instancji, a następnie obrońca został wyznaczony…
- II KK 427/25 2025-11-05Czy naruszenie przepisów prawa karnego procesowego, w szczególności art. 433§2 k.p.k. w zw. z art. 457§3 k.p.k., poprzez niedostateczne rozważenie zarzutów apelacji, może stanowić podstawę do uwzględnienia kasacji?
Powołane przepisy
art. 535 § 3 kpkart. 157 § 1 kkart. 64 § 1 kkart. 25 KKart. 536 KPKart. 435 KPKart. 439 KPKart. 455 KPKart. 519 KPKart. 523 § 1 KPKart. 526 § 2 KPKart. 624 § 1 KPK
Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 29.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności. · PDF źródłowy