IV KO 118/22
Izba Karna2022-11-30
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. ze względu na znajomość sędziów sądu właściwego miejscowo z pokrzywdzonym będącym sędzią?Ratio decidendi
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. jest dopuszczalne w wyjątkowych przypadkach, gdy względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za takim rozwiązaniem. Okoliczności takie zachodzą, gdy stroną w procesie karnym jest osoba znana sędziom właściwego do rozpoznania sprawy sądu z racji ścisłych kontaktów zawodowych, co może budzić wątpliwości co do bezstronności.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w R. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko R. M. o znieważenie sędziego Sądu Rejonowego K. K. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem wniosku była znajomość sędziów Sądu Rejonowego w R. z pokrzywdzonym sędzią, co mogło budzić wątpliwości co do ich bezstronności. Wcześniejsze próby rozpoznania sprawy przez inne sądy również napotykały na problemy związane z wyłączeniem sędziów z powodu znajomości z pokrzywdzonym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek Sądu Rejonowego w R. i na podstawie art. 37 k.p.k. przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kielcach.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 118/22 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Wiesław Kozielewicz w sprawie R. M. oskarżonego z art. 226 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 listopada 2022 r. wniosku Sądu Rejonowego w R. zawartego w postanowieniu z dnia 26 października 2022 r., sygn. akt III K [...] o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu p o s t a n o w i ł uwzględnić wniosek i na podstawie art. 37 k.p.k. sprawę Sądu Rejonowego w R., oznaczoną sygnaturą III K [...], przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kielcach UZASADNIENIE Do Sądu Rejonowego w R. wpłynął akt oskarżenia przeciwko R. M. oskarżonemu o to, że w dniu 23 lipca 2020 r. w J., znieważył słowami powszechnie uznanymi za obraźliwe - sędziego Sądu Rejonowego K. K., w toku postępowania sądowego sygn. akt II K [...], tj. podczas i w związku z wykonywaniem przez niego obowiązków służbowych, a to przewodniczeniem rozprawie, toczącej się pod w/w sygnaturą przeciwko R. M., tj. o występek z art. 226 § 1 kk. Sprawa została przekazana do Sądu Rejonowego w R. po tym, jak Sąd Okręgowy w R. wyłączył od rozpoznania tej sprawy sędziów Sądu Rejonowego w J.z uwagi na fakt, że pokrzywdzony jest sędzią Sądu Rejonowego w J..
2 W dniu 16 czerwca 2021 r. Sąd Rejonowy w R. wydał wyrok skazujący w niniejszej sprawie. Na skutek apelacji obrońcy oskarżonego R. M. sprawa została skierowana do Sądu Okręgowego w R.. Na wniosek sędziów tego Sądu zostali oni wyłączeni przez Sąd Apelacyjny w Katowicach od rozpoznania przedmiotowej sprawy, gdyż pokrzywdzonym był sędzia delegowany do tegoż sądu. W konsekwencji sprawa została przekazana do Sądu Okręgowego w Częstochowie, który po rozpoznaniu apelacji uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznają Sądowi Rejonowemu w R.. Sędziowie i asesorzy Sądu Rejonowego w R. wystąpili z wnioskiem o wyłączenie ich od rozpoznania tej sprawy. Wskazali, że sprawa dotyczy sędziego Sądu Okręgowego w R. - K. K., który jest jednocześnie [...] i którego znają z racji wykonywania czynności służbowych. Zdaniem wnioskodawców okoliczność ta może w powszechnym odbiorze społecznym rodzić wątpliwości, co do bezstronności w rozpoznawaniu sprawy. Podzielając stanowisko wnioskodawców, Sąd Rejonowy w R. zwrócił się z inicjatywą do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy oskarżonego R. M. innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k Sąd zważył co następuje: Inicjatywa Sądu Rejonowego w R. jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie. Niejednokrotnie podnoszono w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k., jako odstępstwo od fundamentalnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, kiedy silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za takim właśnie przekazaniem. O zaistnieniu takich okoliczności można mówić wtedy, gdy stroną w procesie karnym jest osoba znana sędziom właściwego do rozpoznania sprawy sądu, z racji ścisłych, mających charakter bezpośredniej współpracy, kontaktów o charakterze zawodowym i takie okoliczności niewątpliwie istnieją w przedmiotowej sprawie. Pokrzywdzony jest sędzią Sądu Okręgowego w R., który pełni funkcję [...], a co za tym idzie, jest osobą znaną sędziom Sądu Rejonowego w R., z racji wykonywania czynności
3 służbowych. W tej sytuacji rozpoznanie sprawy oskarżonego R. M. przez ten Sąd mogłoby wywołać w odbiorze społecznym wątpliwości, co do zdolności sędziów do zachowania bezstronności podczas jej rozpoznawania. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy przekazał niniejszą sprawę Sądowi Rejonowemu w Kielcach, a więc Sądowi spoza obszaru apelacji katowickiej. l.n
Powiązane orzeczenia
- V KO 195/25 2025-11-13Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na znajomość oskarżonego przez sędziów właściwego miejscowo sądu, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga?
- II KO 59/23 2023-05-30Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności i rzetelności rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, wynik…
- II KO 44/17 2017-10-18Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na potencjalny brak możliwości bezstronnego rozstrzygnięcia przez sąd miejscowo właściwy, gdy świadkami są liczne osoby pełniące l…
- V KO 59/22 2022-07-14Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy wśród pokrzywdzonych i uczestników postępowania znajdują się osoby powiązane zawodowo ze skł…
- V KO 93/23 2023-10-24Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy pokrzywdzony wskazuje na bliskie relacje zawodowe między podejrzanym a sędziami sądu właściw…
Powołane przepisy
art. 226 § 1 KKart. 37 KPKart. 226 § 1 kk.§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy