IV KZ 28/23
PostanowienieIzba Karna2023-09-20
Skład orzekający: Paweł Kołodziejski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k., jest zasadne, gdy skazana nie została pozbawiona wolności bez warunkowego zawieszenia wykonania kary, a w kasacji nie podniesiono zarzutów z art. 439 k.p.k.?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji. Stwierdził, że kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w razie skazania za przestępstwo na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, chyba że podniesiono zarzut wystąpienia uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. Ponieważ w niniejszej sprawie orzeczono karę z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a kasacja nie zawierała zarzutów z art. 439 k.p.k., była ona niedopuszczalna z mocy prawa, co skutkowało odmową jej przyjęcia.Stan faktyczny
Skazana M.B. została uznana za winną popełnienia przestępstw z art. 270 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i skazana na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Obrońca skazanej wniósł kasację od wyroku sądu odwoławczego, podnosząc zarzuty naruszenia prawa procesowego. Przewodniczący Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji, uznając ją za niedopuszczalną z mocy prawa, ponieważ nie orzeczono kary bezwzględnego pozbawienia wolności, a w kasacji nie podniesiono zarzutów z art. 439 k.p.k. Skazana i jej obrońca wnieśli zażalenia na to zarządzenie.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.Pełny tekst orzeczenia
IV KZ 28/23 POSTANOWIENIE Dnia 20 września 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Kołodziejski w sprawie M.B. skazanej z art. 270 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 20 września 2023 r., zażaleń skazanej oraz jej obrońcy na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Karego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt XXIII WKK 8/23, o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt XXIII Ka 434/22, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Mysłowicach z dnia 31 stycznia 2022 r., sygn. akt II K 576/19 na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 14 czerwca 2022 r., sygn. akt XXIII Ka 434/22, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Mysłowicach z dnia 31 stycznia 2022 r., sygn. akt II K 576/19, na mocy którego M.B. została uznana za winną popełnienia występku z art. 270 § 1 k.k., art. 286 § 1 k.k. i art. 297 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i skazana na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym
IV KZ 28/23 2 zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby. Ponadto orzeczono wobec niej obowiązek naprawienia szkody, jednocześnie rozstrzygając w przedmiocie dowodów rzeczowych. Pismem z dnia 29 marca 2023 r. kasację od wyroku sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanej, podnosząc zarzut rażącego naruszenia prawa, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj. art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 424 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, który również miał wpływ na jego treść. Zarządzeniem z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt XXIII WKK 8/23, Przewodniczący Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Katowicach odmówił przyjęcia powyższej kasacji stwierdzając, że podniesione zarzuty nie wskazują na uchybienia określone w art. 439 k.p.k., co w świetle orzeczonej wobec skazanej kary pozbawienia wolności, czyni ją niedopuszczalną z mocy prawa. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k. Powyższe zarządzenie zaskarżone zostało zarówno przez skazaną, jak i jej obrońcę. Skazana podniosła zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zarządzenia poprzez uznanie, iż nie zachodzą podstawy do przyjęcia kasacji, podczas gdy prawidłowa analiza materiału dowodowego winna prowadzić do odmiennego wniosku. Z uzasadnienia zażalenia wynika, że obrońca wskazał podstawy kasacji, choć nie oparł jej na naruszeniu art. 439 k.p.k. Brak ten nie powinien natomiast skutkować odmową przyjęcia kasacji, a co najwyżej wezwaniem obrońcy do uzupełnienia kasacji. W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przyjęcie kasacji. Z kolei obrońca zarzucił „naruszenie prawa procesowego, tj. art. 523 w zw. z art. 439 kpk, poprzez wskazanie w kasacji przepisów rażące naruszenie prawa mające istotny wpływ na treść orzeczenia: art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 424 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.”. W świetle podniesionego zarzutu sformułował wniosek o zmianę zaskarżonego zarządzenia poprzez przyjęcie kasacji, ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
IV KZ 28/23 3 Oba zażalenia nie zasługują na uwzględnienie, a wskazana w nich argumentacja jest ewidentnie wadliwa w świetle niebudzącego wątpliwości brzmienia art. 523 k.p.k. Skarżący zdają się bowiem nie dostrzegać, że treść normatywna przepisu art. 523 § 1 k.p.k. wskazującego na podstawy kasacji jest uzupełniana przez art. 523 § 2 k.p.k., zgodnie z którym kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Wyjątek od tej zasady został przewidziany w art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k. i ma miejsce wtedy, gdy w kasacji podnosi się zarzut wystąpienia uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy dostrzec należało, że w wyroku skazującym wobec M.B. nie została orzeczona kara bezwzględnego pozbawienia wolności, a w kasacji nie podniesiono zarzutów wskazujących na wystąpienie uchybienia z art. 439 k.p.k. Tym samym kasacja została wniesiona wbrew ograniczeniu wskazanemu w art. 523 § 2 k.p.k., co powoduje jej niedopuszczalność z mocy prawa. Z kolei okoliczność ta, zgodnie z art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., skutkuje odmową przyjęcia kasacji. Zatem decyzja Przewodniczącego Wydziału VI Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Katowicach była zasadna. Wprawdzie pełna podstawa rozstrzygnięcia w zaistniałej sytuacji winna wskazywać na art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. i art. 523 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k. a contrario, a nie wyłącznie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k., lecz brak ten pozostaje bez wpływu na treść zaskarżonego zarządzenia. Powyższej oceny nie zmienia argumentacja zawarta w zażaleniu skazanej, iż skoro kasacja nie wskazywała na uchybienia przewidziane w art. 439 k.p.k., to sąd w pierwszej kolejności winien wezwać obrońcę do jej uzupełnienia. Oparcie kasacji na niedopuszczalnych podstawach nie jest brakiem formalnym w rozumieniu art. 120 k.p.k., który mógłby zostać uzupełniony w trybie przewidzianym przez ten przepis. Stąd też brak dopuszczalnych zarzutów kasacyjnych nie może być podstawą do uruchomienia „postępowania naprawczego”, a winien skutkować odmową przyjęcia kasacji (zob. m.in. postanowienie SN z dnia 23 października 2013 r., IV KZ 55/13, LEX nr 1412343).
IV KZ 28/23 4 Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. (P.B.) [ms]
Powiązane orzeczenia
- III KZ 8/19 2019-02-19Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 523 § 2 i 4 k.p.k., jest zasadne, gdy skazanemu wymierzono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a w kasacji nie podniesi…
- IV KZ 17/24 2024-05-09Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., jest zasadne, gdy skazany został na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a w…
- III KZ 15/16 2016-03-31Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 1 k.p.k. z powodu niespełnienia przez kasację wymogów formalnych, jest prawidłowe, gdy skazanie nastąpiło z warunkow…
- II KZ 1/25 2025-02-27Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji jest zasadne, gdy obrońca skazanej zarzuca rażące naruszenie przepisów postępowania, ale nie powołuje się na naruszenie art. 439 k.p.k. i skazanie nie jest na karę pozbawienia…
- III KZ 47/17 2017-09-22Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w związku z art. 523 § 2 k.p.k., jest zasadne, gdy kasacja została oparta na zarzutach innych niż te wymienione w art. 439 k.p.k., a wy…
Powołane przepisy
art. 270 § 1 KKart. 286 § 1 KKart. 297 § 1 KKart. 11 § 2 KKart. 437 § 1 KPKart. 518 KPKart. 433 § 2 KPKart. 424 KPKart. 7 KPKart. 439 KPKart. 530 § 2 KPKart. 523 § 2 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy