IV KO 12/24
Izba Karna2024-03-12
Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli wnioskodawca wskazuje na nienależytą obsadę sądu odwoławczego z uwagi na sposób powołania sędziów?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, mimo podniesienia przez wnioskodawcę zarzutu nienależytej obsady sądu odwoławczego. Sąd uznał, że samo powołanie sędziego w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej po zmianach z 2017 r. nie jest wystarczające do stwierdzenia naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Konieczne jest wykazanie dodatkowych okoliczności wskazujących na brak niezależności i bezstronności konkretnego sędziego.Stan faktyczny
Do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo A.K. z wnioskiem o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach. Wnioskodawca jako podstawę wskazał wystąpienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., zarzucając nienależytą obsadę sądu odwoławczego z uwagi na sposób powołania sędziów. Sąd Najwyższy po analizie pisma stwierdził brak podstaw do wszczęcia postępowania o wznowienie z urzędu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wszczęcia postępowania o wznowienie z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
IV KO 12/24 ZARZĄDZENIE Dnia 12 marca 2024 r. Dnia 12 marca 2024 r., Sędzia SN Eugeniusz Wildowicz, po zapoznaniu się z pismem A.K., sygnalizującym konieczność wznowienia z urzędu postępowania karnego w sprawie zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 15 grudnia 2022 r., sygn. akt II AKa 407/22, stwierdzam, że brak jest podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie z urzędu wskazanego powyżej postępowania z uwagi na zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (art. 542 § 3 k.p.k.). [PGW] UZASADNIENIE W dniu 14 lutego 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo A. K., w którym wniósł on o wznowienie postępowania karnego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 15 grudnia 2022 r., sygn. akt II AKa 407/22, jako podstawę swojego żądania wskazując wystąpienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., w związku z udziałem w składzie orzekającym w instancji apelacyjnej sędziego SA X.Y. i sędzi SO (del.) X.Y.1., którzy zostali powołani do pełnienia powierzonych im urzędów w procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o KRS oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 3). Ponieważ podniesione przez A.K. uchybienie wskazuje na wystąpienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej w wyroku Sądu II instancji, jego pismo podlega w niniejszym postępowaniu wstępnej kontroli i ocenie pod kątem wystąpienia przesłanek wskazanych w art. 542 § 3 k.p.k. Taka kontrola prowadzi do
IV KO 12/24 2 wniosku, że brak jest podstaw do wszczęcia w trybie art. 542 § 3 k.p.k. postępowania o wznowienie z urzędu w sprawie zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 15 grudnia 2022 r., sygn. akt II AKa 407/22, gdyż, wbrew twierdzeniom wnioskodawcy, nie doszło do ziszczenia przesłanek z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w związku z nienależytą obsadą Sądu odwoławczego. Z powszechnie dostępnych informacji wynika, że X.Y. został mianowany na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach w procedurze z udziałem tzw. neoKRS (tj. KRS ukształtowanej pod rządami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.), zaś sędzia SO X.Y.1 uzyskała delegację do Sądu Apelacyjnego w Katowicach w tym okresie, mimo że tryb delegowania do sądów wyższego rzędu przez ówczesnego Ministra Sprawiedliwości a zarazem Prokuratora Generalnego budził liczne zastrzeżenia – między innymi wyrażone wprost w orzecznictwie TSUE. Te, powoływane przez skazanego, okoliczności nie są jednak wystarczające do stwierdzenia zaistnienia uchybienia w postaci nienależytej obsady sądu rozpoznającego sprawę o sygn. akt II AKa 407/22. Wnioskodawca nie przedstawił bowiem żadnych argumentów świadczących, aby w procesie powołania X.Y. na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego w Katowicach lub skierowania sędzi SO X.Y.1 do orzekania w ramach delegacji w Sądzie Apelacyjnym w Katowicach, czy też po objęciu przez nich nowych funkcji, zaistniały okoliczności uzasadniające przekonanie, że w odbiorze zewnętrznym skład sądu z ich udziałem nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości. Takich okoliczności, w tym wskazujących na powiązania wymienionych sędziów z władzą wykonawczą czy administracją sądową, nie sposób dopatrzyć się również z urzędu, analizując dostępne materiały, w tym uchwałę KRS o przedstawieniu kandydatury SSO X.Y. Prezydentowi RP. Skoro tak, to znajduje zastosowanie uchwała 3 połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. oraz uchwała składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22. Zgodnie z pkt 2 tej uchwały brak jest podstaw do przyjęcia z góry, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed KRS po 17 stycznia 2018 r. nie spełnia minimalnego standardu bezstronności, a sąd z jego udziałem, jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Aby
IV KO 12/24 3 tak uznać, muszą zaistnieć jeszcze inne okoliczności, wskazujące na brak niezależności i bezstronności konkretnego sędziego, których wnioskodawca w swoim piśmie nie wskazał, a Sąd Najwyższy nie dostrzegł z urzędu. Powyższe w równym stopniu odnosi się do sędziów delegowanych do sądu wyższego rzędu przez Ministra Sprawiedliwości po dniu 16 listopada 2021 r. Ponieważ brak jest podstaw do przyjęcia, że sprawa Sądu Apelacyjnego w Katowicach, sygn. akt II AKa 407/22, została rozpoznania przez sąd nienależycie obsadzony, a więc wystąpiła bezwzględna przesłanka odwoławcza określona w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., nie zachodzą postawy do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania wznowieniowego z urzędu, na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. [ał] [PGW]
Powiązane orzeczenia
- II KO 195/25 2025-10-28Czy istnieją podstawy do wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania karnego, jeśli wnioskodawca powołuje się na nienależytą obsadę sądu apelacyjnego z uwagi na sposób powołania sędziego?
- I KO 112/24 2025-02-27Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeśli obrońca skazanego podnosi zarzut nienależytej obsady sądu ze względu na sposób powołania sędziego?
- IV KO 35/20 2020-08-19Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli w składzie sądu orzekającego brał udział sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w t…
- V KO 184/25 2025-11-19Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli skazany zarzuca udział w składzie sądu odwoławczego osób powołanych na urząd sędziego z udziałem Krajowej Rady S…
- IV KO 149/25 2025-11-26Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeśli zarzut dotyczy nienależytej obsady sądu spowodowanej powołaniem sędziego w procedurze z udziałem Krajowej Rady Są…
Powołane przepisy
art. 439 § 1 pkt 2 KPKart. 542 § 3 KPK§ 1 pkt 2§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy