IV KO 49/25
Izba Karna2025-04-25
Skład orzekający: Małgorzata Bednarek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania sądowego z urzędu, gdy skazany podnosi, że w sprawie orzekał tzw. neo-sędzia, a postępowanie zakończyło się wyrokiem sądu odwoławczego wydanym przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, uznając, że pojęcie „neo-sędzia” ma charakter publicystyczny i nie znajduje odzwierciedlenia w polskim porządku prawnym. Ponadto, nawet w rozumieniu publicystycznym, sędzia orzekający w sprawie, której wyrok sądu pierwszej instancji zapadł przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, nie mógł być zaliczony do tej grupy.Stan faktyczny
Skazany T. S. złożył wniosek o wznowienie postępowania sądowego z urzędu, podnosząc, że w jego sprawie orzekał tzw. neo-sędzia. Postępowanie zostało zakończone wyrokiem sądu apelacyjnego z 23 sierpnia 2018 r., który zmieniał wyrok sądu okręgowego z 14 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na podstawie art. 542 § 3 i § 4 k.p.k.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania sądowego oraz nie uwzględnił wniosku skazanego o ustanowienie obrońcy z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
IV KO 49/25 ZARZĄDZENIE Dnia 25 kwietnia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Bednarek zarządził: 1. na podstawie art. 542 § 3 i § 4 k.p.k. stwierdzić brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 23 sierpnia 2018 r., sygn. II AKa 189/18, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie z 14 grudnia 2017 r., sygn. akt II Ka 119/16, względem skazanego T. S. ; 2. nie uwzględnić wniosku skazanego o ustanowienie obrońcy z urzędu; 3. pouczyć skazanego, że na nn. zarządzenie nie przysługuje zażalenie; 4. zakreślić sprawę jako załatwioną w inny sposób. UZASADNIENIE Pismem z 14 marca 2025 r., skazany T. S. złożył de facto w trybie art. 9 § 2 k.p.k. wniosek o wznowienie z urzędu postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 23 sierpnia 2018 r., sygn. II AKa 189/18, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie z 14 grudnia 2017 r., sygn. akt II Ka 119/16. Autor pisma podniósł, że w jego sprawie w sądzie odwoławczym orzekał tzw. neo-sędzia.
IV KO 49/25 2 Mając na uwadze powyższą treść pisma skazanego, jak i analizę akt sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Należy mieć na uwadze, że tożsame okoliczności były już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który zarządzeniem z 25 marca 2025 r. stwierdził brak podstaw do wznowienia postępowania. Powtórzyć należy przedstawione tam stanowisko, zgodnie z którym, pojęcie „neo-sędzia” jest pojęciem tylko pojęciem o charakterze publicystycznym i nie ma on odzwierciedlenia w polskim porządku prawnym. Jednocześnie publicyści odnoszą to pojęcie do grupy sędziów powołanych przez Prezydenta RP po zmianie ustawy Krajowej Radzie Sądownictwa, która została uchwalona ustawą z 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 3), a która weszła w życie z dniem 17 stycznia 2018 r. Mając powyższą okoliczność na uwadze i biorąc pod uwagę datę wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie tj. 14 grudnia 2017 r. ponownie stwierdzić należy, że sędzia, który rozpoznawał sprawę skazanego, nie mógł być zaliczony nawet do grupy neo-sędziów w rozumieniu publicystycznym. W związku z powyższym stwierdzam brak podstaw do wznowienia postępowania. [J.J.] [a.ł]
Powiązane orzeczenia
- IV KO 39/25 2025-03-25Czy twierdzenie o rozpoznaniu sprawy przez tzw. „neo-sędziego” stanowi podstawę do wznowienia postępowania z urzędu, jeśli sędzia orzekający w sprawie był powołany przed wejściem w życie nowelizacji ustawy o Krajowej Rad…
- V KO 34/25 2025-10-08Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania z urzędu w sytuacji, gdy skazany podnosi zarzut nienależytej obsady sądu z powodu udziału sędziów powołanych w procedurze z udziałem tzw. neo-KRS, bez wskazania konkretnyc…
- IV KZ 17/25 2025-06-18Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu lub na wniosek skazanego, gdy zarzuca on nienależną obsadę sądu ze względu na status tzw. „neo sędziego” oraz inne uchybienia procesowe?
- I KO 122/24 2025-05-21Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania karnego z urzędu z uwagi na udział w składzie sądu sędziego powołanego w procedurze z udziałem wadliwie ukształtowanej Krajowej Rady Sądownictwa, jeśli nie wykazano konkre…
- II KO 9/25 2025-03-13Czy istnieją podstawy do wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli skazany podnosi, że wyrok wydał tzw. „neosędzia”?
Powołane przepisy
art. 542 § 3art. 9 § 2 KPK§ 3§ 4§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy