IV KO 17/21

Izba Karna2021-11-29

Skład orzekający: Waldemar Płóciennik, Jerzy Grubba, Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na twierdzeniu o fałszywych zeznaniach świadków, którzy byli nieletni w chwili ich składania i mogli zostać nakłonieni do ich złożenia przez osoby trzecie, może zostać uwzględniony, jeśli czyn zabroniony, o którym mowa w art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k., nie został prawomocnie ustalony wyrokiem skazującym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o wznowienie postępowania karnego, oparty na przesłance z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. (tj. ujawnienie nowych faktów lub dowodów wskazujących na popełnienie przestępstwa przez sędziego lub ławnika lub inne osoby, które miały wpływ na wynik postępowania), nie może być uwzględniony, jeśli czyn zabroniony, na który powołuje się wnioskodawca, nie został wcześniej prawomocnie ustalony wyrokiem skazującym. W takiej sytuacji, najpierw należy doprowadzić do prawomocnego skazania osób odpowiedzialnych za nakłonienie świadków do złożenia fałszywych zeznań, a dopiero potem można rozważać wznowienie postępowania.
Stan faktyczny
Obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego, powołując się na przesłankę z art. 540 § 1 pkt 1 k.p.k. Twierdził, że dzieci skazanego złożyły fałszywe zeznania, do czego miały zostać nakłonione przez członków rodziny. Dzieci te były nieletnie w chwili składania zeznań. Prokurator wniósł o oddalenie wniosku. Sąd Najwyższy uznał wniosek za przedwczesny, wskazując na brak prawomocnego wyroku skazującego w przedmiocie czynu zabronionego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania, zasądził wynagrodzenie dla obrońcy z urzędu i zwolnił wnioskodawcę od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KO 17/21 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz w sprawie S. W. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 listopada 2021 r., wniosku obrońcy skazanego o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w N. z dnia 11 grudnia 2012 r., sygn. akt II K (…), utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt II AKa (…) na podstawie art. 544 § 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł: 1. oddalić wniosek, 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. T. W. - Kancelaria Adwokacka w W. - kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści dwa złote i osiemdziesiąt groszy) w tym 23% VAT tytułem wynagrodzenia dla obrońcy z urzędu za czynności wykonane w postępowaniu wznowieniowym, 3. zwolnić wnioskodawcę od ponoszenia kosztów sądowych postępowania wznowieniowego, obciążając nimi Skarb Państwa. UZASADNIENIE Obrońca skazanego S. W. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w N. z dnia 11 grudnia 2012r. w sprawie II K (…), 2 utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 kwietnia 2013r. w sprawie II AKa (…). Wnioskodawca oparł swój wniosek na przesłance z art. 540§1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 542§1 k.p.k. Prokurator w odpowiedzi na wniosek wniósł o jego oddalenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek złożony w niniejszej sprawie nie jest zasadny. Wniosek ten jest przede wszystkim przedwczesny. Autor wniosku wskazał, że powodem wznowienia postępowania w sprawie miałoby być uzyskanie przez skazanego od jego dzieci informacji, że złożyły one w sprawie fałszywe zeznania. Niewątpliwie żaden z tych świadków nie mógłby w niniejszej sprawie ponieść odpowiedzialności karnej, gdyż podczas składania tych depozycji nie mieli ukończonych 17 lat. Jednak jak wskazuje wnioskodawca, a wcześniej w swych pismach skazany, dzieci do takiego postąpienia miały być nakłonione przez krewnych – członków rodziny J.. Tak więc obrona wskazuje wprost, że były osoby dorosłe, które podżegały małoletnich do popełnienia czynu zabronionego i starały się w sposób nielegalny wpłynąć na wynik postępowania. Byłoby to zatem działanie przestępcze. Zgodnie zaś z dyspozycją art. 541§1 k.p.k. czyn o którym mowa w art. 540§1 pkt 1 k.p.k. – a na taką podstawę powołał się wnioskodawca – musi być ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym. Tak więc w niniejszej sprawie najpierw skazany, w oparciu o materiały, którymi dysponuje, winien złożyć zawiadomienie o przestępstwie, a następnie dopiero po zapadnięciu prawomocnego wyroku skazującego, możliwe będzie przeprowadzenie postępowania wznowieniowego. Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie. Skazanego zwolniono od ponoszenia kosztów sądowych postępowania wznowieniowego. 3

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 544 § 2 KPKart. 540§1 pkt 1 KPKart. 542§1 KPKart. 541§1 KPK§ 2§1 pkt 1§1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy