IV KO 55/16

Sygn. akt IV KO 55/16 POSTANOWIENIE Dnia 19 października 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jerzy Grubba (przewodniczący) SSN Józef Dołhy SSN Michał Laskowski (sprawozdawca) na posiedzeniu w dniu 19 października 2016 r. po rozpoznaniu sprawy z wniosku obrońcy A. S. skazanego za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 26 czerwca 2008 r., utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w K. z dnia 30 listopada 2007 r., na podstawie art. 544 § 2 i 3 k.p.k. postanowił: 1. oddalić wniosek; 2. obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania o wznowienie. UZASADNIENIE A. S. uznany został wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt II K ../07, za winnego tego, że w dniu 31 maja 2006 r. w K., działając wspólnie i w porozumieniu z osobą, co do której materiały wyłączono i skierowano wniosek o umorzenie postępowania oraz zastosowanie środka zabezpieczającego, z zamiarem bezpośrednim 2 pozbawienia życia S. Ż., kilkakrotnie uderzył go metalowym tłuczkiem, a następnie kamieniem oraz kopał po całym ciele zwłaszcza po głowie, czym spowodował liczne obrażenia ciała, w tym obrażenia czaszkowo – mózgowe, które skutkowały zgonem S. Ż., to jest za winnego przestępstwa z art. 148 § 1 k.k., za które wymierzono mu karę 25 lat pozbawienia wolności. Po rozpoznaniu apelacji obrońcy A. S., Sąd Apelacyjny, wyrokiem z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II AKa …/08, utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w K. Do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego A. S. o wznowienie postępowania w opisanej sprawie. Jako podstawę wznowienia obrońca wskazał we wniosku przepis art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k., argumentując w uzasadnieniu wniosku, że nowym dowodem, o którym mowa w tym przepisie ma być załączony do wniosku list od P. K. (współsprawcy, co do którego umorzono postępowanie i zastosowano środki zabezpieczające) do świadka U. D. Z listu tego ma zdaniem autora wniosku wynikać, że P. K. usiłował w toku postępowania manipulować uczestnikami tego postępowania. Wniosek obrońcy zawiera wniosek o przeprowadzenie dowodu z listu, z zeznań U. D. oraz z zeznań D. M. na okoliczność przebiegu rozmowy pomiędzy skazanym A. S. a P. K. Prokurator Prokuratury Krajowej wniósł o oddalenie wniosku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Przepis art. 540 § 1 pkt 2 lit. b k.p.k., na który powołano się we wniosku obrońcy, przewiduje wznowienie postępowania, jeżeli po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody, wskazujące na to, że prawomocne orzeczenie jest niesłuszne. Podstawa wznowienia postępowania propter nova opierać się może przy tym tylko na takich faktach lub dowodach, z którymi nie tylko sąd nie 3 zapoznał się w toku prawomocnie zakończonego postępowania, inaczej mówiąc, nie znał ich przy orzekaniu, ale na dowodach lub faktach obiektywne nowych, a więc nieznanych zarówno sądowi jak i stronom postępowania. Są to zatem dowody lub fakty, które ujawniły się dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania. Wskazane we wniosku dowody w postaci załączonego do akt listu P. K. oraz zeznań P. M. nie mogły być znane sądowi wyrokującemu w sprawie A. S. i nie były zapewne znane także stronom, w tym A.S. Są to zatem dowody nowe w rozumieniu omawianego przepisu. Nieco inaczej sprawa wygląda w odniesieniu do zeznań U. D., która była przesłuchiwana w toku przewodu sądowego, aczkolwiek nie na okoliczności omawiane we wniosku o wznowienie. Nowe dowody, o których mowa w art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k. muszą jednak ponadto wskazywać na wystąpienie jednej z sytuacji, o których mowa w punkcie 2 art. 540 § 1 k.p.k. w podpunktach a, b lub c. Z licznych orzeczeń Sądu Najwyższego wynika, że nowy dowód wskazywać ma na wysokie prawdopodobieństwo, że w wyniku wznowienia postępowania zapadnie odmienne od poprzedniego orzeczenie. Innymi słowy nie chodzi jedynie o przedstawienie wątpliwości co do wcześniejszych ustaleń faktycznych, a o poważne prawdopodobieństwo błędności wyroku skazującego (zob. m. in. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2004 r., III KO 32/02, OSNKW 2004, z.10, poz. 99 i cytowane tam orzecznictwo; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 2009 r., III KO 73/08, R-OSNKW 2009, poz. 396). Nie wystarczy zatem wykazanie cechy „nowości” dowodów lub faktów, ale dowody te lub fakty muszą także wskazywać na to, że skazany nie popełnił czynu albo jego czyn nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał on karze albo skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary albo wreszcie sąd umorzył lub warunkowo 4 umorzył postępowanie karne, błędnie przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu. We wniosku obrońcy jako podstawę wznowienia podano art. 540 § 1 ust. 2 lit. b k.p.k., a więc nowe dowody wskazywać mają na to, że A. S. skazano za przestępstwo zagrożone karą surowszą, jego czyn zakwalifikowany być powinien zdaniem obrońcy z art. 158 § 3 k.p.k. Z wniosku ma wynikać, że P. K. to osoba inteligentna i skłonna do manipulacji, co ma „rzucić inne światło na rolę obu sprawców przedmiotowej zbrodni”. Wniosek o wznowienie nie zawiera przy tym pogłębionego uzasadnienia tego poglądu. Treść załączonego listu P. K. świadczyć może jedynie o nieudanej próbie wpływania na kształt zeznań U. D. Świadek podała bowiem w toku postępowania i to dwukrotnie, że nie wie nic na temat okoliczności zabójstwa S. Ż. Ta nieudana próba nie podważa ustaleń dokonanych w sprawie, w szczególności nie można na jej podstawie uznać, że skutecznie podważono prawomocny wyrok, który zapadł w tej sprawie. Brak również podstaw, aby ponownie przesłuchiwać U. D. Nawet bowiem przyjęcie, że P. K. próbował wywrzeć wpływ na jej zeznania nie prowadzi do uznania, że istnieją postawy do wznowienia postępowania. Wzajemny stosunek P. K. i A. S. stanowił przy tym przedmiot rozważań sądów obu instancji wyrokujących w sprawie. Z powyższych względów wniosek oddalono. kc