IV KS 48/24

IV KS 48/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka w sprawie R. S. (S.) oskarżonego o czyn z art. 302§ 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 539e § 1 k.p.k w dniu 14 stycznia 2025 r. skargi obrońcy skazanego na wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 20 sierpnia 2021 r., VII Ka 518/24, uchylający wyrok Sądu Rejonowego w Pszczynie z dnia 12 kwietnia 202 r., II K 877/22, 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania; 2. zwraca oskarżonemu opłatę od skargi w kwocie 450 zł. Małgorzata Gierszon Tomasz Artymiuk Andrzej Stępka UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2021 r., w sprawie o sygn. VII Ka 518/24, orzekając w składzie jednoosobowym, Sąd Okręgowy w Katowicach, uchylił IV KS 48/24 2 uniewinniający R. S. od zarzutu popełnienia występku z art. 300 §1 k.k., wyrok Sądu Rejonowego w Pszczynie z dnia 12 kwietnia 2024 r., sygn. akt II K 877/22, w całości i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania. Skargę na wyrok Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego, który zaskarżył go w całości na jego korzyść. Zarzucił w niej wystąpienie bezwzględnej przesłanki odwoławczej przewidzianej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 1 k.p.k. i art. 449 § 2 k.p.k. a contrario poprzez rozpoznanie sprawy na rozprawie przez Sąd w składzie jednoosobowym. W związku z tym zarzutem, wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę prokurator wniósł o jej uwzględnienie. Natomiast pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł o jej odalenie, gdyż z uwagi na termin rozpoczęcia przewodu sądowego do składu sądu odwoławczego znajduje zastosowanie art. 14 fa tzw. ustawy epizodycznej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 539a § 3 k.p.k. skargę na kasatoryjny wyrok sądu odwoławczego można wnieść z powodu uchybień porzewidzianych w art. 439 § 1 k.p.k. Takie uchybienie, podniesione w skardze, zaistniało w badanej sprawie. Sąd odwoławczy rozpoznał apelację w składzie jednego sędziego, pomimo tego, że zgodnie z art. 449 § 2 k.p.k. nie było podstaw do odstąpienia od zasady orzekania w składzie trzech sędziów przewidzianej w art. 29 § 1 k.p.k. Zgodnie z tą zasadą, na rozprawie apelacyjnej sąd orzeka w składzie trzech sędziów, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei art. 449 § 2 k.p.k. zezwala na orzekanie w składzie jednego sędziego, ale jedynie wówczas, gdy postępowanie przygotowawcze zakończyło się w formie dochodzenia oraz w sprawach z oskarżenia prywatnego, chyba że zaskarżone orzeczenie sąd pierwszej instancji wydał w innym składzie niż w składzie jednego sędziego. Tymczasem w badanej sprawie doszło do zmiany formy postępowania przygotowawczego z dochodzenia na śledztwo (k. 170) i w tej formie zakończyło się IV KS 48/24 3 postępowanie (k. 338 – akt oskarżenia). Wprawdzie na podstawie art. 14 fa ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem Covid-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. 2024 poz. 340) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, oraz w okresie roku po ich odwołaniu, w sprawach rozpoznawanych według przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego o przestępstwa zagrożone karą pozbawienia wolności, której górna granica nie przekracza 5 lat, na rozprawie apelacyjnej sąd orzeka w składzie jednego sędziego, jeżeli w pierwszej instancji sąd orzekał w takim samym składzie. Zagrożenie przewidziane za zarzucane oskarżonemu przestępstwo z art. 302 § 1 k.k. mieści sie w tych granicach, jednak zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 16 czerwca 2023 r. w sprawie odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego (Dz.U. z 2023 poz. 1118) stan zagrożenia epidemicznego został odwołany z dniem 1 lipca 2023 r. Tym samym orzekając po dniu 1 lipca 2024 r. sąd odwoławczy powinien w badanej sprawie orzekać w składzie trzech sędziów. Zgodnie z ust. 2 nadmienionego przepisu, Sąd orzeka na rozprawie apelacyjnej w składzie jednego sędziego również po upływie okresu, o którym mowa w ust. 1, jeżeli przewód sądowy na tej rozprawie rozpoczęto przed upływem tego okresu. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego do otwarcia przewodu sądowego doszło dopiero 20 sieprnia 2024 r. (k. 655). Dlatego nie było podstaw do orzekania na rozprawie apelacyjnej w innym składzie niż skład trzech sędziów. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. Małgorzata Gierszon Tomasz Artymiuk Andrzej Stępka ł.n [a.ł] IV KS 48/24 4