IV KKN 493/97

Sygn. akt IV KKN 493/97 P O S T A N O W I E N I E Dnia 17 maja 2001 r. Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na posiedzeniu w składzie następującym: Przewodniczący: SSN - Feliks Tarnowski (spraw.) Sędziowie SN: - Ewa Gaberle - Jacek Sobczak Protokolant: Jolanta Grabowska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Waldemara Smardzewskiego po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2001 r. sprawy H. S. oskarżonego z art. 156 § 1 w zw. z art. 25 § 2 d.kk z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę skazanego od postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 25 kwietnia 1997 r., sygn. II Ko […] utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia 6 listopada 1996 r., sygn. II Ko […] działając na podstawie art. 535 § 3 kpk I. uznaje kasację za oczywiście zasadną; II. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia 6 listopada 1996 r., 2 sygn. II Ko […] i przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania; III. zarządza zwrot na rzecz H. S. uiszczonej opłaty od kasacji w kwocie 300 zł. U Z A S A D N I E N I E Sąd Rejonowy w B. postanowieniem z dnia 25 kwietnia 1997 r., sygn. II Ko […] utrzymał w mocy postanowienie tego Sądu z dnia 6 listopada 1996 r., którym zarządzono wykonanie wobec skazanego H. S. kary 6 miesięcy pozbawienia wolności wymierzonej mu warunkowo wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia 21 marca 1995 r., sygn. II K […] na podstawie art. 156 § 1 w zw. z art. 25 § 2 d.kk. Od postanowienia z dnia 25 kwietnia 1997 r. złożył kasację obrońca skazanego, zarzucając naruszenie przepisów procesowych, a mianowicie: art. 2 § 1, art. 3 § 1 i 3, art. 4 § 1, art. 357 i art. 372 § 1 pkt 1 d.kpk - przez oparcie rozstrzygnięcia na błędnych przesłankach, iż skazany uchylał się od wykonywania nałożonego nań obowiązku podjęcia leczenia odwykowego w zakreślonym terminie oraz pominięcie okoliczności przemawiających na jego korzyść. Wskazując na powyższe zarzuty, obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację Prokurator Rejonowy w B. wniósł o uwzględnienie kasacji. 3 Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja jest oczywiście zasadna i winna być uwzględniona, jakkolwiek z innego powodu, pominiętego zupełnie w skardze kasacyjnej, który stosownie do treści art. 523 § 1 kpk należy rozpoznać i uwzględnić z urzędu poza granicami zaskarżenia oraz podniesionych zarzutów. Otóż tym powodem jest niewątpliwie uchybienie ujęte w art. 439 § 1 pkt 6 kpk (art. 388 pkt 6 d.kpk) bowiem w postępowaniu wykonawczym w pierwszej instancji skazany H. S. nie posiadał obrońcy z urzędu, pomimo istnienia podstaw określonych w art. 8 § 2 pkt 2 kkw (art. 9 § 1 pkt 2 d.kkw). Z opinii biegłych lekarzy psychiatrów, wydanej już w postępowaniu przygotowawczym, wynika że H. S. miał tempore criminis ograniczoną w znacznym stopniu zdolność rozpoznania znaczenia czynu i kierowania postępowaniem w rozumieniu art. 25 § 2 d.kk W związku z tym korzystał z pomocy ustanowionego mu w oparciu o art. 70 § 1 pkt 2 d.kpk obrońcy z urzędu. Analogiczna sytuacja występowała, kiedy w postępowaniu wykonawczym na wniosek Prokuratora Rejonowego w B. z dnia 12 czerwca 1995 r. (k. 87) wszczęto przeciwko skazanemu czynności zmierzające do zarządzenia wykonania kary 6 miesięcy pozbawienia wolności, orzeczonej warunkowo na okres próby 5 lat. Skazany nie miał jednak wtedy obrońcy z urzędu, którego wyznaczono ostatecznie dopiero w dniu 4 kwietnia 1997 r. (k. 170), a więc po wydaniu postanowienia zarządzającego na podstawie art. 78 § 2 d.kk wykonanie owej kary pozbawienia wolności. Procedowanie bez udziału obrońcy stanowiło bezwzględny powód odwoławczy przewidziany w obowiązującym wówczas przepisie art. 388 pkt 6 d.kpk w zw. z art. 1 § 2 d.kkw, lecz mimo to Sąd Rejonowy w B. nie uwzględnił zażalenia H. S. i utrzymał to postanowienie w mocy. Stwierdzenie uchybienia tego typu w postępowaniu kasacyjnym w pełni uzasadnia uchylenie zaskarżonego orzeczenia bez konieczności dodatkowego 4 badania wpływu owego uchybienia na treść orzeczenia oraz bez potrzeby rozważania innych zarzutów kasacyjnych. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia 6 listopada 1996 r. i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania, z zaleceniem przestrzegania obowiązujących przepisów procesowych. aw f/jw