V K 752/61

SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Daniela J., oskarżonego z art. 237 § 1 k.k. po rozpoznaniu założonej przez Ministra Sprawiedliwości rewizji nadzwyczajnej od postanowienia Sądu Powiatowego w Słupcy z dnia 5 maja 1961 r. na podstawie art. 394-396, 400, 383 pkt 3 i 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Powiatowemu w Słupcy do merytorycznego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneMinister Sprawiedliwości w otwartym ustawowym terminie założył rewizję nadzwyczajną od postanowienia Sądu Powiatowego w Słupcy z dnia 5 maja 1961 r. na niekorzyść Daniela J., oskarżonego z art. 237 § 1 k.k.Rewizja nadzwyczajna zarzuca wymienionemu postanowieniu na podstawie przepisu art. 371 pkt 2 k.p.k. obrazę prawa procesowego przez umorzenie postępowania pomimo braku warunków umorzenia i na podstawie art. 383 pkt 1, oraz 394 i następnych k.p.k. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu w Słupcy do merytorycznego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Rewizja nadzwyczajna jest słuszna.Waleria J., działając w imieniu swego wnuka, pokrzywdzonego Tadeusza B., liczącego lat 13, oskarżyła Daniela J. o to, że pobił Tadeusza B., powodując u niego guzy na głowie, bolesność uciskową, bóle głowy i ogólne potłuczenie, tj. o przestępstwo z art. 237 § 1 k.k.Postanowieniem z dnia 28 października 1960 r. Sąd Powiatowy w Słupcy umorzył postępowanie na podstawie art. 251 § 1 i 2 k.p.k. Postanowienie to nie zostało zaskarżone i nie zawiera żadnego uzasadnienia, można się jednak domyślić, że umorzenie postępowania nastąpiło z powodu wniesienia aktu oskarżenia przez nie uprawnionego oskarżyciela, albowiem 13-letni Tadeusz B. nie miał zdolności do działań procesowych, zaś Waleria J. nie jest osobą uprawnioną do wnoszenia oskarżenia w jego imieniu (art. 56 i 60 k.p.k.).Nowy akt oskarżenia w tej sprawie wniósł w imieniu Tadeusza B. jego ojciec Czesław B. Postanowieniem zaskarżonym niniejszą rewizją nadzwyczajną Sąd Powiatowy w Słupcy postępowanie w sprawie umorzył, albowiem "w myśl art. 251 § 3 k.p.k. postępowania prawomocnie umorzone nie może być w tym wypadku podjęte na nowo, gdyż nie zachodzi wykrycie nowych faktów lub dowodów".Powyższe stanowisko Sądu Powiatowego należy uznać za błędne. Złożenie skargi przez nieuprawnionego oskarżyciela nie może tamować uprawnionemu oskarżycielowi drogi do wniesienia skutecznej skargi.Postanowienie z dnia 28 października 1960 r. jest tylko formalnie prawomocne i nie stwarza stanu rei iudicatae, zaś w celu, jakiemu służy przepis art. 251 § 3 k.p.k., wynika, że zakaz podejmowania na nowo postępowania prawomocnie umorzonego odnosi się do przypadków, gdy postanowienie umarzające ma charakter orzeczenia prawomocnego nie tylko formalnie, ale i materialnie.Z powyższych powodów Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi Powiatowemu w Słupcy do merytorycznego rozpoznania w innym składzie sądu.