IV KS 23/20

Izba Karna2020-08-06

Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd odwoławczy, w sytuacji gdy nie ma konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego na nowo w całości, stanowi naruszenie art. 437 § 2 k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że skarga obrońcy oskarżonych nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji przez sąd odwoławczy i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania może być nie tylko konieczność przeprowadzenia przewodu sądowego w całości, ale również zaistnienie przesłanki z art. 454 k.p.k., zgodnie z którym sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie.
Stan faktyczny
Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca oskarżonych złożył skargę do Sądu Najwyższego, zarzucając naruszenie art. 437 § 2 k.p.k., ponieważ uznał, że nie było podstaw do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Prokurator wniósł o oddalenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił oddalić skargę obrońcy oskarżonych i obciążyć oskarżonych kosztami sądowymi w częściach równych.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV KS 23/20 POSTANOWIENIE Dnia 6 sierpnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz w sprawie J. P. T. i M. T. oskarżonych z art. 300 § 2 k.k. w przedmiocie skargi obrońcy oskarżonych na wyrok Sądu Okręgowego w R. z dnia 27 lutego 2020 r., sygn. akt III Ka (…) uchylający wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II K (…) postanowił: oddalić skargę, a kosztami sądowymi w przedmiocie skargi obciążyć oskarżonych J. P. T. oraz M. T. w częściach równych. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w R. wyrokiem z dnia 27 lutego 2020 r., sygn. akt III Ka (…), uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego R. z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II K (…), i temu Sądowi przekazał sprawę J. P. T. oraz M. T. , oskarżonych z art. 300 § 2 k.k., do ponownego rozpoznania. Skargę od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w R. , w oparciu o przepis art. 539a § 2 k.p.k., złożył obrońca oskarżonych zarzucając naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. polegające na uchyleniu wyroku Sądu I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania temu Sądowi, w sytuacji gdy okoliczności wskazane w treści uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego nie generują konieczności wydania orzeczenia kasatoryjnego, albowiem nie ma konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego na nowo w całości, z uzasadnienia zaś wyroku Sądu II instancji nie wynika jednoznacznie, która z przesłanek określonych w art. 437 § 2 k.p.k. była podstawą 2 uchylenia wyroku Sądu I instancji i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Na podstawie art. 539e § 2 k.p.k., skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w R. i przekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. W pisemnej odpowiedzi na skargę Prokurator Prokuratury Rejonowej w R. wniósł o oddalenie skargi jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga obrońcy oskarżonych J. P. T. i M. T. , nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą skuteczności nadzwyczajnego środka zaskarżenia uregulowanego w art. 539a § 1 k.p.k. jest wykazanie (po myśli § 3 tego przepisu), że wydanie – na etapie postępowania apelacyjnego – orzeczenia kasatoryjnego naruszało art. 437 k.p.k. [w rzeczywistości chodzi o art. 437 § 2 zdanie drugie k.p.k. – zob. D. Świecki (w:) D. Świecki (red.): Kodeks postępowania karnego. Komentarz do zmian 2016, Warszawa 2016, s. 590] lub też, że przy wydaniu tego orzeczenia wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 k.p.k. Jednocześnie warto przypomnieć, że stosownie do treści art. 437 § 2 k.p.k. uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania może nastąpić wyłącznie w wypadkach wskazanych w art. 439 § 1 k.p.k., art. 454 k.p.k. lub jeżeli jest konieczne przeprowadzenie na nowo przewodu w całości. W niniejszej sprawie Autor skargi wywodzi, że wyłączną podstawą uchylenia wyroku Sądu I instancji przez Sąd Okręgowy w R. , działający jako sąd odwoławczy, była konieczność ponownej wnikliwej analizy i oceny zgromadzonego materiału dowodowego, co nie może stanowić podstawy wydania wyroku kasatoryjnego. Rzecz jednak w tym, że powodami skutkującymi koniecznością przeprowadzenia w tej sprawie przez sąd meriti postępowania ponownego jest, co jasno wynika z pisemnych motywów objętego skargą wyroku, potrzeba przeprowadzenia przewodu sądowego w całości, ale też zaistnienie przesłanki z art. 454 k.p.k. Sąd odwoławczy, zgodnie z powołanym przepisem, nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie. 3 Powyższe uwarunkowania prawne, implikowały konieczność ponownego rozpoznania sprawy w całości przez sąd a quo, a zasadności takiego rozstrzygnięcia skarga obrońcy oskarżonych nie podważyła. Z tych względów należało orzec jak w postanowieniu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 300 § 2 KKart. 539a § 2 KPKart. 437 § 2 KPKart. 539e § 2 KPKart. 539a § 1 KPKart. 437 KPKart. 437 § 2art. 439 § 1 KPKart. 454 KPK§ 2§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy