V KK 170/22
WyrokIzba Karna2023-03-01
Skład orzekający: Andrzej Stępka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy udział obrońcy ustanowionego z urzędu jest obowiązkowy w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym, gdy oskarżony został prawomocnie uniewinniony od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 270 § 1 k.k., mimo że w poprzednich instancjach rozważano możliwość zakwalifikowania czynu z art. 310 § 1 k.k. (zbrodni)?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że udział obrońcy ustanowionego z urzędu nie jest obowiązkowy w postępowaniu kasacyjnym, gdy oskarżony został prawomocnie uniewinniony od zarzucanego mu czynu. Nawet jeśli w poprzednich etapach postępowania rozważano możliwość zakwalifikowania czynu jako zbrodni (art. 310 § 1 k.k.), co skutkowało rozpoznaniem sprawy przez sądy wyższego rzędu, ostateczne prawomocne uniewinnienie od zarzutu z art. 270 § 1 k.k. decyduje o braku obowiązku udziału obrońcy w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Oskarżony A. C. został prawomocnie uniewinniony od zarzutu z art. 270 § 1 k.k. przez sądy obu instancji. Wcześniej Sąd Najwyższy uchylił poprzednie wyroki z uwagi na możliwość zakwalifikowania czynu jako zbrodni z art. 310 § 1 k.k., co wymagało rozpoznania sprawy przez sąd wyższego rzędu. W postępowaniu kasacyjnym pełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego wniósł kasację. Oskarżony korzystał z pomocy obrońcy z urzędu w postępowaniach przed sądami niższych instancji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy stwierdził, że udział obrońcy A. C. na rozprawie kasacyjnej nie jest obowiązkowy.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 170/22 POSTANOWIENIE Dnia 1 marca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2023 r. na posiedzeniu bez udziału stron, w sprawie A. C. uniewinnionego od zarzutu z art. 270 § 1 k.k., z urzędu w przedmiocie udziału w postępowaniu kasacyjnym obrońcy, na podstawie art. 80 k.p.k. a contrario w zw. z art. 518 k.p.k., p o s t a n o w i ł stwierdzić, że udział obrońcy A. C. na rozprawie kasacyjnej nie jest obowiązkowy. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2020 r., sygn. akt XIV K 68/19, uniewinnił oskarżonego A. C. od popełnienia czynu zarzucanego mu w akcie oskarżenia, stanowiącego przestępstwo z art. 270 § 1 k.k. Czyn ten miał polegać – skrótowo rzecz ujmując – na przerobieniu przez A. C. weksla in blanco i posłużeniu się nim w Sądzie Okręgowym w Gdańsku w celu uzyskania nieuzasadnionej korzyści majątkowej. Apelację od tego wyroku wniósł pełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego. Po jej rozpoznaniu Sąd Apelacyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 28 maja 2021 r., sygn. akt II AKa 21/21, utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Należy przypomnieć, że postępowanie w zakresie tego czynu przeciwko A. C. toczyło się poprzednio przed Sądem Rejonowym w Gdyni, który wyrokiem z dnia 25 stycznia 2017 r., sygn. akt IX K 223/16, uniewinnił A. C. od popełnienia
2 zarzucanego mu czynu. Apelację od wyroku wniósł pełnomocnik oskarżycielki subsydiarnej. Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 26 czerwca 2017 r., sygn. akt V Ka 451/17, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Kasację od prawomocnego wyroku Sądu odwoławczego wniósł pełnomocnik oskarżycielki subsydiarnej. Po jej rozpoznaniu Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 6 marca 2019 r., w sprawie III KK 587/17, uchylił zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Gdyni i przekazał sprawę do rozpoznania w pierwszej instancji Sądowi Okręgowemu w Gdańsku. Sąd Najwyższy stwierdził istnienie bezwzględnej podstawy odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 4 k.p.k., a to z uwagi na fakt, że weksel może być dokumentem uprawniającym do otrzymania sumy pieniężnej, o którym mowa w art. 310 § 1 k.k. Przestępstwo przewidziane w tym przepisie jest zbrodnią, a zatem w pierwszej instancji – zgodnie z art. 25 § 1 pkt 1 k.p.k. winien orzekać sąd wyższego rzędu. Aktualnie przedmiotem postępowania przed Sądem Najwyższym jest kasacja pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 28 maja 2021 r. W postępowaniu przed Sądami obu instancji oskarżony korzystał z pomocy obrońcy ustanowionego z urzędu na podstawie art. 80 k.p.k. Ponieważ w postępowaniu kasacyjnym A. C. nadal korzysta z pomocy obrońcy, zasadnym stało się stwierdzenie, że udział obrońcy na rozprawie kasacyjnej przed Sądem Najwyższym nie jest konieczny. Jakkolwiek z uwagi na możliwość zakwalifikowania czynu zarzucanego oskarżonemu z art. 310 § 1 k.k. postępowanie karne toczyło się przed Sądami wyższego rzędu, w rzeczy samej postępowanie dotyczyło wprost zarzucanego czynu z art. 270 § 1 k.k., i tak też A. C. został prawomocnie uniewinniony przez Sądy obu instancji od tego zarzutu. Mając te okoliczności na uwadze, rozstrzygnięto, jak w sentencji postanowienia.
Powiązane orzeczenia
- IV KK 567/21 2022-01-17Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku utrzymującego w mocy wyrok uniewinniający od zarzutów z art. 268 § 2 k.k. i art. 268a § 1 k.k. jest oczywiście bezzasadna?
- I KK 85/24 2024-04-30Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku utrzymującego w mocy wyrok uniewinniający od popełnienia czynu z art. 279 § 1 k.k. jest oczywiście bezzasadna?
- IV KK 120/19 2019-11-27Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku utrzymującego w mocy wyrok uniewinniający od popełnienia czynu określonego w art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 18 § 1 k.k. je…
- II KK 156/21 2021-06-10Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku utrzymującego w mocy wyrok uniewinniający od popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. jest oczywiście bezzasadna?
- IV KK 483/25 2026-02-19Czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżycielki subsydiarnej od wyroku uchylającego wyrok skazujący i umarzającego postępowanie karne jest oczywiście bezzasadna?
Powołane przepisy
art. 270 § 1 KKart. 80 KPKart. 518 KPKart. 439 § 1 pkt 4 KPKart. 310 § 1 KKart. 25 § 1 pkt 1 KPK§ 1§ 1 pkt 4§ 1 pkt 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy