IV KK 53/21

WyrokIzba Karna2021-05-12

Skład orzekający: Jarosław Matras, Andrzej Tomczyk, Andrzej Stępka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Sąd Rejonowy rażąco naruszył przepisy postępowania karnego, opierając się na błędnie sformułowanym zarzucie aktu oskarżenia, co miało istotny wpływ na treść wyroku i kwalifikację prawną czynu?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Rejonowy rażąco naruszył przepisy art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k., opierając się na błędnie sformułowanym zarzucie aktu oskarżenia, zamiast na materiałach zgromadzonych w aktach sprawy. Takie postępowanie wypaczyło istotę procesu karnego, którego celem jest weryfikacja tez oskarżenia przez pryzmat dowodów. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Stan faktyczny
A. S. został oskarżony o przestępstwo skarbowe polegające na przenoszeniu towarów (papierosy i wódka) bez polskich znaków akcyzy, o łącznej wartości celnej przekraczającej określone progi. Sąd Rejonowy uznał go za winnego i wymierzył karę grzywny. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k., poprzez oparcie się na błędnie sformułowanym zarzucie aktu oskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w P. do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KK 53/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 maja 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący) SSN Andrzej Tomczyk (sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka Protokolant Danuta Bratkrajc w sprawie A. S. skazanego za przestępstwo z art. 65 § 3 k.k.s. w zb. z art. 91 § 4 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 12 maja 2021 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II K (…), uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w P. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE A. S. został oskarżony o to, że działając czynem ciągłym w okresie od 29.05.2019 r. do 03.06.2019 r. w wykonaniu tego samego zamiaru przenosił w M. w rejonie bazaru towar stanowiący przedmiot czynu zabronionego w postaci 13880 sztuk papierosów produkcji zagranicznej bez polskich znaków skarbowych akcyzy o łącznej wartości celnej 805,00 zł, na których 2 ciążyły należności celne w wysokości 464,00 zł, podatek akcyzowy w wysokości 12051,00 zł oraz towar w postaci 1 litra wódki produkcji zagranicznej bez polskich znaków skarbowych akcyzy o łącznej wartości celnej 13,00 zł na których ciążył podatek akcyzowy w wysokości 23,00 zł, tj. o przestępstwo skarbowe z art. 65 § 3 k.k.s. w zb. z art. 91 § 4 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2019 r. Sąd Rejonowy w P., sygn. akt II K (…), uznał oskarżonego A. S. za winnego czynu opisanego wyżej, a stanowiącego przestępstwo z art. 65 § 3 k.k.s. w zb. z art. 91 § 4 k.k.s. w zw. z art. 7 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. i za to na zasadzie art. 65 § 3 k.k.s. w zw. z art. 7 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 100 zł. Orzekł również przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych w postaci 13880 sztuk papierosów i 1 litra wódki. Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 18 grudnia 2019 r. Kasację od tego wyroku, na korzyść skazanego, wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżając go w całości, zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 366 § 1 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s., polegające na zaniechaniu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy związanych z wartością podatku narażonego na uszczuplenie, poprzez niezasadne przyjęcie, iż kwota narażonego na uszczuplenie podatku akcyzowego przekracza ustawowy próg, o którym mowa w art. 56 § 6 k.k.s., co skutkowało skazaniem A. S. za przestępstwo paserstwa akcyzowego stypizowanego w art. 65 § 3 k.k.s., podczas gdy faktycznie kwota narażonego na uszczuplenie podatku nie przekraczała owego progu, co uzasadniało ukaranie wymienionego za wykroczenie skarbowe z art. 65 § 4 k.k.s., w konsekwencji czego doszło również do naruszenia przepisu art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s. i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna i dlatego podlega uwzględnieniu w całości na posiedzeniu. Kwestionowane przez skarżącego orzeczenie zapadło z rażącą obrazą przepisów wskazanych w zarzucie kasacji, ponieważ Sąd Rejonowy oparł się nie na materiałach zgromadzonych w aktach sprawy, lecz na błędnie sformułowanym zarzucie aktu oskarżenia (na marginesie – sprostowanym przez (…) Urząd Celno – Skarbowy w P. postanowieniem z dnia 15 stycznia 2020 r. 3 i przesłanym do Sądu a quo 24 stycznia 2020 r.). Takie postąpienie nie tylko naruszało rażąco przepis art. 366 § 1 i art. 410 k.p.k., ale wręcz wypaczyło istotę procesu karnego, którego celem jest również weryfikacja tez oskarżenia przez pryzmat dowodów zgromadzonych w aktach sprawy. Nie jest zadaniem Sądu Najwyższego dokonywanie ustaleń w sprawie i przesądzanie o kwalifikacji prawnej czynu dokonanego przez A. S. , to bowiem należy do elementarnych obowiązków Sądu meriti. Porównanie jednak opisu czynu przypisanego oskarżonemu z dowodami zgromadzonymi w aktach sprawy pozwala na wnioskowanie o konieczności uchylenia błędnego niewątpliwie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w P. do ponownego rozpoznania. Mimo że w zarzucie kasacji zawarta została sugestia o możliwej kwalifikacji czynu oskarżonego jako wykroczenia, Sąd Najwyższy uznał, że kasacja jest oczywiście zasadna, kwestionuje bowiem istotę rozpoznania sprawy przez Sąd a quo, jako rażąco naruszającą przepisy procedury karnej, bez konieczności przesądzania na tym etapie wyniku dokonanych w ponownym postępowaniu ustaleń. Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 65 § 3 KKart. 91 § 4 KKart. 7 § 1 KKart. 6 § 2 KKart. 535 § 5 KPKart. 7 § 2 KKart. 366 § 1 KPKart. 410 KPKart. 113 § 1 KKart. 56 § 6 KKart. 65 § 4 KKart. 413 § 2 pkt 1 KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy