II KO 44/17
Izba Karna2017-10-18
Skład orzekający: Andrzej Ryński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na potencjalny brak możliwości bezstronnego rozstrzygnięcia przez sąd miejscowo właściwy, gdy świadkami są liczne osoby pełniące lub pełniły funkcje sędziowskie na obszarze właściwości tego sądu?Ratio decidendi
Przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. jest środkiem wyjątkowym, dopuszczalnym jedynie w sytuacji, gdy istnieją okoliczności jednoznacznie świadczące o tym, że pozostawienie sprawy w gestii sądu miejscowo właściwego sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Takie okoliczności obejmują sytuacje, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać w społeczeństwie uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Ł. wystąpił o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi, wskazując na liczne grono świadków pełniących lub pełniły funkcje sędziowskie w sądach na obszarze apelacji łódzkiej. Sąd wnioskujący podniósł, że powiązania służbowe i osobiste między świadkami a sędziami mogą stworzyć w opinii publicznej wrażenie braku warunków do bezstronnego rozstrzygnięcia. Jednym z oskarżonych jest były dyrektor Sądu Rejonowego w Ł., a świadkami są również sędziowie orzekający na terenie apelacji łódzkiej.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do merytorycznego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K., uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za takim rozwiązaniem.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II KO 44/17 POSTANOWIENIE Dnia 18 października 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 18 października 2017 r., w sprawie W.A., Z.C. i T.S. oskarżonych z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 231 § 1 k.k. i inne wniosku Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 24 lipca 2017 r., sygn. akt VI K (…) o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Ł. postanowieniem z dnia 24 lipca 2017 r., sygn. akt VI K (…), wystąpił o przekazanie opisanej wyżej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu podnosząc, że w sprawie w charakterze świadków występuje liczne grono osób, które pełnią lub pełniły funkcje sędziego w Sądzie Apelacyjnym, Sądzie Okręgowym i Sądach Rejonowych na obszarze apelacji łódzkiej i w rejonie G.. Zdaniem Sądu, okoliczność ta uzasadnia wystąpienie z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k., albowiem rozpoznanie tej sprawy zgodnie z właściwością miejscową przez Sąd Rejonowy w Ł. mogłoby skutkować powstaniem w opinii osób postronnych sytuacji niemożności bezstronnego rozstrzygnięcia sprawy. Wnioskujący Sąd wskazał, że pomiędzy świadkami, a sędziami orzekającymi istnieją zarówno powiązania służbowe, jak i osobiste, co może w odczuciu
2 społecznym stworzyć przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Ł. zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zaznaczyć należy, że przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi w trybie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, zaś odstąpienie od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy może nastąpić tylko w razie zaistnienia sytuacji jednoznacznie świadczącej o tym, że pozostawienie sprawy w gestii tego sądu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. może zatem nastąpić tylko wtedy, gdy w sposób realny występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy w danym sądzie. Za takie okoliczności należy uznać sytuacje, które mogłyby wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać w społeczeństwie nawet mylne przekonanie, podjęte jednak w oparciu o racjonalne przesłanki, że w sądzie właściwym miejscowo nie ma wystarczających warunków do rozpoznania sprawy w sposób w pełni obiektywny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, z. 9-10, poz. 68, z dnia 10 grudnia 1999 r., III KO 98/99, Prok. i Pr. 2000/Nr 3, poz. 7, z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, OSNKW - R 2008, poz. 2072, z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, OSNKW - R 2008, poz. 2280). W rozważanej sprawie okoliczności faktyczne wskazane przez Sąd Rejonowy w Ł., są tego rodzaju, że przemawiają za jej przekazaniem do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Należy do nich zaliczyć kontekst sytuacyjny powodujący, że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości jest rzeczą niewskazaną, aby w przedmiotowej sprawie, dotyczącej przestępstw korupcyjnych na tle prowadzonych spraw sądowych, orzekali sędziowie sądów mających siedzibę na terenie właściwości Sądu Okręgowego w Ł.. Warto również zaakcentować, że jednym z oskarżonych jest były dyrektor tegoż Sądu Z.C.. Nadto w sprawie tej świadkami są także sędziowie orzekający na terenie apelacji łódzkiej. Należy się zatem zgodzić z wnioskującym Sądem, że pozostawienie tej sprawy w sądzie
3 właściwym miejscowo mogłoby prowadzić do kwestionowania przez opinię publiczną prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia niezależnie od jego treści. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego K. – poza obszar właściwości Sądu Apelacyjnego w (…). as
Powiązane orzeczenia
- II KO 59/23 2023-05-30Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na uzasadnione wątpliwości co do bezstronności i rzetelności rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, wynik…
- III KO 19/22 2022-03-18Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy zachodzi uzasadniona obawa braku bezstronności sądu?
- III KO 68/23 2023-06-29Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na potencjalny brak bezstronności sędziów sądu właściwego miejscowo?
- III KO 2/24 2024-01-31Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności sądu właściwego miejscowo?
- IV KO 38/21 2021-04-26Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sąd wnioskujący nie wykazał obiektywnej niezdolności do rozpoznania sprawy?
Powołane przepisy
art. 18 § 2 KKart. 231 § 1 KKart. 37 KPK§ 2§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy