IV KZ 2/19

Sygn. akt IV KZ 2/19 POSTANOWIENIE Dnia 29 stycznia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie J. P. skazanego z art. 224 § 2 k.k. i art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 stycznia 2019 r. zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w T. z dnia 17 października 2018 r., sygn. akt II Ka […] odmawiające przyjęcia wniosku o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w T. po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę z urzędu ówcześnie oskarżonego J. P. wyrokiem z dnia 12 czerwca 2018 r., sygn. akt II Ka […], utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia 26 lutego 2018 r., sygn. akt II K […], skazujący J. P. na karę grzywny za przestępstwo z art. 224 § 2 k.k. i art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. W rozprawie odwoławczej uczestniczył obrońca oskarżonego, natomiast nie stawił się na nią zawiadomiony o terminie oskarżony. W dniu 4 października 2018 r. J. P. złożył w Sądzie Rejonowego w sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 12 czerwca 2018 r. W piśmie nadmienił, że po otrzymaniu wezwania do zapłaty grzywny wystąpił do Sądu Rejonowego o przesłanie wyroku, na podstawie którego miałby uiścić karę i otrzymał wyroki sądów obu instancji, przy czym wcześniej nie był informowany 2 o ich wydaniu poprzez wysłanie przez sądy odpisów orzeczeń. Nie otrzymał również żadnej informacji od adwokata wyznaczonego z urzędu. Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w T. zarządzeniem z dnia 17 października 2018 r. na podstawie art. 422 § 3 k.p.k. odmówił przyjęcia powyższego wniosku. W uzasadnieniu stwierdził, wskazując na art. 442 § 1 k.p.k., że w aktualnym stanie prawnym zasadą jest, iż w postępowaniu zwyczajnym termin zawity do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku dla każdego uprawnionego wynosi 7 dni, przy czym termin ten biegnie od daty ogłoszenia wyroku. Wyjątek od tego uregulowania wprowadza art. 422 § 2a k.p.k., zgodnie z którym wymieniony termin biegnie od daty doręczenia oskarżonemu wyroku, jeżeli kumulatywnie są spełnione określone przesłanki, mianowicie oskarżony jest pozbawiony wolności, ale nadto nie ma obrońcy i pomimo złożenia wniosku o doprowadzenia go na termin rozprawy, na którym ogłoszono wyrok, nie był obecny podczas jego ogłoszenia. Jeżeli któraś z tych przesłanek nie zachodzi, co ma miejsce w przypadku J. P., bieg terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie uzasadnienia wyroku rozpoczyna się od ogłoszenia wyroku. Zatem ostatnim dniem, w którym oskarżony mógł skutecznie złożyć przedmiotowy wniosek, był dzień 19 czerwca 2018 r., zaś niedotrzymanie ustawowego terminu musiało skutkować odmówieniem przyjęcia wniosku. Zażalenie na to zarządzenie złożył z zachowaniem ustawowego terminu skazany J. P.. Podniósł w nim, że nie był powiadomiony tak przez Sąd Rejonowy w K., jak i Sąd Okręgowy w T. o wydanym wyroku, wobec czego nie miał możliwości się z nim zapoznać, a zwłaszcza wystąpić o jego uzasadnienie w terminie wskazanym przez Sąd Okręgowy, również dlatego, że o wyrokach nie informował go wyznaczony z urzędu obrońca. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest niezasadne. Niezależnie od tego, że w podstawie prawnej zaskarżonego zarządzenia powinien być również powołany art. 457 § 2 k.p.k. (chodzi wszak o sporządzenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego), przedmiotowe zarządzenie pod względem prawnym jest prawidłowe; zwraca zresztą uwagę okoliczność, że skarżący nie twierdzi, iż zostało wydane z naruszeniem powołanego w jego treści 3 przepisów postępowania. Nie budzi wszak wątpliwości, że wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku wydanego w jego sprawie przez Sąd drugiej instancji skazany złożył znacznie po upływie ustawowego terminu. Jeżeli zatem art. 422 § 3 k.p.k., mający zgodnie z art. 457 § 2 k.p.k. zastosowanie w postępowaniu odwoławczym stanowi, że prezes sądu odmawia przyjęcia wniosku m.in. wtedy, gdy został złożony po terminie, to nie sposób uznać, że zaskarżone zarządzenie jest wadliwe, a zażalenie podlega uwzględnieniu. Skarżący starał się wykazać, że uchybił terminowi z przyczyn od siebie niezależnych, jednak w niniejszym postępowaniu zażaleniowym nie ma to znaczenia, bowiem nie dotyczy ono decyzji w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Nie jest wykluczone złożenie przez skazanego takiego wniosku (art. 126 § 1 k.p.k. stanowi jednak, że powinno to nastąpić w zawitym terminie 7 dni od daty ustania przeszkody), podobnie nie jest wykluczone, by zwrócił się on do Sądu Okręgowego o uznanie, przy uwzględnieniu art. 118 § 1 k.p.k., że pismo, które złożył w dniu 4 października 2018 r. zawiera też wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 457 § 2 k.p.k. (na taką intencję skazanego może ewentualnie wskazywać zawarty w piśmie zarzut mówiący o zaniechaniu sądu oraz obrońcy udzielenia mu informacji o wyroku), i wydanie decyzji w tym względzie. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie.