Rw 398/82

WyrokIzba Karna1982-05-28

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zachowanie oskarżonego, polegające na kolportowaniu ulotek zawierających fałszywe wiadomości mogące wywołać niepokój publiczny lub rozruchy w ramach zawieszonego związku zawodowego, wyczerpuje znamiona jednego przestępstwa w zbiegu kumulatywnym, czy też dwóch odrębnych przestępstw?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że zachowanie oskarżonego, polegające na kolportowaniu ulotek zawierających fałszywe wiadomości mogące wywołać niepokój publiczny lub rozruchy w ramach zawieszonego związku zawodowego, wyczerpuje znamiona jednego przestępstwa w zbiegu kumulatywnym (art. 10 § 1 k.k.), a nie dwóch odrębnych przestępstw. Sąd stwierdził, że opis czynu przez sąd pierwszej instancji sprowadza się do stwierdzenia, iż przestępcza działalność oskarżonego polegała na kolportowaniu ulotek, co stanowiło jeden czyn.
Stan faktyczny
Oskarżony Marian S. został skazany za przestępstwa określone w art. 48 ust. 2 i art. 46 ust. 1 dekretu o stanie wojennym. Obrońca w rewizji zarzucił obrazę prawa materialnego, wskazując, że czyn oskarżonego stanowił jedno przestępstwo. Oskarżony wykazywał aktywność w celu podjęcia nielegalnej działalności zawieszonego związku zawodowego "Solidarność", kontaktował się z innymi osobami i przekazywał ulotki. Sąd pierwszej instancji uznał te działania za dwa odrębne przestępstwa.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok przez uznanie, że zachowanie oskarżonego stanowi jeden czyn i jedno przestępstwo w zbiegu kumulatywnym, uchylił karę jednostkową i karę łączną, a w pozostałym zakresie utrzymał wyrok w mocy.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk H. Kmieciak. Sędziowie: płk J. Górski (sprawozdawca), płk E. Zawiłowski.Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk K. Grzegorczyk.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 28 maja 1982 r. na rozprawie sprawy Mariana S., skazanego nieprawomocnie za przestępstwa określone w art. 48 ust. 2 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. Nr 29, poz. 154) na karę 1 roku pozbawienia wolności oraz - w art. 46 ust. 1 tego dekretu na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności - łącznie na karę 1 roku pozbawienia wolności,z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w N. z dnia 9 kwietnia 1982 r., częściowo uwzględniając rewizję obrońcy, zaskarżony wyrok zmienił przez:a) uznanie, że zachowanie oskarżonego opisane w pkt 1 i 2 wyroku stanowi jeden czyn i jedno przestępstwo o kumulatywnej kwalifikacji prawnej, a mianowicie określone w art. 48 ust. 2 i art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym;b) uchylenie kary wymierzonej oskarżonemu na podstawie art. 46 ust. 1 cytowanego dekretu oraz kary łącznej -i z tymi zmianami utrzymał w mocy (...).Uzasadnienie faktyczne(...) Obrońca w rewizji zarzucił wyrokowi sądu pierwszej instancji obrazę przepisów prawa materialnego wskutek uznania, że popełniony przez oskarżonego czyn stanowi przestępstwo określone w art. 48 ust. 2 i art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym, oraz obrazę przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, które miały wpływ na jego treść, i na tej podstawie domagał się uniewinnienia oskarżonego od zarzutu popełnienia przypisanych mu przestępstw (...).Na rozprawie odwoławczej przed Sądem Najwyższym przedstawiciel Naczelnej Prokuratury Wojskowej wniósł o nieuwzględnienie rewizji obrońcy i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.Uzasadnienie prawneW związku z zarzutami rewizji obrońcy Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Wbrew odmiennemu poglądowi prezentowanemu w rewizji obrońcy stwierdzić należy, że zebrany w sprawie oskarżonego Mariana S. materiał dowodowy uzasadnia jego skazanie. Wprawdzie obrońca usiłuje dowieść w swej rewizji, że przestępne działanie oskarżonego nie wyszło poza ramy czynności przygotowawczych, które w wypadku oskarżonego rzekomo nie są karalne, jednakże twierdzenie to nie jest przekonujące. Z akt sprawy, a w szczególności z wyjaśnień współskazanych Danuty K. i Marka S., wynika, że oskarżony Marian S. wykazał największą aktywność, mającą na celu podjęcie nielegalnej działalności zawieszonego związku zawodowego "Solidarność". Oskarżony kilkakrotnie kontaktował się w tym celu z różnymi osobami, a w szczególności z Danutą K., której przekazał cały szereg ulotek zawierających fałszywe wiadomości, mogące wywołać niepokój publiczny lub rozruchy. On też polecił Danucie K., aby przepisała na maszynie treść tych ulotek, zobowiązując się dostarczyć jej maszynę do pisania. Tego rodzaju przestępne działanie oskarżonego wbrew temu, co twierdzi w rewizji obrońca, wyczerpuje znamiona przestępstwa określonego w art. 48 ust. 2 w zb. z art. 46 ust. 1 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym. Wprawdzie sąd pierwszej instancji uznał, że opisane przestępcze działanie oskarżonego wyczerpuje znamiona dwóch odrębnych przestępstw, a mianowicie przestępstwa określonego w art. 48 ust. 2 oraz w art. 46 ust. 1 powołanego dekretu, jednakże stanowisko to nie jest słuszne. Rację należy w tym wypadku przyznać obrońcy, który słusznie podniósł w motywach swej rewizji, że popełniony przez oskarżonego czyn wyczerpuje znamiona jednego przestępstwa w zbiegu kumulatywnym (art. 10 § 1 k.k.). Wynika to zresztą wyraźnie ze sformułowanego przez sąd pierwszej instancji w wyroku opisu czynów oskarżonego, sprowadzających się do stwierdzenia, że przestępcza działalność oskarżonego w ramach zawieszonego związku zawodowego "Solidarność" polegała na kolportowaniu ulotek zawierających fałszywe wiadomości mogące wywołać niepokój publiczny lub rozruchy. Z podanych powodów Sąd Najwyższy poprawił kwalifikację prawną czynu przypisanego oskarżonemu oraz uchylił karę jednostkową orzeczoną mu za popełnienie przestępstwa określonego w art. 46 ust. 1 tego dekretu, a także karę łączną (...).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 48 ust. 2art. 46 ust. 1art. 10 § 1 KK§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026.