IV KO 111/22
Izba Karna2022-11-28
Skład orzekający: Igor Zgoliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony jest bratem sędziego orzekającego w sądzie właściwym miejscowo?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga uniknięcia sytuacji, w której sąd właściwy miejscowo rozpoznaje środek odwoławczy, gdy orzekający w nim sędzia jest siostrą skarżącego pokrzywdzonego. Taka sytuacja, nawet jeśli nie wpływa na zdolność sądu do obiektywnego procedowania, może budzić wątpliwości społeczne co do postrzegania działalności orzeczniczej.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej wystąpił z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Powodem była okoliczność, że pokrzywdzony w sprawie jest bratem sędzi A. M., która orzeka w tym sądzie. Wniosek uzasadniono obawą o społeczny odbiór działalności orzeczniczej sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek zawarty w postanowieniu Sądu Rejonowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek i przekazał sprawę do merytorycznego rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w Wadowicach.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 111/22 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonego B. M. na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 listopada 2022 r., wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej z dnia 19 września 2022 r., sygn. akt IX Kp 416/22, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: wniosek uwzględnić i przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w Wadowicach. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Bielsku – Białej wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wskazał, że w sprawie, w której rozpoznaniu będzie podlegało zażalenie pełnomocnika pokrzywdzonego B. M. na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do założenia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia o czyny z art. 191 § 1 o 190a § 1 k.k., wystąpiły szczególne okoliczności. Pokrzywdzony jest bowiem bratem orzekającej od wielu lat w sądzie właściwym sędzi A. M. Okoliczność ta wywołuje obawę o społeczny odbiór działalności orzeczniczej Sądu Rejonowego w Bielsku – Białej w niniejszej sprawie.
2 Tego rodzaju zastrzeżenia zgłaszane były pisemnie przez osobę podejrzewaną (k. 18,19). W sprawie dotyczącej tych samych stron postępowania Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 14 lipca 2022 r., IV KO 77/22, przychylił się nadto do wniosku, wskazując że choć brak jest podstaw do kwestionowania zdolności sądu właściwego do obiektywnego procedowania, to jednak zachodzi wysokie prawdopodobieństwo pojawienia się, nie tylko u osób zainteresowanych lecz szerzej w opinii publicznej, tego rodzaju wątpliwości w sytuacji pozostawienia sprawy w kognicji tego sądu, co nie służyłoby dobru wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Powyższa inicjatywa zasługiwała na uwzględnienie. Zaprezentowane przez Sąd Rejonowy w Bielsku – Białej okoliczności uzasadniały zastosowanie określonego w art. 37 k.p.k. odstępstwa od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. Kierując się przesłanką w postaci dobra wymiaru sprawiedliwości, uznać należało - analogicznie jak uczynił to Sąd Najwyższy w sprawie IV KO 77/22 - za niepożądaną sytuację rozpoznania środka odwoławczego przez sąd, w którym służbę orzeczniczą sprawuje sędzia, będąca siostrą skarżącego pokrzywdzonego. Tego rodzaju niezręcznych sytuacji, mogących implikować, choćby nawet nieuzasadniony, negatywny społeczny wydźwięk, przez dbałość o właściwe postrzeganie działalności orzeczniczej sądu, należy unikać - poprzez wykorzystanie instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. Mając na uwadze podniesione argumenty celowe było przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w Wadowicach. ał
Powiązane orzeczenia
- V KO 55/23 2023-06-20Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzonym jest sędzia pełniący jednocześnie funkcję zastępcy rzecznika dyscyplinarnego, a sprawa dotyczy przestępstwa zniesławienia?
- V KO 93/23 2023-10-24Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony wskazuje na bliskie relacje zawodowe między podejrzanym a sędziami sądu właściw…
- IV KO 56/18 2018-09-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sędziowie w dotychczas właściwych sądach zostali wyłączeni z powodu powiązań koleżeńskich i…
- V KO 16/24 2024-03-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sędzia orzekający w sądzie miejscowo właściwym jest powiązany zawodowo z osobą, której zarzuty doty…
- IV KO 142/19 2019-11-27Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzonym jest sędzia w stanie spoczynku, który w przeszłości pełnił funkcję Przewodniczącej Wy…
Powołane przepisy
art. 37 KPKart. 191 § 1§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy