IV KZ 39/19

Sygn. akt IV KZ 39/19 POSTANOWIENIE Dnia 16 października 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie M. N. skazanego za wykroczenia z art. 57 § 1 k.k.s. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 października 2019 r. zażalenia skazanego na zarządzenie Sędziego Sądu Okręgowego Wydziału VII Karnego Odwoławczego w K.- I.N. z dnia 4 czerwca 2019 r. o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 26 marca 2019 r., sygn. akt VII Ka (…), na podstawie art. 437 § 2 k.p.k. p o s t a n o w i ł uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać Prezesowi Sądu Okręgowego w K. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt VII Ka (…), Sędzia Sądu Okręgowego Wydziału VII Karnego Odwoławczego w K.- I.N., na podstawie art. 422 § 1 i 3 k.p.k. w zw. z art. 457 § 1 k.p.k. odmówił przyjęcia wniosku skazanego M.N. o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K., sygn. akt VII Ka (…), jako złożonego po upływie 7-dniowego terminu zawitego, błędnie wskazując datę jego wydania (20 grudnia 2018 r.), podczas gdy orzeczenie zapadło w dniu 26 marca 2019 r. Na powyższe zarządzenie zażalenie złożył skazany. Wskazał, że wraz z wnioskiem o sporządzenie i doręczenie mu uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K., sygn. akt VII Ka (…), skierował do Sądu II instancji wniosek o 2 przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej, który to wniosek nie został rozpoznany. Wobec nieustosunkowania się przez Sąd odwoławczy do ww. wniosku, skarżący uznał za co najmniej przedwczesne wydanie przez Sędziego Sądu Okręgowego Wydziału VII Karnego Odwoławczego w K. - I.N. w dniu 4 czerwca 2019 r. zarządzenia o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 26 marca 2019 r., sygn. akt VII Ka (…). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z dyspozycją art. 457 § 2 k.p.k. w zw. z 422 § 1 k.p.k. strona może złożyć wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego w terminie zawitym 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Dla oskarżonego pozbawionego wolności, który nie ma obrońcy i pomimo złożenia wniosku o doprowadzenie go na termin rozprawy, na którym ogłoszono wyrok - nie był obecny podczas ogłoszenia wyroku, termin ten biegnie od daty doręczenia wyroku (art. 422 § 2a k.p.k.). Natomiast zgodnie z treścią art. 422 § 3 k.p.k. Prezes sądu odmawia przyjęcia wniosku złożonego przez osobę nieuprawnioną, po terminie lub jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 120 § 2 k.p.k. W realiach niniejszej sprawy skazany M.N. nie był pozbawiony wolności. Jak wynika z protokołu rozprawy apelacyjnej z dnia 26 marca 2019 r. (k.203) nie uczestniczył on w rozprawie przed Sądem odwoławczym - Sądem Okręgowym w K.. Na rozprawie był jednak obecny jego obrońca z urzędu, który nie złożył w ustawowym zawitym terminie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia Sądu II instancji. Nie ulega wątpliwości, że w przypadku zaistnienia okoliczności od skazanego niezależnych, które uniemożliwiły mu złożenie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia orzeczenia w terminie - na przykład zaniedbanie obrońcy - na co wskazuje się w treści zażalenia – skazany może ubiegać się o przywrócenie terminu zawitego, wykazując, dlaczego nie mógł dochować ustawowego terminu do dokonania tej czynności. Termin zawity do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia może być przywrócony w trybie art. 126 k.p.k. Przywrócenie terminu zawitego następuje 3 na wniosek strony złożony w terminie 7 dni od ustania przeszkody, a jego skuteczność zależy od wykazania, że niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn od skazanego niezależnych. Kwestia przywrócenia terminu rozpatrywana jest w odrębnym postępowaniu, przy czym w tym przedmiocie orzeka organ, przed którym należało dokonać czynności - art. 126 § 2 k.p.k. (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2018 r. IV KZ 17/18). M.N. składając w dniu 20 maja 2019 r. wniosek o sporządzenie i doręczenie mu uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K., sygn. akt VII Ka (…), wniósł jednocześnie o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. Jakkolwiek w treści pisma wskazano, że jego nadawca „prosi o przywrócenie terminu do udzielenia odpowiedzi na wynik apelacji”, to jednak wypowiedź tę - wobec treści art. 118 k.p.k.- niewątpliwie poczytać należy jako wniosek o przywrócenie terminu. Jednocześnie, wniosek o przywrócenie terminu ma znaczenie pierwotne. Najpierw sąd jako organ procesowy powinien rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, a dopiero w razie ew. prawomocnego oddalenia wniosku o przywrócenie terminu prezes sądu może wydać zarządzenie o odmowie przyjęcia środka odwoławczego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2014 r., sygn. akt SNO 50/14). Nie jest możliwe wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia środka odwoławczego jako wniesionego po terminie bez wcześniejszego rozpoznania złożonego wniosku o przywrócenie terminu. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, Sąd odwoławczy zupełnie pominął wniosek skazanego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku sądu II instancji, nie rozpoznając go i nie wydając w tym przedmiocie żadnego orzeczenia. To uchybienie czyni zasadnym zarzut skarżącego podniesiony w zażaleniu i sprawia, że w opisanej sytuacji procesowej, należało uchylić zaskarżone zarządzenie Sędziego Sądu Okręgowego Wydziału VII Karnego Odwoławczego w K. z dnia 4 czerwca 2019 r. o odmowie przyjęcia wniosku o sporządzenie i doręczenie pisemnego uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 26 marca 2019 r., sygn. akt VII Ka (…) – jako przedwczesne. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. as 4