IV KKN 566/98

Sygn. akt IV KKN 566/98 P O S T A N O W I E N I E Dnia 2 sierpnia 2002 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Prezes SN Lech Paprzycki (przewodniczący) SSN Lidia Misiurkiewicz SSN Jacek Sobczak (spr.) Protokolant Anna Błachnio – Parzych w sprawie T. G. oskarżonego z art. 178 § 1 kk z 1969 r. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2002 r., kasacji, wniesionej przez oskarżyciela prywatnego od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 29 kwietnia 1998 r., sygn. akt III Kz […] pozostawiającego bez rozpoznania zażalenie pełnomocnika oskarżyciela prywatnego na postanowienie Sądu Rejonowego w G. z dnia 14 kwietnia 1998 r., sygn. akt III K […] uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. 2 U Z A S A D N I E N I E Pismem z dnia 3 czerwca 1997 r. Zarząd Oddziału Związku […] G. zawiadomił Prokuraturę Rejonową, że na sesji Rady Miejskiej w dniu 24 kwietnia Przewodniczący tej Rady – T. G. wypowiedział pod adresem […] szereg zniesławiających ich słów obraźliwych. Postanowieniem z dnia 28 lipca 1997 r. Prokurator Rejonowy w G. odmówił wszczęcia postępowania przygotowawczego w sprawie zniesławienia […] (k. 32). Na postanowienie to zażalenie złożył Zarząd Oddziału Związku […] w G. (k. 36). Prokurator Wojewódzki w K. postanowieniem z dnia 20 października 1997 r., nie uwzględnił złożonego zażalenia i utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Prokurator Rejonowy po wydaniu przez Prokuratora Wojewódzkiego wspomnianego postanowienia przekazał zgromadzony materiał Sądowi Rejonowemu w G. celem rozpoznania w trybie prywatnoskargowym. Związek […] Zarząd Oddziału w G. w oparciu o uchwałę z dnia 30 kwietnia 1997 r. zobowiązał Prezesa Zarządu J. Z. i Wiceprezesa W. G. do podjęcia działań „w celu obrony […] obrażonych na sesji”. Sąd Rejonowy w G. postanowieniem wydanym na rozprawie na podstawie art. 1 § 4 kpk i art. 549 § 1 pkt kpk umorzył postępowanie w sprawie stwierdzając, że Związek […] w przedmiotowej sprawie nie jest pokrzywdzonym, a więc nie był upoważniony do złożenia aktu oskarżenia w sprawie o przestępstwo z oskarżenia prywatnego (k. 65). Na postanowienie Sądu Rejonowego zażalenie złożył adwokat G. W.. Pełnomocnictwo do występowania w przedmiotowej sprawie adwokatowi G. W. zostało udzielone przez Związek […] Zarząd Oddziału w G., przy czym pod pieczęcią tegoż Zarządu przyłożono pieczęć Prezesa J. Z. i Wiceprezesa W. G.. 3 Składając zażalenie G. W. stwierdził, że występuje w sprawie z oskarżenia prywatnego J. Z. i W. G. oraz Oddziału Związku […] w G. (k. 67). Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 1998 r., III Kz […], Sąd Wojewódzki w K. pozostawił zażalenie bez rozpoznania (k. 75), jako złożone przez osobę nieuprawnioną. Od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w K. została wniesiona kasacja przez adwokata G. W. jako pełnomocnika oskarżycieli prywatnych. W treści kasacji podniesiono, iż uzasadnienie postanowienia nie spełnia elementarnych wymogów określonych w art. 372 § 1 i 2 kpk. Zauważono także, że Sąd pierwszej instancji bezzasadnie przyjął, iż W. G. i J. Z. nie posiadają samoistnej legitymacji do wniesienia aktu oskarżenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna. Bezspornym jest, że każda osoba czująca się pokrzywdzona zniesławiającymi wypowiedziami pod swoim adresem ma prawo wystąpić z aktem oskarżenia w postępowaniu prywatnoskargowym. W przedmiotowej sprawie doniesienie do prokuratury złożył Związek […], on też upoważnił Prezesa i Wiceprezesa Oddziału do występowania w sprawie przeciwko osobie, która miała dopuścić się zniesławienia. Sąd Rejonowy umorzył postępowanie w sprawie stwierdzając, że oskarżycielem jest Związek […] i uznając, iż nie jest on uprawniony do występowania z aktem oskarżenia. Na to postanowienie zostało złożone zażalenie. Z treści tego zażalenia wynika, iż skarżący jest zdania, że oskarżycielem jest zarówno Związek […] jak i występujący w sprawie prezes J. Z. oraz wiceprezes J. G.. Sąd Odwoławczy do tego zarzutu nie ustosunkował się, lakonicznie stwierdzając, że zażalenie zostało wniesione przez osobę nieuprawnioną. 4 W kwestii tej jednak nie przedstawił bliżej swego stanowiska, nie uzasadniając go w taki sposób, który umożliwiłby kontrolę kasacyjną. W tym stanie rzeczy należało uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Przy ponownym rozpoznaniu Sąd Okręgowy, nie tracąc z pola widzenia kwestii przedawnienia winien odnieść się do tego kto jest w istocie oskarżycielem prywatnym w przedmiotowej sprawie oraz rozważyć treść złożonego zażalenia. Przewodniczący: Prezes SN (Lech Paprzycki) Sędziowie: SN (Lidia Misiurkiewicz) SN (Jacek Sobczak) aw f/es