IV KZ 35/76
PostanowienieIzba Karna1976-05-03
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie sąd może zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz zespołu adwokackiego opłatę za udział pełnomocnika wyznaczonego z urzędu?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy orzekł, że w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie lub aresztowanie sąd nie zasądza od Skarbu Państwa na rzecz zespołu adwokackiego opłat z tytułu udziału w sprawie pełnomocnika wyznaczonego z urzędu. Przepis art. 488 § 2 k.p.k. nie zezwala na zasądzenie od wnioskodawcy opłaty na rzecz zespołu adwokackiego za udział w postępowaniu adwokata wyznaczonego z urzędu, a zwolnienie od kosztów następuje z mocy samej ustawy.Stan faktyczny
Czesław L. domagał się odszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Pełnomocnik z urzędu wniósł o ustalenie kwoty przypadającej na rzecz zespołu adwokackiego za jego udział w sprawie. Sąd Wojewódzki w Białymstoku oddalił ten wniosek. Pełnomocnik złożył zażalenie, które Sąd Najwyższy rozpoznał.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Białymstoku.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Wieczorek. Sędziowie: J. Polony, J. Pustelnik (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: T. Miernik.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Czesława L. o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, po rozpoznaniu zażalenia pełnomocnika z urzędu Czesława L. na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Białymstoku z dnia 4 lutego 1976 r. oddalające wniosek pełnomocnika o ustalenie kwoty przypadającej na rzecz zespołu adwokackiego za występowanie w sprawie adwokata i po wysłuchaniu wniosku prokuratorapostanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneZażalenie nie jest zasadne. W sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie lub aresztowanie (rozdział 50 k.p.k.) sąd nie zasądza od Skarbu Państwa na rzecz zespołu adwokackiego opłat z tytułu udziału w sprawie pełnomocnika wyznaczonego przez sąd z urzędu.W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Wojewódzki słusznie - powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1970 r. - IV KZ 67/70 (OSNKW 1970, z. 10, poz. 129) - przyjął, że przepis art. 488 § 2 k.p.k. nie zezwala na zasądzenie od wnioskodawcy opłaty na rzecz zespołu adwokackiego za udział w postępowaniu adwokata wyznaczonego z urzędu. Sytuacja ta jest analogiczna do tej, o której stanowi art. 556 k.p.k., z tą tylko różnicą, że w myśl ostatnio wymienionego przepisu o takim zwolnieniu sąd podejmuje decyzję w orzeczeniu, w odniesieniu zaś do art. 488 § 2 k.p.k. takie zwolnienie następuje z mocy samej ustawy.Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 29 października 1971 r. - VI KZP 46/71 (uchwała składu siedmiu sędziów - zasada prawna, OSNKW 1972, z. 2, poz. 19), w wypadku zwolnienia skazanego od zapłaty na rzecz zespołu adwokackiego opłat z tytułu udziału w sprawie obrońcy z urzędu (art. 556 k.p.k.) sąd nie zasądza tych opłat na rzecz zespołu adwokackiego od Skarbu Państwa.Analogiczna sytuacja istnieje w wypadku wyznaczenia przez sąd pełnomocnika z urzędu dla osoby występującej z wnioskiem o odszkodowanie za niesłuszne skazanie lub aresztowanie, w którym to postępowaniu na podstawie art. 488 § 2 k.p.k. wnioskodawca zwolniony jest od kosztów.
Powiązane orzeczenia
- WA 17/15 2015-12-14Czy wnioskodawcy przysługuje od Skarbu Państwa zwrot uzasadnionych wydatków z tytułu ustanowienia jednego pełnomocnika w postępowaniu o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie,…
- V KK 382/16 2017-04-12Czy w przypadku częściowego uwzględnienia roszczeń o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, wnioskodawcy przysługuje zwrot uzasadnionych wydatków związanych z ustanowieniem jednego pełnom…
- IV KZ 67/70 1970-06-20Czy wniosek o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, złożony po upływie terminu rocznego od zwolnienia, podlega oddaleniu z powodu uchybienia terminowi, a koszty postępowania w takiej sprawie obciążają Skar…
- WK 7/15 2015-10-15Czy w sprawie o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie, wnioskodawcy przysługuje zwrot kosztów ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, gdy po…
- IV KK 659/18 2019-05-14Od kiedy należy naliczać odsetki od zasądzonego od Skarbu Państwa odszkodowania za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie, w sytuacji gdy wysokość odszkodowania została określona dopiero w prawomocnym orzeczeniu…
Powołane przepisy
art. 488 § 2 KPKart. 556 KPK§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026.