IV KO 29/23
Izba Karna2023-04-19
Skład orzekający: Andrzej Siuchniński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okoliczności związane z zażaleniem na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego, komornika i innych urzędników sądowych, mogą uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w celu uniknięcia przekonania o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że okoliczności związane z zażaleniem na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego, komornika i innych urzędników sądowych mogą uzasadniać przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Wskazano, że sytuacje, w których okoliczności sprawy są ściśle związane z osobą sędziego sądu właściwego, mogą stwarzać w opinii publicznej uzasadnione przekonanie o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w Bielsku-Białej wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego, komornika i innych urzędników sądowych. Sąd Rejonowy uznał, że okoliczności sprawy mogą stwarzać w odbiorze społecznym przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny. Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Opolu.Pełny tekst orzeczenia
IV KO 29/23 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Siuchniński W sprawie z zażalenia J. W. na postanowienie Prokuratora Rejonowego Bielsko-Biała Północ w Bielsku – Białej o odmowie wszczęcia śledztwa po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 19 kwietnia 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w Bielsku - Białej zawartego w postanowieniu z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. akt III Kp 40/23, o przekazanie sprawy z zażaleniem do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Opolu UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. akt III Kp 40/23, Sąd Rejonowy w Bielsku – Białej, na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy niniejszej do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadniając wniosek wskazano, że sprawa dotyczy zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie m.in. przekroczenia uprawnień przez sędziego Sądu wnioskującego, komornika tego sądu, a także sędziów Sądu Okręgowego i Apelacyjnego. Zdaniem Sądu wnioskującego ta okoliczność w odbiorze społecznym może stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
IV KO 29/23 2 Wniosek o przekazanie do rozpoznania przedmiotowej sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest zasadny. W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie podnoszono, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości”, o którym mowa w art. 37 k.p.k., odnoszone jest do sytuacji, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać w opinii publicznej uzasadnione (choć obiektywnie nieprawdziwe) przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób bezstronny. Niewątpliwie do okoliczności chociażby tylko subiektywnie uzasadniających powstanie wątpliwości odnośnie do zdolności zachowania bezstronności przez Sąd właściwy, należą te, występujące w sprawach, w których okoliczności sprawy są ściśle związane z osobą sędziego sądu właściwego, co niejednokrotnie podkreślano w utrwalonym orzecznictwie. Taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Wobec tego podzielić należy argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego, że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w art. 37 k.p.k., należy niniejszą sprawę przekazać innemu sądowi równorzędnemu. Pozostawienie tej sprawy do rozpoznania w Sądzie właściwym, nie sprzyjałoby realizacji istotnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości celu, jakim jest potrzeba ukształtowania, w świadomości, tak żalącego jak i opinii publicznej, przekonania o bezstronności sądu rozpoznającego zażalenie. Jako właściwy do rozpoznania przedmiotowej sprawy należało wskazać na Sąd Rejonowy w Opolu, który jest stosunkowo nieodległy od Sądu właściwego miejscowo a przy tym pozostaje we właściwości innej apelacji. Z tych względów orzeczono jak w postanowieniu. [SOP] [ł.n]
IV KO 29/23 3
Powiązane orzeczenia
- IV KO 72/18 2018-10-16Czy wniosek sądu o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, jest uzasadniony, gdy sprawa dotyczy zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa przeciwko sędziom…
- II KO 104/25 2025-06-12Czy w sytuacji, gdy zarzuty karne dotyczą sędziów orzekających w danym sądzie, a także innych funkcjonariuszy publicznych, a sprawa dotyczy zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa, istnieje podstawa do przekazania sprawy…
- II KO 46/17 2017-10-19Czy w sytuacji, gdy przedmiotem zażalenia jest odmowa wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez sędziego sądu miejscowo właściwego, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze…
- IV KO 134/19 2019-11-14Czy w sytuacji, gdy zarzuty w zażaleniu dotyczą działań sędziów sądu nadrzędnego, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
- III KO 131/25 2025-09-17Czy istnieją podstawy do przekazania sprawy dotyczącej zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy sprawa dotyczy sędziów sądu właściwego miejscowo?
Powołane przepisy
art. 37 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy