V KB 1/22
Izba Karna2022-08-16
Skład orzekający: Ryszarda Witkowskiego
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, który ogranicza się do okoliczności powołania sędziego na urząd i nie wskazuje na jego późniejsze postępowanie ani na wpływ tych okoliczności na wynik sprawy, spełnia wymogi formalne do jego rozpoznania?Ratio decidendi
Wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, złożony na podstawie art. 29 uSN, musi zawierać nie tylko okoliczności związane z powołaniem sędziego na urząd, ale także wskazywać na jego późniejsze postępowanie oraz wyjaśniać, w jaki sposób te okoliczności mogłyby wpłynąć na wynik sprawy. Brak tych elementów skutkuje odrzuceniem wniosku.Stan faktyczny
Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego złożył wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego, powołując się wyłącznie na okoliczności związane z jego powołaniem na urząd. Sąd Najwyższy, stwierdziwszy, że wniosek nie zawierał informacji o późniejszym postępowaniu sędziego ani o wpływie tych okoliczności na wynik sprawy, odrzucił go.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego z powodu braków formalnych. Pismo zostało potraktowane również jako wniosek o wyłączenie sędziego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KB 1/22 ZARZĄDZENIE Dnia 16 sierpnia 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski W związku z wnioskiem pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego o zbadanie spełnienia przez SSN Ryszarda Witkowskiego wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jej powołaniu i jej postępowania po powołaniu, który wpłynął do Sądu Najwyższego w dniu 12 lipca 2022 r. i treścią art. 429 § 1 k.p.k. i art. 29 § 6-11 i 24 uSN, stwierdziwszy, że: - wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym – M.T. (art. 29 § 7 uSN), - został sporządzony, podpisany i wniesiony przez pełnomocnika – adw. K. P. (art. 871 § 1 k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN), - z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN; k. 22-23 V KK 272/22 i - czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN), a także - zawiera żądanie stwierdzenia, że w sprawie zachodzą wobec SSN Ryszarda Witkowskiego przesłanki wskazane w art. 29 § 5 uSN, które mogą powodować, że w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy (art. 29 § 9 pkt 1 uSN) oraz - wskazanie jedynie okoliczności uzasadniających żądanie w zakresie okoliczności związanych z powołaniem na pełniony urząd
2 - nie przytacza jednak okoliczności związanych z zachowaniem sędziego po jego powołaniu oraz nie wskazuje, jak w okolicznościach tej sprawy ewentualne naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności mogłoby wpływać na jej wynik, 1) wniosek odrzucić; 2) zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką w W. o złożeniu wniosku o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego Sądu Najwyższego przez adw. K. P. wniosku, który został odrzucony; 3) odpis wniosku i zarządzenia załączyć do sprawy V KK 272/22; 4) z uwagi na treść pisma z dnia 8 sierpnia 2022 r. i wskazane w nim okoliczności dotyczące pełnienia przez sędziego funkcji prokuratora w Prokuraturze Krajowej podległej Prokuratorowi Generalnemu, jak i dotyczące oskarżyciela posiłkowego – pismo to potraktować także jako wniosek o wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. i odnotować w kontrolce rozstrzygnięć incydentalnych; 5) odpis zarządzenia doręczyć oskarżycielowi posiłkowemu i jego pełnomocnikowi; 6) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN Ryszarda Witkowskiego; 7) sprawę zakreślić w repertorium KB jako zakończoną w inny sposób. UZASADNIENIE Choć Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por. art. 99 § 2 k.p.k.), to sporządzenie pisemnych motywów było konieczne zarówno z uwagi na to, że procedura określona w art. 29 § 5-24 uSN jest novum w polskim systemie prawa i konieczne stało się wyjaśnienie kilku kwestii z nią związanych, jak i z tego powodu, że strona powinna w tej sytuacji poznać powody,
3 choćby skrótowo przedstawione, dla których złożony w jej imieniu wniosek nie zostanie rozpoznany. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego, pismem z dnia 8 sierpnia 2022 r., wniósł o zbadanie spełnienia przez Sędziego Ryszarda Witkowskiego wymogów niezawisłości i bezstronności. W uzasadnieniu wystąpienia powołano się wyłącznie na okoliczności związane z powołaniem Sędziego Ryszarda Witkowskiego na urząd sędziego Sądu Najwyższego (s. 2) oraz odwołano się do orzecznictwa TSUE (s. 2-3). Wniosek pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, złożony w prawem określonym terminie, spełnia wymogi przewidziane w procedurze karnej dla pisma procesowego oraz wymogi szczególne przewidziane w ustawie o Sądzie Najwyższym dla tego rodzaju wniosku, poza jednym. Wniosek ten ogranicza się wyłącznie do przywołania okoliczności związanych z powołaniem Ryszarda Witkowskiego na urząd sędziego Sądu Najwyższego, nie wskazuje natomiast ani na późniejsze postępowanie sędziego, ani na to, w jaki sposób okoliczności powołania i późniejsze postępowanie w okolicznościach danej sprawy mogłoby doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy przy uwzględnieniu okoliczności dotyczące uprawnionego i samej sprawy, a są to elementy niezbędne dla skutecznego złożenia wniosku (por. art. 29 § 5, 6, 9 i 10 uSN). Wobec odrzucenia wniosku, stosownie do art. 29 § 11 uSN, należało o tym zawiadomić Okręgową Radę Adwokacką w W.. Z uwagi jednak na wskazywane w uzasadnieniu pisma okoliczności związane z pełnieniem przez sędziego, przed powołaniem na urząd sędziego Sądu Najwyższego, funkcji prokuratora w Prokuraturze Krajowej, a więc podległej Prokuratorowi Generalnemu, którego piastun jest jednocześnie Ministrem Sprawiedliwości, jak i osobę oskarżyciela posiłkowego, a więc okoliczności wykraczające poza te wskazane w art. 29 § 6 uSN, pismo to należało potraktować także jako wniosek o wyłączenie sędziego złożony w trybie art. 41 § 1 k.p.k. i jako takiemu nadać dalszy bieg.
4 Na niniejsze zarządzenie nie przysługuje zażalenie. Co prawda, odmowa przyjęcia środka odwoławczego jest w postępowaniu karnym zaskarżalna (art. 429 § 2 k.p.k.), a skoro do rozpoznania wniosku stosuje się przepisy o zażaleniu z procedury, w której wniosek taki został złożony, to prima vista mogłoby się wydawać, że na zarządzenie o odrzuceniu wniosku można wnieść środek zaskarżenia (właśnie stosowany odpowiednio art. 429 § 2 k.p.k. w zw. z art. 29 § 24 uSN). Tak jednak nie jest, albowiem ustawa wyłącza co do zasady możliwość wniesienia zażalenia na postanowienia i zarządzenia wydane przez albo w Sądzie Najwyższym (art. 426 § 1 k.p.k. także w związku z treścią art. 466 § 1 k.p.k. i art. 29 § 24 uSN), chyba że przepis szczególny wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia od zarządzenia czy postanowienia wydanego w Sądzie Najwyższym. Ani art. 429 § 2 k.p.k., ani przepisy znowelizowanego art. 29 uSN takiej możliwości natomiast nie przewidują. [as]
Powiązane orzeczenia
- I KB 82/26 2026-06-25Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, uwzględniający okoliczności towarzyszące powołaniu i postępowaniu po powołaniu, spełnia wymogi formalne do jego rozpoznania?
- I KB 84/26 2026-06-25Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, uwzględniający okoliczności towarzyszące powołaniu i postępowaniu po powołaniu, spełnia wymogi formalne do jego rozpoznania?
- II KB 129/25 2025-10-15Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na okolicznościach towarzyszących powołaniu i postępowaniu po powołaniu, spełnia wymogi formalne przewidziane w ustawie o Sąd…
- I KB 62/25 2025-08-20Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na okolicznościach towarzyszących powołaniu sędziego i jego postępowaniu po powołaniu, spełnia wymogi formalne i merytoryczne…
- V KB 20/25 2025-02-06Czy wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności, oparty na okolicznościach towarzyszących powołaniu sędziego i jego postępowaniu po powołaniu, spełnia wymogi formalne przewidziane w…
Powołane przepisy
art. 429 § 1 KPKart. 29 § 6art. 29 § 7art. 871 § 1 KPCart. 29 § 8art. 119 § 1 KPKart. 29 § 9art. 29 § 5art. 29 § 9 pkt 1art. 41 § 1 KPKart. 99 § 2 KPKart. 29 § 11
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 20.07.2026. · PDF źródłowy