V KK 15/24

V KK 15/24 POSTANOWIENIE Dnia 6 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz w sprawie I. C. i D. B., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 6 listopada 2024 r., wniosku SSN Małgorzaty Wąsek-Wiaderek o wyłączenie od rozpoznania wniosku SSN Waldemara Płóciennika o jego wyłączenie od udziału w sprawie kasacyjnej V KK 15/24, KRI 607, na podstawie na art. 41 § 1 k.p.k., p o s t a n o w i ł: wyłączyć sędzię Sądu Najwyższego Małgorzatę Wąsek-Wiaderek od rozpoznania wniosku o wyłączenie od udziału w sprawie kasacyjnej V KK 15/24 sędziego Sądu Najwyższego Waldemara Płóciennika. UZASADNIENIE Pismem z dnia 30 września 2024 r. SSN Waldemar Płóciennik złożył wniosek o jego wyłączenie od udziału w sprawie V KK 15/24 (k. 102 akt SN), wskazując, że dotyczy ona kasacji obrońców I. C. i D. B. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 20 marca 2023 r., II AKa 235/22, w której podniesiono zarzuty w znacznej mierze pokrywające się z wniesioną wcześniej kasacją w tej samej sprawie karnej, po rozpoznaniu której Sąd Najwyższy z udziałem SSN V KK 15/24 2 Waldemara Płóciennika uchylił wydany wcześniej wobec tych skazanych wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 27 października 2020 r., II AKa 233/19. Na mocy zarządzenia Prezesa Izby Karnej został zarejestrowany pod sygn. KRI 607 i przydzielony SSN Małgorzacie Wąsek-Wiaderek, która pismem z dnia 9 października 2024 r. (k. 105 akt SN) złożyła oświadczenie, w którym wniosła o jej wyłączenie od rozpoznania wniosku o wyłączenie SSN Waldemara Płóciennika. Wskazała, że podobnie jak on zasiadała, i to jako sędzia sprawozdawca, w składzie orzekającym Sądu Najwyższego, który wydał wyrok z dnia 28 kwietnia 2022 r., II KK 216/21, na mocy którego uchylono wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 27 października 2020 r., II AKa 233/19, poprzedzający wydany następnie w tej samej sprawie wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 20 marca 2023 r., II AKa 235/22, od którego kasacje będące przedmiotem niniejszej sprawy V KK 15/24 wnieśli obrońcy I. C. i D. B.. Biorąc pod uwagę przedstawione zaszłości procesowe w przekonaniu sędzi Małgorzaty Wąsek-Wiaderek w ocenie postronnego obserwatora, a także uczestników postępowania mogłyby powstać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w zakresie oceny okoliczności wskazanych jako podstawa wyłączenia we wniosku SSN Waldemara Płóciennika. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zaznaczyć, że w orzecznictwie utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym „pojęcie «sprawy», o jakim mowa w art. 40 i art. 41 § 1 k.p.k. odnosi się zarówno do sprawy głównej, rozumianej jako orzekanie w głównym przedmiocie procesu, jak również postępowań incydentalnych, w tym takich, które mają miejsce w ramach sprawy głównej (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2024 r., II KK 291/24, LEX nr 3773357). Z tego względu instytucje, unormowane we wspomnianych przepisach mają zastosowanie do postępowania w przedmiocie zastosowania ich samych. Innymi słowy dopuszczalne jest wniesienie i rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego od rozpoznania wniosku o wyłączenie innego sędziego. V KK 15/24 3 Przechodząc do meritum należy zauważyć, że jeżeli jakaś okoliczność dotycząca sędziego ma być badana w kontekście zastosowania instytucji iudex suspectus, a dotyczy również sędziego, który owe badania ma przeprowadzić, to oczywiste jest to, że wobec tego sędziego zachodzą podstawy do jego wyłączenia w trybie art. 41 k.p.k., zgodnie z powszechną w europejskiej tradycji prawnej paremią nemo iudex idoneus in propria causa. Jeżeli zatem okoliczność wskazana we wniosku o wyłączenie SSN Waldemara Płóciennika dotyczy również SSN Małgorzaty Wąsek-Wiaderek, to zachodzą podstawy do jej wyłączenia od rozpoznania tego wniosku. Niewątpliwie bowiem w zarysowanych zaszłościach procesowych sprawy skazanych I. C. i D. B. rozpoznanie wniosku o wyłączenie mogłoby stwarzać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego, który – tak jak wnioskodawca – zasiadał w składzie Sądu Najwyższego uchylającego poprzedni wyrok Sądu odwoławczego po rozpoznaniu kasacji obrońców ww. skazanych Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [J.J.] r.g.