V KK 229/14
WyrokIzba Karna2014-09-17
Skład orzekający: Andrzej Ryński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja wniesiona przez obrońcę skazanego, która w istocie kwestionuje orzeczenie sądu pierwszej instancji i powiela zarzuty apelacyjne, może być uznana za zasadną?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, wskazując, że nie jest ona środkiem do ponownego rozpoznania sprawy ani do kwestionowania ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji. Zarzuty kasacyjne, które w istocie powielały argumentację apelacyjną i odnosiły się do orzeczenia sądu pierwszej instancji, nie mogły stanowić podstawy do uwzględnienia kasacji. Sąd podkreślił, że kasacja powinna wykazać rażące uchybienie sądu drugiej instancji, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a nie jedynie kwestionować sposób sporządzenia uzasadnienia sądu pierwszej instancji czy wysokość orzeczonej kary w sposób niedopuszczalny w postępowaniu kasacyjnym.Stan faktyczny
Sąd Rejonowy skazał oskarżonego A. Ż. za rozbój z art. 280 § 1 k.k. Sąd Okręgowy utrzymał ten wyrok w mocy, uznając apelacje obrońców za oczywiście bezzasadne. Obrońca A. Ż. wniósł kasację, zarzucając m.in. rażącą obrazę prawa materialnego (art. 115 § 2 k.k.), naruszenie przepisów postępowania (art. 174 k.p.k., art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.) oraz rażącą niewspółmierność kary. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 229/14 POSTANOWIENIE Dnia 17 września 2014 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 17 września 2014 r., sprawy A. Ż. oskarżonego z art. 280 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 5 grudnia 2013 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w T. z dnia 16 lipca 2013 r., postanowił 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego A. Ż. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w T. wyrokiem z dnia 16 lipca 2013 r., uznał oskarżonych A. Ż., B. P. i M. N. za winnych popełnienia rozboju z art. 280 § 1 k.k. dokonanego na szkodę R. S. i za to na podstawie powołanego przepisu wymierzył: A. Ż. karę 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności, B. P. karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności i M. N. karę 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności. Nadto uznał M. N. za winnego występku z art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. nr 179 poz. 1485 ze zm.) i za to na podstawie tego przepisu wymierzył mu karę miesiąca pozbawienia wolności. Na podstawie
2 art. 85 k.k. i art. 86 § 1 k.k. wymierzył oskarżonemu M. N. karę łączną 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności. Jednocześnie na podstawie art. 63 § 1 k.k. zaliczył oskarżonym na poczet orzeczonych kar pozbawienia wolności okresy ich tymczasowego aresztowania zaś na podstawie art. 44 § 2 k.k. orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego w postaci pojemnika gazowego. Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013 r., po rozpoznaniu apelacji obrońców oskarżonych A. Ż., B. P. i M. N., utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, uznając wniesione apelacje za oczywiście bezzasadne. Od powyższego wyroku kasację wywiódł obrońca oskarżonego A. Ż., który na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. zarzucił orzeczeniu Sądu odwoławczego: 1. rażącą obrazę prawa materialnego w postaci art. 115 § 2 k.k. konstytuującego ustawowe kryteria stopnia społecznej szkodliwości czynu zabronionego poprzez błędna wykładnię dyspozycji tego przepisu polegającą na uznaniu przez Sąd ad quem, że znaczenie dla stopnia społecznej szkodliwości czynu skazanego A. Ż. miał wykonywany przez pokrzywdzonego zawód – listonosza, w sytuacji gdy katalog kryteriów branych pod uwagę przy stopniowaniu społecznej szkodliwości ma charakter zamknięty i nie przewiduje rodzaju wykonywanego przez osobę pokrzywdzonego zawodu oraz wiążącego się z tym odbioru społecznego osoby wykonującej dany zawód, co skutkowało w przedmiotowej sprawie nadmierną eskalacją stopnia społecznej szkodliwości czynu skazanego i miało daleko idący wpływ na wymiar kary orzeczonej w stosunku do jego osoby, 2. naruszenie przepisu postępowania , w tym art. 174 k.p.k. i art. 424 § 1 pkt. 1 k.p.k., które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia polegające na dokonaniu przez Sąd II instancji, wbrew dyspozycji art. 174 k.p.k., rekonstrukcji stanu faktycznego sprawy na podstawie notatek urzędowych oraz na sporządzeniu uzasadnienia kwestionowanego wyroku w sposób niezgodny ze standardami art. 424 § 1 pkt. 1 k.p.k., w tym zwłaszcza obowiązku wykazania przez sąd dowodów służących do ustalenia faktów sprawy, która to niezgodność objawiała się w kumulatywnym wymienieniu wszystkich dowodów w sprawie służących do ustalenia stanu faktycznego
3 sprawy, bez odniesienia poszczególnych dowodów do ustalonych okoliczności, co nie pozwoliło na weryfikację, jakie dowody służyły Sądowi do ustalenia konkretnych okoliczności sprawy, a w dalszej kolejności wykluczyło, a co najmniej dalece ograniczyło możliwość przeprowadzenia instancyjnej kontroli orzeczenia, 3. rażącą niewspółmierność kary 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wobec skazanego A. Ż. do stopnia społecznej szkodliwości przypisanego mu czynu zabronionego, rodzaju i rozmiaru ujemnych następstw ww. czynu, w tym odzyskania w całości przedmiotu zaboru i braku uszkodzeń ciała pokrzywdzonego, właściwości i warunków osobistych skazanego oraz sposobu życia przed popełnieniem przestępstwa, w tym jego młodego wieku, niekaralności oraz kontynuowania edukacji, jak i zachowania się skazanego po jego popełnieniu, tj. przyznania się do winy, wyrażenia skruchy i przeproszenia pokrzywdzonego, które to okoliczności łącznie wymagały orzeczenia kary pozbawienia wolności w niższym wymiarze. Powołując się na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia Sądu II instancji i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Prokurator Prokuratury Okręgowej w odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniesiona kasacja jest oczywiście bezzasadna. Na wstępie zauważyć należy, iż opisane wyżej zarzuty stanowią ponowne wręcz dosłowne przytoczenie zarzutów apelacyjnych (1, 3 i 5). Również uzasadnienie kasacji stanowi powielenie argumentacji zamieszczonej w zwykłym środku odwoławczym. W związku z tym trzeba skarżącemu przypomnieć, że Sąd kasacyjny nie rozpoznaje sprawy, lecz kasację w zakreślonych przez skarżącego granicach (art. 536 k.p.k.). Przysługuje ona od wyroku Sądu odwoławczego. W kasacji strona powinna dokładnie wykazać jakie rażące i mające istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia II-go instancyjnego uchybienie zaistniało i określić na czym ono polega (art. 523 §1 w zw. z art. 526 § 1 k.p.k.). Natomiast wymowa zarzutów
4 podniesionych w kasacji obrońcy skazanego wyraźnie dowodzi tego, że skierowane są one w sposób niedopuszczalny przeciwko orzeczeniu Sądu I instancji. Za taką konkluzją przemawia fakt, że Sąd odwoławczy nie stosował art. 115 § 2 k.k., lecz jedynie kontrolował poprawność orzeczenia w tym zakresie, w aspekcie zarzutu apelacyjnego sprowadzającego się do twierdzenia, iż doszło do obrazy tego przepisu. Kwestionowane przez autora kasacji kumulatywne wymienienie wszystkich dowodów także ewidentnie odnosi się do postępowania co do istoty, a dokładnie do uzasadnienia sporządzonego przez Sąd I instancji, sąd odwoławczy nie powoływał bowiem podstawy dowodowej wyroku Sądu meriti. Podobnie rzecz się przedstawia w przypadku zarzutu naruszenia dyspozycji art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. Przepis powyższy określa wymogi, jakie winno spełniać uzasadnienie, lecz nie sądu odwoławczego, a sądu I instancji. Oczywistym jest bowiem, że skoro sąd rozpoznający apelację nie czynił własnych ustaleń, lecz wyraził jedynie akceptację dla pierwszoinstancyjnej oceny dowodów, nie był w takim wypadku zobligowany treścią ww. regulacji, zaś jego obowiązkiem było respektowanie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z 457 § 3 k.p.k., z czego się wywiązał, a które to naruszenie nie było przedmiotem zarzutu kasacyjnego. Wskazane zarzuty - jako, że zawarte zostały w apelacji - były przedmiotem rozważań Sądu II instancji i tak należy odwołać się tutaj do uzasadnienia tegoż Sądu, zawierającego szczegółowe i poprawne omówienie poruszonych przez skarżącego kwestii. Autor kasacji wydaje się nie dostrzegać stanowiska Sądu odwoławczego, bowiem nie odnosi się do jego rozważań tyczących: oceny stopnia społecznej szkodliwości w aspekcie wskazanej w art. 115 § 2 k.k. przesłanki odwołującej się do rodzaju i charakteru naruszonego dobra (zarzut 1 – str. 13 – 14), treści notatek urzędowych, zawierających informacje niesporne, które w swoich zeznaniach potwierdzili sporządzający je funkcjonariusze policji, analizowanych w kontekście dyspozycji art. 174 k.p.k. (zarzut 2 – str. 10 – 11 uzasadnienia SO, str. 8 uzasadnienia SR), czy też wymiaru kary (zarzut 3 – str. 11- 13). Zgodzić się należy ze skarżącym, że zbiorcze powoływanie dowodów przy rekonstrukcji przebiegu zdarzenia należy uznać za uchybienie treści art. 424 § 1 pkt. 1 k.p.k., ponieważ w ten sposób argumentacja sądu traci na precyzji w zakresie
5 przyporządkowania wskazywanych dowodów, konkretnym elementom stanu faktycznego. Należy jednak pamiętać, że nie każde uchybienie reguły określonej w tym przepisie skutkować musi wydaniem wyroku kasatoryjnego, bowiem uchybienie o którym stanowi względna podstawa odwoławcza z art. 438 pkt 2 k.p.k. odznaczać musi się wpływem na treść zapadłego rozstrzygnięcia, zaś uzasadnienie Sądu Rejonowego spełnia standardy określone w art. 424 k.p.k., zważywszy chociażby na zaprezentowaną w nim ocenę dowodów. W odniesieniu do ostatniego zarzutu zauważyć nadto należy, że kasacja nie może być wniesiona z powodu niewspółmierności kary, skarżący może wprawdzie w związku z zarzutem naruszenia prawa materialnego, czy też prawa procesowego (przez niewyjaśnienie okoliczności mających istotne znaczenie dla wymiaru kary) wskazywać, że zarzucane uchybienie mogło spowodować wymierzenie rażąco niewspółmiernej kary, powinien jednak wykazać, że naruszenie to miało rzeczywiście charakter rażący ( wyrok SN z dnia 3 listopada 1999 r., IV KKN 206/99, OSNKW 2000/1-2/15 ). Co więcej zarzut dotyczący wymierzenia kary nieodpowiadającej dyrektywom sądowego wymiaru kary, a zatem taki jaki podniósł w kasacji obrońca skazanego, może stanowić jedynie względną przyczynę odwoławczą określoną w art. 438 pkt 4 k.p.k., jest natomiast niedopuszczalny w postępowaniu kasacyjnym ( postanowienie SN z dnia 20 czerwca 2006 r., II KK 165/06, LEX nr 197001). Reasumując stwierdzić należy, że zarzuty kasacyjne pozostają oczywiście bezzasadne, co więcej z uwagi na fakt, że dotyczą one w istocie orzeczenia Sądu I instancji, oscylują wręcz na granicy dopuszczalności. Analiza okoliczności sprawy oraz uzasadnień obu wyroków daje podstawę do stwierdzenia, że Sąd odwoławczy rozpoznał apelacje i rozstrzygnął sprawę prawidłowo, natomiast swoje orzeczenie uzasadnił w sposób odpowiadający wymaganiom ustawy. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia. Orzeczenie o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego oparto na podstawie art. 636 § 1 k.p.k.
Powiązane orzeczenia
- I KK 216/23 2023-07-26Czy kasacja obrońcy skazanych, zarzucająca rażące naruszenie prawa materialnego i procesowego, może być skutecznie oparta na argumentach dotyczących błędnej kwalifikacji prawnej czynu i rażącej niewspółmierności kary, kt…
- III KK 200/22 2022-08-24Czy kasacja wniesiona przez obrońcę skazanego, która w znacznej mierze powiela zarzuty apelacyjne i nie wykazuje rażącej obrazy prawa ze strony sądu odwoławczego, może zostać uwzględniona?
- V KK 12/18 2019-01-16Czy kasacja wniesiona od wyroku sądu odwoławczego, która w istocie kwestionuje rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji i podnosi zarzut rażącej niewspółmierności kary jako naruszenie prawa materialnego, może zostać uwzg…
- IV KK 9/23 2023-02-01Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach powtarzających argumentację apelacyjną i kwestionująca ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, może stanowić podstawę do uchylenia wyroku sądu odwoławczego?
- III KK 258/14 2014-10-08Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego i rażącą niewspółmierność kary, może być skutecznie wniesiona od wyroku sądu odwoławczego, który utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instanc…
Powołane przepisy
art. 535 § 3 KPKart. 280 § 1 KKart. 62 ust. 3art. 85 KKart. 86 § 1 KKart. 63 § 1 KKart. 44 § 2 KKart. 523 § 1 KPKart. 115 § 2 KKart. 174 KPKart. 424 § 1 pkt. 1 KPKart. 536 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy