IV KO 175/19
Izba Karna2020-01-10
Skład orzekający: Andrzej Siuchniński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy zarzuty zawarte w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa dotyczą działań sędziów sądu właściwego do rozpoznania sprawy, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny, gdy zarzuty zawarte w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa dotyczą działań sędziów sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości” (art. 37 k.p.k.) obejmuje sytuacje, które mogą wpłynąć na swobodę orzekania lub stworzyć uzasadnione przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy. W takich okolicznościach, aby zapewnić przekonanie o bezstronności sądu, sprawę należy przekazać innemu sądowi.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w M. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia M. B. na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa. Uzasadnieniem wniosku było to, że zawiadomienie M. B. dotyczyło działań konkretnych sędziów Sądu Rejonowego w M., co mogło stwarzać przekonanie o braku obiektywizmu w rozpoznaniu sprawy przez ten sąd. Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Z. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IV KO 175/19 POSTANOWIENIE Dnia 10 stycznia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński w sprawie zażalenia M. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w M. z dnia 11 czerwca 2019r., sygn. akt PR Ds.(…) o odmowie wszczęcia śledztwa, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 stycznia 2020 r., wniosku Sądu Rejonowego w M. zawartego w postanowieniu z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt II Kp (…), o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Z. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt II Kp (…), Sąd Rejonowy w M. , na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia M. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w M. z dnia 11 czerwca 2019r., sygn. akt PR Ds.(…) o odmowie wszczęcia śledztwa. Uzasadniając wniosek wskazano, że zawiadomienie żalącego M. B. o popełnieniu przestępstw odnosi się wprost do działań konkretnych sędziów Sądu Rejonowego w M., co mogłoby stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania w tym sądzie sprawy w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
2 Wniosek o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia pokrzywdzonego M. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w M. z dnia 11 czerwca 2019r., sygn. akt PR Ds.(…) o odmowie wszczęcia śledztwa - jest zasadny. W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie podnoszono, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości”, o którym mowa w art. 37 k.p.k., odnoszone jest do sytuacji, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać w opinii publicznej uzasadnione (choć obiektywnie nieprawdziwe) przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny. Niewątpliwie do okoliczności subiektywnie uzasadniających powstanie wątpliwości odnośnie do zdolności zachowania bezstronności przez sąd właściwy należą te, występujące w sprawach, w których osobą oskarżoną bądź wskazaną jako podejrzewana o popełnienie przestępstwa jest sędzia sądu właściwego lub sądu nadrzędnego. Na gruncie przedmiotowej sprawy pokrzywdzony wskazuje, że sędziowie Sądu Rejonowego w M., w inicjowanych przez niego sprawach, przekroczyli swoje uprawnienia i nie dopełnili obowiązków. Wobec tego podzielić należy argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia Sądu wnioskującego, że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., należy niniejszą sprawę przekazać innemu sądowi równorzędnemu. Pozostawienie tej sprawy do rozpoznania w Sądzie właściwym, nie sprzyjałoby realizacji istotnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest potrzeba ukształtowania, w świadomości żalącego jak i w opinii publicznej, przekonania o bezstronności sądu rozpoznającego przedmiotowe zażalenie. Jako właściwy do rozpoznania przedmiotowej sprawy należało wskazać na Sąd Rejonowy w Z., jako nieodległy względem Sądu właściwego a jednocześnie pozostający w innym okręgu. Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- IV KO 24/20 2020-04-28Czy w sytuacji, gdy zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa dotyczy bezpośrednio działań sędziów sądu właściwego do rozpoznania sprawy, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na d…
- IV KO 36/20 2020-04-28Czy w sytuacji, gdy w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa wskazano na działania sędziów sądu właściwego miejscowo, zachodzi podstawa do przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dob…
- II KO 104/25 2025-06-12Czy w sytuacji, gdy zarzuty karne dotyczą sędziów orzekających w danym sądzie, a także innych funkcjonariuszy publicznych, a sprawa dotyczy zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa, istnieje podstawa do przekazania sprawy…
- IV KO 134/19 2019-11-14Czy w sytuacji, gdy zarzuty w zażaleniu dotyczą działań sędziów sądu nadrzędnego, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- II KO 31/22 2022-03-18Czy w sytuacji, gdy zarzuty dotyczące popełnienia przestępstw dotyczą sędziów sądu, w którym toczy się postępowanie, dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art…
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy